Lê Hiến Mai – “Mái Hiên”, vị tướng của Quân đội Nhân dân Việt Nam

Lê Hiến Mai – vị tướng trưởng thành từ phong trào cách mạng và chiến trường Nam Bộ

Lê Hiến Mai là một vị tướng tiêu biểu của Quân đội nhân dân Việt Nam, từng đảm nhiệm nhiều trọng trách trong quân đội, chính quyền và Quốc hội. Ông quê tại xã Trạch Mĩ Lộc, huyện Phúc Thọ, thành phố Hà Nội, tham gia cách mạng từ năm 1939, gia nhập Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1940 và nhập ngũ năm 1945. Năm 1974, ông được phong quân hàm Trung tướng.

Sớm tham gia phong trào cách mạng

Năm 1940, Lê Hiến Mai làm Thư ký Ban Chấp hành Đoàn Thanh niên Phản đế tỉnh Sơn Tây. Một năm sau, ông bị thực dân Pháp bắt giam tại nhiều nơi. Tháng 8/1944, ông vượt ngục và tiếp tục tham gia hoạt động cách mạng.

Trong những năm 1944–1945, ông tham gia Cứu quốc quân, giữ nhiều vị trí tại Phân khu Tuyên – Thái, đồng thời được cử làm phái viên chính trị của Giải phóng quân phụ trách mặt trận Sầm Nưa, Xiêng Khoảng (Lào). Sau đó, ông đảm nhiệm các chức vụ Chính trị viên và Bí thư Trung đoàn ủy.

Trưởng thành qua những năm kháng chiến

Từ tháng 3/1946, Lê Hiến Mai giữ chức Chính ủy, kiêm Tham mưu trưởng và Bí thư Quân khu ủy Chiến khu 2, đồng thời tham gia công tác đào tạo cán bộ quân sự.

Trong giai đoạn 1947–1949, ông lần lượt đảm nhiệm cương vị Chính ủy Mặt trận Tây Tiến, Liên khu I và Bộ Tư lệnh Nam Bộ, đồng thời giữ chức Phó Bí thư Xứ ủy. Từ năm 1950 đến 1952, ông là Phó Tư lệnh Bộ Tư lệnh Nam Bộ, phụ trách Phân liên khu miền Đông Nam Bộ. Năm 1953, ông giữ chức Tư lệnh và Bí thư Quân khu ủy Phân liên khu miền Tây Nam Bộ.

Sau đó, ông tiếp tục đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng trong quân đội. Năm 1958, ông được giao nhiệm vụ Chính ủy, Bí thư Đảng ủy Bộ Tư lệnh Pháo binh.

Đảm nhiệm nhiều trọng trách của Đảng và Nhà nước

Từ tháng 7/1960, Lê Hiến Mai được giao giữ chức Bộ trưởng các bộ liên quan đến thủy lợi, điện lực và nông nghiệp. Tháng 4/1965, ông trở lại quân đội với cương vị Chính ủy, Bí thư Đảng ủy Quân khu 4, đồng thời là Ủy viên Quân ủy Trung ương.

Năm 1967, ông được bổ nhiệm làm Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam, Ủy viên Thường trực Quân ủy Trung ương và kiêm Giám đốc Học viện Chính trị.

Từ tháng 6/1971, ông giữ chức Bộ trưởng kiêm Bí thư Đảng đoàn Bộ Nội vụ, sau này là Bộ Thương binh và Xã hội. Năm 1976, ông tiếp tục đảm nhiệm cương vị Bộ trưởng Bộ Thương binh và Xã hội, đồng thời là Chủ nhiệm Ủy ban Điều tra tội ác chiến tranh xâm lược của Mỹ ở Việt Nam.

Năm 1982, ông được giao làm Chủ nhiệm Ủy ban Y tế và Xã hội của Quốc hội, đồng thời tiếp tục phụ trách công tác điều tra tội ác chiến tranh xâm lược.

Lê Hiến Mai là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng các khóa III, IV và là Đại biểu Quốc hội các khóa III, V, VI, VII.

Một cuộc đời gắn liền với cách mạng

Với quá trình hoạt động lâu dài trên nhiều lĩnh vực, từ chiến trường, công tác chính trị trong quân đội đến quản lý nhà nước và hoạt động Quốc hội, Lê Hiến Mai đã có nhiều đóng góp cho sự nghiệp cách mạng Việt Nam.

Ông được Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý, trong đó có Huân chương Hồ Chí Minh, ghi nhận những đóng góp của ông đối với sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước.