Lê Hữu Quyến

CỤ HOÀNG THỊ LIÊN – NGƯỜI GÁNH THÓC GIỮ ĐƯỜNG TIẾP TẾ CHIẾN KHU VIỆT BẮC (1947–1953)

Tại xã Phú Thượng, huyện Võ Nhai (Thái Nguyên), thời kháng chiến chống Pháp, có một người phụ nữ dân tộc Tày mang tên Hoàng Thị Liên. Cụ không phải cán bộ hay chiến sĩ, nhưng lại là một trong những người giữ vai trò đầu tiên trong tuyến vận tải lương thực lên chiến khu Việt Bắc. Từ 1947 đến 1953, đôi quang gánh của cụ đã trải gần như toàn bộ các con đường rừng từ bản Cốc đến ATK Định Hóa.

Mỗi chuyến đi của cụ nặng tới 50–60 kg thóc, đi bộ hơn 20 km rừng núi. Trên đường, cụ luôn phải cảnh giác tiếng động lạ của lính Pháp đi càn. Cụ có thói quen gài một cành lá rụng vào chỗ giao liên đã đi, nếu quay lại mà cành lá còn nguyên, nghĩa là đường an toàn; nếu lá rơi hoặc bị dẫm nát, cụ lập tức tìm đường vòng.

Năm 1950, sau chiến dịch Biên Giới, lượng thương binh chuyển về ATK nhiều nên nhu cầu lương thực tăng đột biến. Một đêm, cụ Liên nhận nhiệm vụ vận chuyển gấp 8 gùi thóc cùng ba phụ nữ khác. Đến giữa đường, cụ phát hiện dấu giày lính ở đoạn suối cạn, lập tức dẫn cả nhóm đi đường men theo núi đá sắc – nơi đàn bà ít dám đi vì nguy hiểm. Nhờ sự gan dạ, cả nhóm tránh được vòng vây và đưa lương thực đến chiến khu đúng thời điểm.

Cụ Liên sống đến năm 1990, mất trong sự kính trọng của cả vùng. Cụ chưa bao giờ nhận danh hiệu nào, nhưng với những người từng chiến đấu ở Việt Bắc, cụ được gọi bằng cái tên trìu mến:
“Người mẹ gánh thóc nuôi chiến khu.”