Lê Hữu Thúy - Chiến sĩ tình báo tin cậy
Lê Hữu Thúy (1926 – 2000), mật danh Thanh Sơn (A25), là một trong những cột trụ xuất sắc của Lưới tình báo chiến lược A22 vĩ đại, hoạt động dưới sự chỉ huy trực tiếp của "Ông cố vấn" Vũ Ngọc Nhạ. Bằng tư duy sắc bén, bút lực thâm thúy và khả năng giao tiếp bậc thầy, ông đã thâm nhập sâu vào các cơ quan quyền lực ngành thông tin, báo chí và tôn giáo của chế độ Sài Gòn, mang về những tài liệu tuyệt mật đóng vai trò xoay chuyển cục diện chiến trường.
Dưới đây là những câu chuyện lịch sử ấn tượng về cuộc đời hoạt động tình báo đầy mưu trí của ông:
1. Vỏ bọc "nhà báo Công giáo di cư" phản tỉnh
Năm 1954, thực hiện chiến lược thâm nhập lâu dài của cách mạng, Lê Hữu Thúy đóng vai là một trí thức Công giáo di cư từ miền Bắc vào miền Nam.
Tạo dựng uy tín bằng ngòi bút: Ông nhanh chóng khẳng định tên tuổi trong giới báo chí Sài Gòn nhờ kiến thức sâu rộng và khả năng viết lách xuất sắc. Ông làm việc cho nhiều tờ báo lớn và viết các bài phân tích chính trị, xã hội sắc sảo dưới góc nhìn của một trí thức Công giáo.
Chiếm trọn lòng tin của đối phương: Vỏ bọc của ông hoàn hảo đến mức các quan chức cao cấp của chính quyền Ngô Đình Diệm, và sau này là Nguyễn Văn Thiệu, đều coi ông là một trí thức có tầm ảnh hưởng lớn đối với khối Công giáo miền Nam. Họ thường xuyên tìm đến ông để tham khảo ý kiến nhằm lôi kéo sự ủng hộ của giới tôn giáo.
2. Chiếm giữ vị trí chủ chốt tại Bộ Thông tin Sài Gòn
Dưới sự định hướng và sắp đặt tài tình của cụm trưởng Vũ Ngọc Nhạ, Lê Hữu Thúy đã leo cao vào bộ máy hành chính của đối phương, giữ chức vụ Chuyên viên tại Bộ Thông tin Sài Gòn.
Độc quyền tiếp cận thông tin: Ở vị trí này, ông có quyền tiếp cận hợp pháp các kế hoạch truyền thông, các bản dự thảo chính sách, báo cáo mật từ các tỉnh thành gửi về trung ương và các tài liệu định hướng tâm lý chiến của Mỹ.
Kế sách "Dùng báo chí đánh địch": Không chỉ thu thập thông tin gửi ra chiến khu, Lê Hữu Thúy còn khéo léo sử dụng ngòi bút của mình để viết những bài báo phân tích bản chất sai lầm trong chính sách của chính quyền Sài Gòn. Những bài viết này tạo ra các luồng dư luận hoang mang, làm rạn nứt nội bộ đối phương và đẩy mạnh phong trào đấu tranh của sinh viên, học sinh Sài Gòn.
3. Người giữ chiếc "hòm thư mật" an toàn nhất
Trong hoạt động điệp báo, khâu vận chuyển tài liệu từ nội đô ra chiến khu là mắt xích nguy hiểm nhất. Lê Hữu Thúy chính là người phụ trách điều hành mạng lưới liên lạc và giữ các "hòm thư chết" vô cùng tinh vi:
Ông thường biến các buổi gặp gỡ, trao đổi về tôn giáo hoặc các buổi tiệc của giới ký giả thành nơi giao nhận tài liệu mật một cách công khai.
Nhờ sự cẩn trọng tuyệt đối và khả năng ứng biến linh hoạt, suốt nhiều năm ròng rã, mạng lưới chuyển giao tài liệu do ông phụ trách luôn vận hành trơn tru, cung cấp cho Bộ Chính trị tại Hà Nội những thông tin tình báo chiến lược về kế hoạch bình định nông thôn và các cuộc hành quân lớn của Mỹ - ngụy.
4. Khí tiết bất khuất trong vụ án Lưới A22 năm 1969
Tháng 7 năm 1969, vụ án Lưới tình báo A22 bị phanh phui tạo nên một cơn địa chấn chính trị khủng khiếp tại Sài Gòn. Lê Hữu Thúy cùng Vũ Ngọc Nhạ, Nguyễn Xuân Hòe, Vũ Hữu Ruật bị bắt giam
Đòn tra tấn dã man: Biết ông là người nắm giữ các đầu mối giao liên và trực tiếp xử lý tài liệu mật, cơ quan an ninh của Nguyễn Văn Thiệu và CIA đã dùng những cực hình tàn khốc nhất hòng cạy miệng ông.
Hiên ngang giữa pháp trường: Mặc cho thể xác bị tàn phá, Lê Hữu Thúy không hé môi nửa lời bảo vệ an toàn cho các cơ sở cách mạng còn lại. Tại phiên tòa công khai cuối năm 1969, ông cùng các đồng chí biến vành móng ngựa thành nơi vạch trần sự thối nát của chế độ tay sai. Giặc bất lực, đành kết án ông tù chung thân khổ sai và đày ra Nhà tù Côn Đảo
Trở về trong vinh quang
Năm 1973, sau Hiệp định Paris, Lê Hữu Thúy được trao trả tự do tại Lộc Ninh cùng các đồng chí trong cụm A22 [những câu chuyện lịch sử về đại tá Vũ Ngọc Nhạ]. Sau ngày đất nước thống nhất, danh phận của ông được công khai, ông được phong quân hàm Đại tá Quân đội Nhân dân Việt Nam và được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.
Nhân vật Lê Hữu Thúy cũng chính là một trong những hình mẫu quan trọng để nhà văn Hữu Mai xây dựng nên các tuyến nhân vật tình báo sắc sảo trong cuốn tiểu thuyết và bộ phim truyền hình nổi tiếng "Ông cố vấn"
