Lê Lai – “Lê Lai cứu chúa” (1418)

Những năm đầu khởi nghĩa Lam Sơn vô cùng khó khăn. Nghĩa quân của Lê Lợi nhiều lần bị quân Minh truy đuổi, phải rút vào vùng núi Thanh Hóa. Có thời điểm quân Minh bao vây rất gắt, khiến lực lượng Lam Sơn đứng trước nguy cơ bị tiêu diệt.

Trong tình thế đó, Lê Lợi cần một người đóng giả mình, dẫn một đội quân nhỏ ra giao chiến để đánh lạc hướng quân Minh, tạo cơ hội cho chủ lực rút lui.

Lê Lai tình nguyện nhận nhiệm vụ.

Ông mặc áo bào, cưỡi voi, dẫn quân tiến ra. Quân Minh tưởng rằng người đang chỉ huy chính là Lê Lợi nên tập trung truy bắt. Lê Lai cùng đội quân của mình chiến đấu quyết liệt, cuối cùng bị bắt và hy sinh.

Nhờ sự hy sinh ấy, Lê Lợi và lực lượng chủ chốt của nghĩa quân thoát được vòng vây.

Câu chuyện về sau trở thành điển tích “Lê Lai cứu chúa”. Điều thú vị là Lê Lợi được cho là đã căn dặn hậu thế phải nhớ đến công lao của Lê Lai và làm giỗ ông trước ngày giỗ của mình.