Lê Lai liều mình cứu chúa (1)
Trong những ngày đầu của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, nghĩa quân của Lê Lợi gặp vô vàn khó khăn trước sự vây ráp gắt gao của quân Minh. Năm 1419, quân Minh bao vây chặt căn cứ núi Chí Linh. Nghĩa quân bị cô lập, lương thực cạn kiệt, tình thế ngàn cân treo sợi tóc. Lê Lợi cần phải rút lui để bảo toàn lực lượng nòng cốt nhưng không tìm ra cách thoát khỏi vòng vây. Lúc bấy giờ, tướng Lê Lai đã khẳng khái xin được mặc áo bào của chúa công Lê Lợi, giả làm chủ tướng dẫn một toán quân liều chết phá vây để đánh lạc hướng địch.
Lê Lai mặc áo ngự bào, cưỡi voi, dẫn 500 quân cảm tử xông thẳng xuống núi, hô vang tên Lê Lợi khiêu chiến. Quân Minh tưởng bắt được thủ lĩnh Lam Sơn nên dồn toàn lực vây đánh. Lê Lai chiến đấu dũng cảm đến hơi thở cuối cùng và hy sinh anh dũng. Nhờ sự hy sinh cao cả đó, Lê Lợi và đại quân đã kịp thời rút lui an toàn, củng cố lực lượng để sau này làm nên đại nghiệp. Cảm kích trước tấm lòng trung nghĩa ấy, sau khi lên ngôi, vua Lê Lợi đã dặn lại con cháu: "Hễ cứ đến ngày giỗ của Trẫm thì phải làm giỗ Lê Lai trước một ngày". Từ đó dân gian có câu: "Hăm mốt Lê Lai, hăm hai Lê Lợi".



