Lê Lai và Giai Thoại "Lê Lai Đổi Áo Cứu Chúa"
Lê Lai và Giai Thoại "Lê Lai Đổi Áo Cứu Chúa"
Lê Lai (mất năm 1418), người làng Dựng Tú, huyện Ngọc Lặc, tỉnh Thanh Hóa. Ông là một trong những tướng lĩnh tiên phong kiệt xuất của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, đồng thời là một trong 18 người đã cùng Lê Lợi làm lễ Hội thề Lũng Nhai lịch sử. Tên tuổi của ông gắn liền với một trong những hành động dũng cảm, trung liệt bậc nhất trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc Việt Nam.
Bối cảnh ngàn cân treo sợi tóc tại núi Chí Linh
Năm 1418, cuộc khởi nghĩa Lam Sơn vừa mới bùng nổ. Lực lượng nghĩa quân còn rất non trẻ, mỏng yếu và thiếu hụt vũ khí, lương thực. Nhận thấy nguy cơ từ Lam Sơn, quân Minh đã điều động một lực lượng lớn bao vây chặt chẽ căn cứ núi Chí Linh (Thanh Hóa).
Giặc chặn đứt mọi con đường tiếp tế lương thực, liên tục xiết chặt vòng vây nhằm tiêu diệt đầu não nghĩa quân. Lúc này, lương thực đã cạn kiệt, nghĩa quân phải ăn củ rừng, mổ cả voi chiến, ngựa chiến để cầm cự qua ngày.
Trước tình thế hiểm nghèo, nếu không tìm cách mở đường máu hoặc đánh lừa để giải xát vòng vây, toàn bộ lãnh đạo khởi nghĩa — đặc biệt là Chủ tướng Lê Lợi — chắc chắn sẽ rơi vào tay giặc.
Mưu kế "Đổi áo cứu Chúa"
Trong cuộc họp khẩn cấp của bộ chỉ huy nghĩa quân, Lê Lợi đau đớn hỏi các tướng sĩ:
"Nay quân giặc vây chặt, lực lượng ta lại quá mỏng. Ai có thể mặc áo bào của ta, xưng là Bình Định Vương ra lừa giặc để ta có thể rút lực lượng còn lại ra ngoài, bảo toàn ngọn lửa kháng chiến?"
Các tướng sĩ đều im lặng trước nhiệm vụ cầm chắc cái chết. Lúc này, Lê Lai đã dũng cảm bước ra, dập đầu xin nhận nhiệm vụ sinh tử ấy. Ông nói:
"Tôi xin đi! Đổi mạng của tôi lấy sự sống của Chúa công và tương lai của đất nước. Nếu tôi chết, cuộc khởi nghĩa vẫn còn hy vọng. Nhưng nếu Chúa công hy sinh, đất nước này sẽ hoàn toàn chìm trong bóng tối."
Sự hy sinh lẫm liệt
Lê Lai lập tức mặc chiếc áo bào thêu rồng của Lê Lợi, cưỡi voi chiến, dẫn theo khoảng 500 chiến sĩ cảm tử xông thẳng vào vòng vây dày đặc của quân Minh tại chân núi.
Ông hô to: "Ta là Bình Định Vương Lê Lợi đây!" và cùng quân sĩ chiến đấu vô cùng quật cường.
Quân Minh tưởng rằng đã bắt và tiêu diệt được thủ lĩnh tối cao của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, liền tập trung toàn bộ lực lượng dồn về hướng Lê Lai. Nhờ sự chú ý của địch bị thu hút hoàn toàn, Lê Lợi cùng bộ chỉ huy chính và lực lượng còn lại đã bí mật rút lui an toàn qua hướng khác, bảo toàn được lực lượng nòng cốt.
Lê Lai cùng lực lượng cảm tử chiến đấu đến người cuối cùng. Ông bị giặc bắt và đem ra hành quyết dã man vào năm 1418.
