Lê Lợi - Khí Phách Lam Sơn Và Khát Vọng Đại Việt

Trong chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, Bình Định Vương Lê Lợi (1385 – 1433) hiện lên như một biểu tượng kiệt xuất cho trí tuệ quân sự, tinh thần kiên cường và tấm lòng vì dân, vì độc lập dân tộc. Ông là vị anh hùng áo vải đã lãnh đạo cuộc khởi nghĩa Lam Sơn thần thánh, đập tan ách đô hộ tàn bạo của nhà Minh, khôi phục nền độc lập và mở ra triều đại Hậu Lê rực rỡ.

Sinh ra tại vùng đất Lam Sơn (Thanh Hóa ngày nay), Lê Lợi vốn là một chúa mường giàu có, tài trí hơn người. Đầu thế kỷ XV, nhà Minh nhân cơ hội triều Hồ suy vi đã cất quân xâm lược, dìm nhân dân ta vào cảnh "nướng dân đen trên ngọn lửa hung tàn, vùi con đỏ xuống dưới hầm tai họa". Trước cảnh giang sơn đắm chìm trong đau thương, Lê Lợi đã khước từ mọi sự dụ dỗ, quan lộc của kẻ thù, chọn con đường dấn thân đầy gian khổ. Năm 1418, tại vùng núi rừng Chí Linh, ông xưng là Bình Định Vương, phất cờ khởi nghĩa Lam Sơn.

Những năm tháng đầu của cuộc khởi nghĩa là khoảng thời gian vô cùng gian truân. Lực lượng nghĩa quân còn non trẻ, thường xuyên bị quân Minh vây ráp, nếm trải muôn vàn thiếu thốn: "Khi Linh Sơn lương hết mấy tuần, khi Khôi Huyện quân không một đội". Thế nhưng, chính trong gian khó, phẩm chất lãnh đạo và tinh thần "nêu cao chí lớn, nỗ lực vượt qua" của Lê Lợi cùng sự đồng lòng của tập thể tướng sĩ—với những tấm gương hy sinh oanh liệt như Lê Lai cứu chủ—đã giữ cho ngọn lửa kháng chiến không bao giờ tắt.

Sự chuyển hướng chiến lược sáng suốt sang vùng đất Nghệ An theo lời khuyên của Nguyễn Chích đã tạo nên bước ngoặt lịch sử. Bằng đường lối quân sự tài tình "lấy đoản binh đánh trường trận", "lấy yếu chống mạnh, lấy ít địch nhiều", kết hợp với tư tưởng "đánh vào lòng người" (tâm công) của Nguyễn Trãi, nghĩa quân Lam Sơn càng đánh càng mạnh. Các chiến thắng vang dội tại Tốt Động - Chúc Động và đỉnh cao là trận Chi Lăng - Xương Giang đã đập tan hàng chục vạn viện binh nhà Minh, buộc vương triều phương Bắc phải thề hòa và rút quân về nước.

Năm 1428, Lê Lợi chính thức lên ngôi Hoàng đế tại Thăng Long, lấy hiệu là Lê Thái Tổ, đặt tên nước là Đại Việt, mở ra một kỷ nguyên phát triển mới. Không chỉ là một thiên tài quân sự, ông còn chứng tỏ tầm nhìn của một vị minh quân khi nhanh chóng ban hành các chính sách phục hồi kinh tế, chia ruộng đất cho dân nghèo, củng cố luật pháp và coi trọng hiền tài. Cuộc đời Lê Lợi là bài học sâu sắc về khát vọng độc lập, tinh thần quy tụ lòng dân và bản lĩnh đưa dân tộc đi từ bóng tối gian lao đến ánh sáng thịnh vượng.