Lê Mã Lương - Chiếc mũ tai bèo ở căn cứ Nước Trong

Trong những hiện vật về mùa Xuân năm 1975 có chiếc mũ tai bèo Lê Mã Lương sử dụng khi tham gia chiến đấu ở căn cứ Nước Trong. Một vật dụng quen thuộc của người lính được giữ lại, mang theo dấu vết của những ngày cuối cuộc chiến. Trước khi đến trận đánh ấy, ông đã trải qua nhiều nhiệm vụ trên các chiến trường, trong đó có những cuộc chiến đấu quyết liệt ở Đường 9 – Nam Lào. Kinh nghiệm được tích lũy qua những lần hành quân, chiến đấu và mất mát đồng đội.

Cuối tháng 4 năm 1975, khi các lực lượng tiến về Sài Gòn, nhiệm vụ của từng đơn vị đều có ý nghĩa đối với tốc độ phát triển chung của chiến dịch. Người cán bộ cùng bộ đội phải vượt qua những vị trí phòng thủ còn lại để tiếp tục tiến lên. Chiếc mũ của Lê Mã Lương được sử dụng trong trận đánh ngày 28 tháng 4 ở căn cứ Nước Trong. Sau này, khi xuất hiện trong trưng bày lịch sử, nó giúp người xem nhận ra một phần rất cụ thể của chiến thắng: những vật dụng từng theo người lính vào trận địa.

Trong những năm làm công tác bảo tàng sau chiến tranh, Lê Mã Lương tiếp tục dành tâm sức cho việc gìn giữ di tích, hiện vật và ký ức. Người từng trực tiếp chiến đấu hiểu rằng nếu không tìm lại câu chuyện phía sau, một hiện vật có thể chỉ còn là món đồ khó hiểu với người trẻ. Từ chiếc mũ tai bèo đến công việc bảo tàng là sự nối tiếp của trách nhiệm với đồng đội. Một thời ông góp sức chiến đấu; một thời ông góp sức để những người đã sống, đã mất trong cuộc chiến được nhớ đến bằng tư liệu và dấu tích có thật.