LÊ QUẢNG BA NGƯỜI ĐỘI TRƯỞNG NĂM ẤY VÀ TIẾNG SÚNG TRÊN ĐỈNH PHAY KHẮT

Tháng 12 năm 1944, giữa cái lạnh xé da xé thịt của núi rừng Cao Bằng, 34 con người đứng lặng im dưới ngọn cờ đỏ sao vàng. Đó là giây phút Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân – tiền thân của Quân đội Nhân dân Việt Nam anh hùng – chính thức ra đời.

Trong hàng ngũ ấy, có một người thanh niên dân tộc Tày với ánh mắt cương nghị, vóc dáng rắn rỏi: Đàm Văn Trung, người sau này lịch sử gọi tên với tất cả sự trân trọng – Lê Quảng Ba.

1. Mật lệnh lúc rạng sáng và hai trận thắng đầu tiên

Ngay sau lễ thành lập, người Đội trưởng Lê Quảng Ba nhận được chỉ thị từ đồng chí Võ Nguyên Giáp: “Trong vòng một tháng phải có hoạt động. Trận đầu nhất định phải thắng.”

Áp lực đè nặng lên vai người chỉ huy trẻ. Lực lượng mỏng, trang bị thô sơ, trong tay chỉ có vài khẩu súng sương phong và trang bị thô sơ. Làm sao để thắng một kẻ thù được trang bị tận răng?

Đội trưởng Lê Quảng Ba chọn mưu trí.

Sáng 25/12/1944, ông cùng đồng đội cải trang thành lính khố đỏ, bất ngờ đột nhập đồn Phay Khắt. Bằng sự táo bạo và quyết đoán, đội trưởng Lê Quảng Ba đã khống chế toàn bộ đồn địch mà không tốn một giọt máu. Chưa đầy 24 giờ sau, kịch bản ấy tiếp tục lặp lại tại đồn Nà Ngần.

Hai chiến thắng liên tiếp không chỉ thu thập thêm vũ khí, mà quan trọng hơn, nó đã thắp lên ngọn lửa tin tưởng mãnh liệt trong lòng nhân dân: Cách mạng nhất định thành công!

2. Tiếng gọi Tây Bắc và “Cơn lốc” Đại đoàn 316

Năm 1951, Đại đoàn 316 – một trong những đại đoàn chủ lực đầu tiên của Quân đội – được thành lập. Người được giao trọng trách Tư lệnh không ai khác chính là Thiếu tướng Lê Quảng Ba.

Dưới sự chỉ huy của ông, Đại đoàn 316 đã trở thành “cơn lốc” trên địa bàn chiến lược Tây Bắc. Người ta vẫn kể cho nhau nghe câu chuyện về vị tướng luôn đi đầu trong các chiến dịch gian khổ. Ông không chỉ lãnh đạo bằng mệnh lệnh, mà bằng cả sự thấu hiểu địa hình núi rừng của một người con sinh ra từ đại ngàn.

Đỉnh cao là Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954. Đại đoàn 316 của Tư lệnh Lê Quảng Ba được giao nhiệm vụ tiến đánh dãy đồi phía Đông – nơi được coi là "cánh cửa thép" bảo vệ tập đoàn cứ điểm. Trận chiến tại đồi A1 diễn ra vô cùng ác liệt, giằng co từng mét đất. Bằng sự kiên cường và tầm nhìn chiến lược, ông đã cùng bộ đội đào hầm, đánh bộc phá khối nổ 1.000kg, đập tan căn cứ cuối cùng của địch, góp phần làm nên chiến thắng "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu".

3. Tấm lòng vì dân của vị Tướng đại ngàn

Sau ngày hòa bình lập lại, Thiếu tướng Lê Quảng Ba tiếp tục kinh qua nhiều vị trí quan trọng của Đảng và Nhà nước như Tư lệnh Quân khu Việt Bắc, Trưởng Ban Dân tộc Trung ương.

Dù ở vị trí nào, trong ông vẫn vẹn nguyên sự giản dị, mộc mạc của một người con núi rừng. Ông luôn đau đáu với việc nâng cao đời sống cho đồng bào các dân tộc thiểu số, giữ trọn lời thề năm xưa dưới lá cờ Tổ quốc.

"Người chiến sĩ cách mạng không chỉ biết cầm súng đánh giặc, mà quan trọng nhất là phải biết thương dân, vì dân mà phục vụ." — Thiếu tướng Lê Quảng Ba.

Thiếu tướng Lê Quảng Ba đã đi xa, nhưng câu chuyện về người Đội trưởng đầu tiên của Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân vẫn còn sống mãi. Ông là biểu tượng sáng ngời của tinh thần mưu trí, dũng cảm và lòng trung thành vô hạn với Tổ quốc.

Hôm nay, nhìn lại chặng đường lịch sử hào hùng, thế hệ trẻ chúng ta càng thêm tự hào và biết ơn những người anh hùng dân tộc Tày như ông – người đã góp phần viết nên những trang sử vàng chói lọi của Quân đội Nhân dân Việt Nam.