Lê Thị Hồng Gấm – Người con gái kiên cường của đất thép miền Nam
Trong chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, có những trang sử không được viết nên bằng mực thường, mà được tạc khắc bằng máu xương, tuổi thanh xuân và ý chí sắt đá của hàng triệu con người bình dị. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định rằng dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước, và đó là truyền thống quý báu nhất của ta. Phát huy truyền thống thiêng liêng ấy, trong thế kỷ XX đầy khói lửa và thử thách ngặt nghèo, nhân dân ta đã viết nên những trang sử vàng chói lọi, trong đó miền Nam thành đồng Tổ quốc luôn là biểu tượng rực rỡ của chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Nơi dải đất phương Nam chằng chịt sông ngòi, kênh rạch chằng chịt và những xóm dừa nước bạt ngàn ấy, hình ảnh những người con gái mang trong mình tám chữ vàng phẩm chất anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang luôn ngời sáng như những tượng đài bất tử. Giữa vô vàn tấm gương kiên trung, sáng ngời đạo lý và phẩm giá con người Việt Nam, cái tên Lê Thị Hồng Gấm sinh năm 1951 và hy sinh năm 1970 mãi vang lên như một nốt nhạc trầm hùng, lay động sâu xa trong tâm khảm mỗi người về lòng yêu nước vô bờ bến, sự hy sinh lẫm liệt và thanh xuân rực rỡ ở tuổi đôi mươi. Cuộc đời ngắn ngủi nhưng vô cùng oanh liệt của chị chính là một bản hùng ca bất tử về ý chí kiên cường và lòng quả cảm phi thường của người phụ nữ Việt Nam trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước gian khổ.
Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất giàu truyền thống cách mạng và văn hóa tại xã Long Hưng, thuộc huyện Châu Thành, tỉnh Mỹ Tho nay thuộc tỉnh Đồng Tháp, Hồng Gấm mang trong mình dòng máu kiên cường của những thế hệ đi trước. Long Hưng không chỉ nổi tiếng với những vườn cây trái bốn mùa trĩu quả, những dòng sông hiền hòa bồi đắp phù sa mà còn là cái nôi nuôi dưỡng biết bao phong trào đấu tranh kiên cường từ những năm tháng lịch sử hào hùng của dân tộc. Lớn lên giữa tiếng súng đạn xé trời của chiến tranh tàn khốc, chứng kiến cảnh nước nhà chia cắt, đồng bào lầm thân dưới gót giày xâm lược và sự tàn bạo của kẻ thù, tình yêu quê hương đất nước đã ngấm vào máu thịt của cô thiếu nữ từ thủa ngây thơ.
Vào tháng 12 năm 1967, khi tiếng ve gọi mùa hè chưa kịp khép lại và tuổi đời vừa tròn mười sáu, độ tuổi mà những thiếu nữ thời nay còn đang ngồi trên ghế nhà trường, ôm ấp những mộng mơ ngọt ngào về tương lai, về tà áo dài trắng và những trang sách hồng, thì Lê Thị Hồng Gấm đã đưa ra một quyết định làm thay đổi cả cuộc đời chị khi dấn thân vào con đường cách mạng gian khổ và đầy hiểm nguy. Khởi đầu từ nhiệm vụ giao liên xã Long Hưng, dưới làn mưa bom bão đạn của kẻ thù, trên những nẻo đường ngập nước hay những phum xóm bị tàn phá bởi chất độc hóa học, sự mưu trí, lanh lẹ, tinh thần dũng cảm và trách nhiệm cao độ đã giúp cô giao liên nhỏ tuổi nhanh chóng hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao. Từng bước chân của chị qua các địa bàn chiến sự chính là những bước trưởng thành vượt bậc trong thực địa, tôi luyện nên một bản lĩnh thép trước mọi thử thách ngặt nghèo của chiến tranh.
Sự thông minh, gan dạ và tinh thần phục vụ cách mạng tận tụy đã nhanh chóng đưa Lê Thị Hồng Gấm tiến xa hơn trên con đường quân ngũ, trở thành một chiến sĩ du kích ưu tú của lực lượng vũ trang địa phương. Từng cột mốc trong cuộc đời ngắn ngủi nhưng vô cùng rực rỡ của chị là minh chứng cho một ý chí sắt đá, vượt lên trên giới hạn của thể xác và tuổi tác. Vào tháng 12 năm 1968, khi chưa đầy mười tám tuổi, chị đã được cấp trên tin tưởng giao trọng trách là Xã đội phó du kích xã Long Hưng, một vị trí đòi hỏi không chỉ lòng dũng cảm mà còn phải có tư duy chỉ huy, khả năng tổ chức quần chúng và sự nhạy bén trong xử lý tình huống chiến đấu ngặt nghèo. Không dừng lại ở đó, đến tháng 12 năm 1969, chị tiếp tục được điều động và giao trọng trách lớn hơn là Trung đội phó du kích vành đai diệt Mỹ Bình Đức. Đây là một trong những vành đai thép ác liệt bậc nhất, nơi trực tiếp đối đầu với những cỗ máy chiến tranh hiện đại bậc nhất của quân đội đối phương.
Tại vùng đất lửa khói ấy, Hồng Gấm không chỉ là một chiến sĩ bám trụ kiên cường mà còn trực tiếp xây dựng, củng cố lực lượng, truyền ngọn lửa quả cảm, tinh thần quyết chiến quyết thắng cho đồng đội và nhân dân địa phương. Lịch sử chiến trường ghi nhận những con số khiến kẻ thù phải khiếp sợ và đồng đội phải kính phục khi chị đã trực tiếp tham gia chiến đấu đến bốn mươi chín trận lớn nhỏ, loại khỏi vòng chiến tổng cộng hai trăm mười bảy tên địch, trong đó có hai mươi hai lính Mỹ và bốn tên ác ôn khét tiếng. Đặc biệt hơn cả, trong khoảng thời gian hơn tám tháng với mười trận đánh ác liệt diễn ra liên tiếp, chị đã lập nên những chiến công xuất thần khi tiêu diệt gọn sáu mươi ba tên địch và bắn rơi một máy bay của giặc. Những chiến tích ấy không chỉ khẳng định tài nghệ quân sự xuất chúng, sự linh hoạt, chính xác trong từng đường ngắm mũi súng mà còn phản ánh tinh thần thép của một người con gái Nam Bộ kiên cường, biến căm thù thành sức mạnh bạt sơn hải đảo.
Thế nhưng, đỉnh cao của lòng quả cảm và sự bi tráng lại hội tụ vào trưa ngày 18 tháng 4 năm 1970, tại khu vực dốc Ba Hầm trên cánh đồng gần căn cứ Bình Đức ở Mỹ Tho. Mùa hè năm ấy, chiến trường miền Nam bước vào giai đoạn khốc liệt nhất khi đế quốc Mỹ điên cuồng trút bom đạn xuống các vùng giải phóng và căn cứ cách mạng nhằm bóp nghẹt phong trào kháng chiến. Trưa hôm đó, khi đang cùng hai đồng đội thực hiện nhiệm vụ di chuyển qua vùng trống trải, nhóm bất ngờ chạm trán với một tốp trực thăng quân sự của Mỹ đang càn quét hỏa lực dày đặc. Trước tình thế hiểm nghèo, khi lằn ranh giữa sự sống và cái chết chỉ mỏng manh trong tích tắc, một quyết định cao cả và táo bạo đã được đưa ra từ trái tim đầy lòng nhân ái và hy sinh của người chiến sĩ cách mạng. Để bảo toàn lực lượng, tạo khoảng thời gian và địa hình an toàn cho hai đồng đội rút lui qua vùng hiểm trở, Lê Thị Hồng Gấm đã không một chút do dự, quyết định ở lại một mình đối đầu với kẻ thù.
Chị đứng hiên ngang giữa cánh đồng trống trải, nơi không một bóng cây che chắn, dưới bầu trời rít gào tiếng đạn bom và cánh quạt trực thăng của địch. Với khẩu súng AR15 trên tay, chị liên tục nhả đạn lên không trung, dũng cảm khiêu chiến và kiềm chế cỗ máy chiến tranh tối tân của đối phương. Trong cuộc đối đầu hoàn toàn không cân sức giữa một thiếu nữ mười chín tuổi đơn độc và bầy trực thăng trang bị vũ khí tận răng, bằng sự lì lợm, khôn ngoan và lòng quả cảm tuyệt đối, chị đã xuất sắc bắn rơi một chiếc trực thăng kiểu HU1A và tiêu diệt thêm ba tên địch ngay tại chỗ.
Thế nhưng, sức người dẫu phi thường đến đâu thì đạn dược cũng có giới hạn và vơi dần theo từng loạt súng gầm vang. Kẻ thù phát hiện ra mục tiêu duy nhất và tập trung toàn bộ hỏa lực để bao vây, tấn công dữ dội. Trong khoảnh khắc tột cùng của sự ác liệt ấy, viên đạn cuối cùng đã rời nòng, khẩu súng trên tay người nữ du kích vì áp lực khói đạn và chiến đấu dũng mãnh đã gãy đôi. Không chịu để rơi vào tay giặc, giữ vững khí tiết thanh cao của người chiến sĩ cách mạng, người con gái Long Hưng ấy đã anh dũng ngã xuống trên mảnh đất quê hương. Chị khép lại tuổi mười chín thanh xuân rực rỡ, độ tuổi đẹp nhất của đời người, để vĩnh viễn hóa thân thành dáng hình Tổ quốc, trở thành một huyền thoại sống mãi trong lòng dân tộc.
Sự hy sinh oanh liệt của Lê Thị Hồng Gấm tại dốc Ba Hầm đã gây chấn động mạnh mẽ khắp chiến trường miền Nam, trở thành nguồn cổ vũ lớn lao cho phong trào thi đua giết giặc lập công của lực lượng vũ trang và nhân dân ta trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Ghi nhận những công lao, chiến tích kiệt xuất và sự hy sinh lẫm liệt ấy, Đảng và Nhà nước ta đã trân trọng trao tặng chị Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Nhì và Huân chương Quân công Giải phóng hạng Ba. Đặc biệt, vào ngày 20 tháng 9 năm 1971, chị chính thức được Nhà nước truy tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Chị đã trở thành biểu tượng sáng ngời của người phụ nữ miền Nam anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang, là hình mẫu tiêu biểu của thế hệ thanh niên Việt Nam thời kỳ chống Mỹ.
Tên tuổi và khí phách của Lê Thị Hồng Gấm đã vượt qua giới hạn của những trang sử chiến tranh để trở thành ngọn cờ hiệu triệu, truyền cảm hứng sâu sắc cho các thế hệ tiếp theo. Vào tháng 2 năm 1972, để ghi nhớ công ơn và tiếp nối tinh thần kiên trung của chị, Đại đội nữ Lê Thị Hồng Gấm đã chính thức được thành lập, tiếp tục ra trận và lập nhiều chiến công vang dội trên chiến trường miền Tây Nam Bộ. Không những thế, hình ảnh và cuộc đời bi tráng của chị còn vượt qua không gian và thời gian để đi vào nghệ thuật, sống mãi trong tâm khảm triệu người qua những giai điệu hào hùng, thiết tha và đầy xúc động của ca khúc Những cánh chim Hồng Gấm do nhạc sĩ tài hoa Phạm Tuyên sáng tác.
Thời gian cứ thế trôi đi, chiến tranh khói lửa đã lùi xa vào quá khứ, đất nước ta nay đã bước vào kỷ nguyên hòa bình, độc lập, đổi mới và hội nhập. Những vết thương chiến tranh trên những cánh đồng Long Hưng hay căn cứ Bình Đức nay đã được thay thế bằng màu xanh của lúa mới, của những xóm làng trù phú và sự phát triển năng động của quê hương Tiền Giang. Thế nhưng, khi nhìn lại chặng đường lịch sử hào hùng mà đau thương của dân tộc, chúng ta càng thấm thía hơn giá trị của hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng máu xương, tuổi thanh xuân của bao thế hệ đi trước. Nhớ về Anh hùng Lê Thị Hồng Gấm là nhớ về một đóa sen hồng ngát hương giữa bùn lầy đạn bom, là khắc ghi hình ảnh của người thiếu nữ mười chín tuổi dám đem cả cuộc đời mình hiến dâng cho sự trường tồn của Tổ quốc. Thế hệ trẻ hôm nay và mai sau khi ôn lại cuộc đời oanh liệt của chị sẽ luôn tìm thấy ở đó một nguồn sức mạnh tinh thần vô giá, đó là ngọn lửa của lòng yêu nước nồng nàn, ý chí vươn lên vượt qua mọi nghịch cảnh, và trách nhiệm gìn giữ, xây dựng Tổ quốc ngày càng giàu đẹp, văn minh. Chị Lê Thị Hồng Gấm đã đi xa, nhưng tinh thần kiên trung, bất khuất của chị mãi mãi là ngọn hải đăng soi đường, tỏa sáng trong tâm hồn mỗi người dân Việt Nam trên bước đường vươn tới tương lai.
