LÊ VĂN BAN – NGƯỜI THUYỀN TRƯỞNG XÉ SÓNG TIẾP TẾ ĐẢO CỒN CỎ

Giữa những năm tháng chiến tranh ác liệt trên vùng đất lửa Vĩnh Linh, Quảng Trị, có những con người âm thầm vượt biển dưới mưa bom, pháo sáng và sự săn đuổi của tàu chiến đối phương để đưa từng bao lương thực, từng hòm đạn ra đảo Cồn Cỏ. Trong số những người lính quả cảm ấy có Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Văn Ban, sinh năm 1933, quê ở thôn Tùng Luật, xã Vĩnh Giang, huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị.

Nằm gần giới tuyến quân sự tạm thời ở vĩ tuyến 17, Cồn Cỏ giữ vị trí đặc biệt quan trọng. Khi chiến tranh phá hoại miền Bắc ngày càng ác liệt, đảo liên tục bị đánh phá, trong khi ngoài khơi thường xuyên có lực lượng đối phương tuần tiễu, ngăn chặn. Việc đưa lương thực, đạn dược từ đất liền ra đảo vì thế trở thành những chuyến đi mà người lính phải đối diện với hiểm nguy từng giờ.

Là người dân vùng biển, Lê Văn Ban được lựa chọn tham gia những chuyến tiếp tế đặc biệt ấy.

Một lần, thôn Tùng Luật được giao chọn sáu đoàn viên cùng một đảng viên làm thuyền trưởng đưa hàng ra Cồn Cỏ. Đúng 18 giờ, chiếc thuyền căng buồm rời bến. Nhưng khi chỉ còn cách đảo khoảng 3km, họ bất ngờ bị phục kích, bắn phá dữ dội.

Trước tình thế nguy cấp, thuyền trưởng định cuốn buồm để tìm cách tránh đạn. Lê Văn Ban lại nhận thấy nếu hạ buồm, thuyền sẽ mất tốc độ và càng trở thành mục tiêu dễ bị tấn công.

Không thể dừng lại. Phải vượt qua thật nhanh.

Giữa tiếng đạn và sóng biển, những người lính vẫn giữ buồm, tiếp tục lao về phía Cồn Cỏ. Từ trên đảo, đồng đội tổ chức hỏa lực yểm trợ. Sau nhiều giờ căng thẳng, chiếc thuyền cuối cùng cũng cập đảo an toàn. Lương thực và đạn dược được giao cho đơn vị.

Nhưng biển Cồn Cỏ còn thử thách ông bằng những mất mát lớn hơn.

Trong một chuyến tiếp tế khác gồm bốn người, Lê Văn Ban được điều sang nhiệm vụ khác. Chiếc thuyền bị phục kích và cả bốn đồng đội đều hy sinh. Sau tổn thất ấy, ông được giao làm thuyền trưởng, tiếp tục đảm nhiệm công việc mà những người vừa ngã xuống còn dang dở.

Ngày 20-4-1965, một đoàn gồm 12 thuyền ra Cồn Cỏ. Trong đoàn còn có cán bộ, văn nghệ sĩ ra tìm hiểu thực tế và phục vụ bộ đội trên đảo, trong đó có nhà văn Nguyễn Khải.

Chuyến đi ra diễn ra an toàn. Nhưng trên đường trở về, khi đoàn chỉ còn cách đất liền khoảng 7-8km, đối phương bất ngờ tập kích.

Các thuyền phải quay trở lại đảo. Khoảng một giờ sau, đoàn tiếp tục tìm đường về đất liền. Lần thứ hai, họ lại bị chặn đánh và kêu gọi đầu hàng.

Những người lính không khuất phục.

Giữa màn đêm, pháo sáng treo rực trên bầu trời, sóng lớn và mưa gió khiến mặt biển trở nên dữ dội. Đoàn thuyền vừa tìm cách cơ động, vừa kiên quyết chống trả. Bốn chiếc thuyền bị chìm. Sau năm đợt tấn công liên tiếp, đội hình tan tác, nhiều thuyền mất liên lạc.

Lê Văn Ban cùng đồng đội vẫn căng buồm lao ra khỏi khu vực nguy hiểm.

Khi tiếng súng phía sau im dần, họ mới nhận ra con thuyền đã bị sóng và gió đẩy trôi cách đất liền khoảng 60km. Mãi đến 10 giờ sáng hôm sau, những người sống sót mới về được vùng giải phóng.

Những chuyến vượt biển sinh tử ấy không khiến Lê Văn Ban chùn bước. Ngược lại, ông cùng đồng đội tìm cách thay đổi quy luật hoạt động để đối phương khó phát hiện. Thay vì thường xuất phát lúc 18 giờ, họ bất ngờ chuyển sang đi sau bữa cơm trưa, qua đó đánh lạc hướng sự theo dõi.

Cách làm mới giúp những chuyến tiếp tế được thực hiện với mật độ cao hơn. Lương thực, đạn dược tiếp tục vượt biển đến với Cồn Cỏ, góp phần để cán bộ, chiến sĩ trên đảo duy trì sức chiến đấu.

Ngày 16-6-1965, Lê Văn Ban được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam.

Với những thành tích đặc biệt trong nhiệm vụ tiếp tế và bảo vệ Cồn Cỏ, ngày 1-1-1967, ông được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ông còn có vinh dự ra Hà Nội báo cáo thành tích trước lãnh đạo Trung ương và được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh – một kỷ niệm mà người lính biển luôn trân trọng trong suốt cuộc đời.

Chiến tranh qua đi, người thuyền trưởng từng nhiều lần đối diện với cái chết trở về thôn Tùng Luật. Không hào quang, không cuộc sống đặc biệt, ông cùng vợ chăm sóc gia đình, làm vườn và tham gia công việc địa phương. Những lúc rảnh rỗi, ông lại gặp những người đồng đội cũ, nhắc về một thời tuổi trẻ giữa sóng biển và bom đạn.

Từ người thanh niên căng buồm lao qua vòng vây để đưa đạn ra Cồn Cỏ đến người đảng viên mẫu mực giữa đời thường, Lê Văn Ban đã dành cả tuổi trẻ và lòng quả cảm để giữ cho tuyến tiếp tế từ đất liền ra đảo không bị cắt đứt.

Trong những năm tháng khốc liệt ấy, mỗi chuyến thuyền đến được Cồn Cỏ không đơn thuần mang theo lương thực và đạn dược. Nó còn mang theo niềm tin từ đất liền gửi tới những người lính đang ngày đêm giữ đảo.

Và trên những con thuyền ấy có một người thuyền trưởng mang tên Lê Văn Ban – người đã nhiều lần căng buồm đi thẳng vào mưa bom để tiếp sức cho Cồn Cỏ.