Lê Văn Hưu và bộ sử vàng "Đại Việt sử ký"
Lê Văn Hưu sinh ra tại làng Phủ Lý (Thiệu Hóa, Thanh Hóa). Ông đỗ Bảng nhãn dưới thời vua Trần Thái Tông và được triều đình tin tưởng giao giữ các chức vụ quan trọng như Hàn lâm viện Học sĩ, Trực học sĩ Quốc tử giám. Trong bối cảnh nhà Trần vừa trải qua cuộc kháng chiến chống quân Nguyên Mông lần thứ nhất, việc khẳng định truyền thống văn hiến và lịch sử độc lập lâu đời của dân tộc trở thành nhiệm vụ vô cùng cấp thiết.
Được sự phân công của vua Trần Thánh Tông, Lê Văn Hưu đã dành nhiều năm tâm huyết sưu tầm, đối chiếu và nghiên cứu hàng loạt tư liệu cổ. Năm 1272, ông hoàn thành bộ "Đại Việt sử ký" gồm 30 quyển, ghi lại toàn bộ lịch sử nước ta từ thời Triệu Vũ Đế đến hết thời Lý Chiêu Hoàng. Đây là bộ chính sử toàn thư đầu tiên của Việt Nam. Không chỉ ghi chép sự kiện một cách chính xác, khách quan, Lê Văn Hưu còn đưa ra những lời bình sử vô cùng sắc sảo, thể hiện tinh thần tự hào dân tộc và bài học trị quốc an dân sâu sắc. Công trình của ông đã đặt nền móng vững chắc cho nền sử học Việt Nam, trở thành nguồn tư liệu vô giá cho các bộ sử lớn sau này như "Đại Việt sử ký toàn thư".
