LÊ VĂN HUỲNH: NGƯỜI VIẾT "DI CHÚC" TRƯỚC GIỜ RA TRẬN

Trong dòng chảy của cuộc chiến tranh chống Mỹ, có những cái chết đã hóa thân thành bất tử, và có những bức thư đã trở thành bản anh hùng ca về tình yêu Tổ quốc. Bức thư của liệt sĩ Lê Văn Huỳnh – người chiến sĩ hy sinh tại Thành cổ Quảng Trị – chính là một minh chứng lay động lòng người như thế.

Người sinh viên gác bút nghiên lên đường chiến đấu

Lê Văn Huỳnh vốn là sinh viên năm thứ 4 khoa Xây dựng của trường Đại học Bách khoa Hà Nội. Giữa lúc cuộc chiến bước vào giai đoạn khốc liệt nhất, cũng như bao thanh niên cùng thời, anh tạm gác lại những bản vẽ kỹ thuật, những dự định tương lai và cả tình yêu vừa mới chớm nở để lên đường vào Nam.

Anh nhập ngũ khi vừa mới cưới vợ được vỏn vẹn 6 ngày. Sáu ngày ngắn ngủi ấy là tất cả những gì ngọt ngào nhất mà anh kịp gửi lại hậu phương trước khi bước chân vào "cối xay thịt" Quảng Trị năm 1972.

Bức thư 10 trang – Lời dự cảm thanh thản

Giữa mùa hè đỏ lửa tại Thành cổ, nơi mà ranh giới giữa cái chết và sự sống chỉ mỏng như một tờ giấy, Lê Văn Huỳnh đã dành những phút giây tĩnh lặng hiếm hoi để viết thư về cho gia đình. Điều kỳ lạ là bức thư được viết vào ngày thứ 77 của chiến dịch (11/9/1972), trước khi anh hy sinh đúng 3 ngày.

Anh không viết trong sự sợ hãi. Anh viết bằng một sự tỉnh táo và dự cảm chính xác đến kinh ngạc về sự ra đi của mình. Bức thư dài 10 trang giấy kẻ ngang, chữ viết nắn nót, chứa đựng những lời dặn dò tỉ mỉ cho từng người thân:

Gửi mẹ kính yêu: Anh viết những lời tạ lỗi vì chưa kịp báo đáp công ơn sinh thành. Anh dặn mẹ đừng quá đau buồn vì "con đi chiến đấu là để bảo vệ sự bình yên cho mẹ, cho quê hương".

Gửi người vợ trẻ (chị Đặng Thị Xơ): Đây là những dòng chữ khiến bất cứ ai đọc cũng phải rơi lệ. Anh viết: "Thôi nhé em đừng khóc nữa cho linh hồn anh được thanh thản... Em hãy cứ đi bước nữa nếu có điều kiện, anh không ngăn cản em đâu". Sự cao thượng của một người đàn ông yêu vợ đến mức sẵn sàng giải phóng cho người mình yêu khỏi sự ràng buộc của quá khứ là điều hiếm thấy và vô cùng trân quý.

Sự chỉ dẫn từ cõi âm xanh thẳm

Điểm đặc biệt và li kỳ nhất trong câu chuyện của anh chính là những dòng anh chỉ dẫn nơi mình sẽ nằm lại. Trong thư, anh viết: "Cửa hữu Thành cổ Quảng Trị là nơi anh hy sinh... em đi qua cầu sắt (cầu Quảng Trị) rẽ trái, đến gần chỗ có cái cây cụt...".

Đúng như những gì anh dự cảm, Lê Văn Huỳnh đã ngã xuống trong một trận pháo kích dữ dội của địch. Và phải đến 30 năm sau (năm 2002), dựa vào những dòng chỉ dẫn tỉ mỉ trong bức thư ấy, người vợ tần tảo của anh cùng đồng đội mới tìm thấy hài cốt của anh tại đúng vị trí anh đã mô tả. Anh nằm đó, bên cạnh là chiếc bi đông khắc tên mình, như đang kiên nhẫn chờ đợi ngày được "gặp lại" người thân.

"Anh đi để cho quê hương mãi mãi màu xanh"

Câu nói của anh: "Anh đi để cho quê hương mãi mãi màu xanh" không chỉ là một lời hứa, mà là một đức tin. Với Lê Văn Huỳnh, cái chết không đáng sợ bằng việc sống mà thiếu đi lý tưởng. Anh và những người đồng đội của mình đã chọn lấy cái chết để đổi lấy sự hồi sinh cho một dải đất miền Trung nắng cháy.

Ngày nay, bức thư của liệt sĩ Lê Văn Huỳnh được trưng bày trang trọng tại Bảo tàng Thành cổ Quảng Trị. Nó không còn là tài sản riêng của gia đình họ Lê, mà là tài sản chung của dân tộc. Bức thư ấy nhắc nhở chúng ta rằng: Có một thời, tình yêu đôi lứa luôn hòa quyện vào tình yêu Tổ quốc, và có những người lính đã bước vào cõi chết với một tâm thế đẹp và bình thản đến thế.

Lời kết cho bài đọc: Khi đọc lại những dòng chữ của Lê Văn Huỳnh, chúng ta không thấy bóng tối của chiến tranh, mà thấy ánh sáng của nhân cách. Anh lính trẻ ấy đã hóa thân vào cỏ cây Thành cổ, để mỗi mùa hè về, màu xanh trên mảnh đất Quảng Trị lại càng thêm thắm đượm – màu xanh của hòa bình, được tưới mát bằng máu và thanh xuân của những người anh hùng.