LÊ VĂN QUẾ – NGƯỜI TIỂU ĐOÀN TRƯỞNG TRONG TRẬN ĐÁNH GIẢI PHÓNG VŨNG TÀU

Những giờ phút cuối cùng của ngày 30/4/1975, khi Sài Gòn đã tuyên bố đầu hàng, tại Vũng Tàu vẫn còn một trận chiến chưa kết thúc. Trong khách sạn Palace, hàng trăm sĩ quan và binh lính đối phương cố thủ, chờ đường rút ra biển. Trước mục tiêu ấy là Tiểu đoàn 6, Trung đoàn 12, Sư đoàn 3 Sao Vàng, do Tiểu đoàn trưởng Lê Văn Quế trực tiếp chỉ huy.

Cuối tháng 4/1975, Sư đoàn 3 được Quân đoàn 2 tăng cường, nhận nhiệm vụ tiến công trên hướng Bà Rịa – Vũng Tàu, ngăn không cho lực lượng đối phương tháo chạy ra biển.

Sau khi Trung đoàn 12 làm chủ căn cứ của Sư đoàn 18 đối phương ngày 28/4, nhiệm vụ của đơn vị được thay đổi.

Hướng tiến công chủ yếu chuyển về Phước Tĩnh – vượt sông Cái Lấp – tiến thẳng vào thành phố Vũng Tàu.

Tiểu đoàn 6 được giao nhiệm vụ đi đầu.

Người chỉ huy đơn vị lúc ấy là Tiểu đoàn trưởng Lê Văn Quế.

Rạng sáng 29/4, bộ đội bắt đầu vượt sông Cái Lấp.

Khoảng 5 giờ, lực lượng đi đầu của Tiểu đoàn 6 đánh chiếm bãi đổ bộ bên kia sông. Một điểm chốt của đối phương nhanh chóng bị đánh tan.

Những chiếc thuyền chở bộ đội và hỏa lực tiếp tục áp sát bờ.

Nước cạn.

Thuyền không thể vào sát bờ.

Những người lính phải nhảy xuống nước, mang theo vũ khí và trang bị đã ướt sũng, rồi nhanh chóng triển khai đội hình.

Theo lời kể của Lê Văn Quế, khoảng 5 giờ 45 phút, toàn bộ Tiểu đoàn 6 đã lên được bờ.

Một cuộc tiến công trong hành tiến bắt đầu.

Đã nhiều ngày liên tục chiến đấu và cơ động, bộ đội thiếu thốn đủ thứ.

Lương khô bị ngấm nước, nhiều phần đã rữa nát.

Nhưng đội hình vẫn tiếp tục tiến về phía trước.

Đến 17 giờ 30 ngày 29/4, Tiểu đoàn 6 làm chủ khu nghỉ dưỡng của các sĩ quan Mỹ và chính quyền cũ.

Từ đây, đơn vị chia thành hai hướng.

Trên hướng chủ yếu, Đại đội 61 cùng hỏa lực Tiểu đoàn 6 do Lê Văn Quế và Chính trị viên Phan Nho Đường trực tiếp chỉ huy, sử dụng những chiếc xe GMC, xe Jeep thu được để nhanh chóng thọc sâu vào thành phố.

Mục tiêu phía trước là những vị trí cuối cùng còn bị đối phương kiểm soát.

Nhưng đến lúc này, một mục tiêu đặc biệt quan trọng đã xuất hiện:

Trận chiến tại khách sạn Palace

Khoảng 1 giờ sáng ngày 30/4, một tổ chiến đấu của Đại đội 61 bắt được một xe thiết giáp của đối phương.

Một sĩ quan thủy quân lục chiến bị bắt khai rằng phía trước, cách khoảng 100–150m, là khách sạn Palace, nơi có hàng trăm binh lính và sĩ quan đang tập trung cố thủ.

Đây chính là mục tiêu mà Tiểu đoàn 6 được giao phải đánh chiếm.

Lê Văn Quế báo cáo về cấp trên.

Phương án được thống nhất: sử dụng viên đại úy bị bắt làm hàng binh, kêu gọi những người đang cố thủ trong khách sạn hạ vũ khí và đầu hàng.

Nhưng đối phương không chấp nhận.

Họ tiếp tục chống trả.

Trong lúc chuẩn bị tiến công, ba thanh niên mang súng AR-15, trên tay áo buộc mảnh vải đỏ chạy đến tự xưng là lực lượng tự vệ.

Không có nhiều thời gian để tìm hiểu.

Lê Văn Quế giao cho họ nhiệm vụ dẫn đường.

Mũi chủ yếu do Nguyễn Chí Cam, Trung đội trưởng thuộc Đại đội 61, chỉ huy, tiến thẳng vào cửa chính khách sạn.

Cùng thời gian ấy, các đơn vị khác của Trung đoàn 12 phối hợp đánh chiếm sân bay, khu thông tin, trường thiếu sinh quân, Núi Lớn và Núi Nhỏ.

Vòng vây quanh Vũng Tàu ngày càng khép chặt.

Sáng 30/4, Tiểu đoàn 6 bao vây khách sạn Palace.

Bộ đội tiến vào tầng 1, sau đó tìm cách phát triển lên các tầng trên.

Trận đánh diễn ra trong một tòa nhà cao tầng, nơi đối phương vẫn còn đông và cố thủ quyết liệt.

Trong khi đó, ngoài thành phố, một sự kiện lịch sử đã diễn ra.

11 giờ 30 phút ngày 30/4/1975, Tổng thống chính quyền Sài Gòn tuyên bố đầu hàng.

Nhưng tại Palace, tiếng súng vẫn chưa dứt.

Khoảng 13 giờ 30, đối phương tiếp tục chống trả dữ dội, dùng lựu đạn và súng bộ binh bắn vào đội hình tiến công, khiến 6 chiến sĩ hy sinh.

Lê Văn Quế và cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn 6 tiếp tục tổ chức tiến công.

Khoảng 14 giờ, hỏa lực của tiểu đoàn được đưa lên các nhà cao tầng xung quanh để chế áp.

Sau đó, bộ binh xung phong đánh chiếm tầng 1, bao vây và cô lập các tầng phía trên.

Cuộc chiến bước vào những phút cuối cùng.

Khoảng 14 giờ, trên các cửa sổ khách sạn xuất hiện những mảnh vải trắng.

Đó là tín hiệu xin đầu hàng.

Các chiến sĩ nhanh chóng tiến lên các tầng cao, yêu cầu đối phương bỏ súng, giơ tay và lần lượt đi xuống.

Từng tốp người rời khỏi các tầng khách sạn.

Khoảng 14 giờ 30 ngày 30/4/1975, trận đánh kết thúc.

Theo tư liệu của Báo Quân đội nhân dân, ta tiêu diệt 83 đối phương và bắt sống 896 người, trong đó có một trung tá và một đại úy.

Lá cờ Giải phóng được kéo lên tầng 9 – tầng cao nhất của khách sạn Palace.

Vũng Tàu được giải phóng.

Trận đánh cuối cùng ở thành phố biển kết thúc.

Sau này, khi nhớ lại trận đánh ấy, Lê Văn Quế không chỉ nhắc đến chiến thắng.

Ông nhớ những người lính đã vượt sông Cái Lấp trong buổi sáng 29/4.

Nhớ những ngày hành quân liên tục.

Nhớ những đồng đội đã ngã xuống ngay trong những giờ phút cuối cùng.

Và nhớ những người dân Vũng Tàu đứng chờ khi thành phố được giải phóng.

Chiến thắng ấy không phải kết quả của riêng một đơn vị.

Đó là sự phối hợp của bộ đội chủ lực, lực lượng địa phương và nhân dân, trong một cuộc tiến công thần tốc từ Bà Rịa về Vũng Tàu. Tiểu đoàn 6 chỉ là một trong những đơn vị trực tiếp tham gia trận đánh cuối cùng ấy.

Nhưng trong lịch sử của thành phố biển, hình ảnh người Tiểu đoàn trưởng Lê Văn Quế cùng đồng đội tiến vào khách sạn Palace vẫn là một ký ức đặc biệt.

Bởi chỉ vài giờ trước đó, chiến tranh vẫn còn diễn ra.

Và chỉ ít phút sau khi những người lính cuối cùng hạ súng, một thành phố bước sang trang sử mới.

Ngày 30/4/1975.

Sài Gòn tuyên bố đầu hàng.

Khách sạn Palace đầu hàng.

Lá cờ Giải phóng tung bay trên tầng 9.

Vũng Tàu hoàn toàn được giải phóng.