LIÊN ĐỘI TRƯỜNG THCS NGUYỄN THỊ MINH KHAI (32)

Võ Thị Rậm người du kích gan dạ, dũng cảm

Nội dung: Trong dòng chảy lịch sử dân tộc, có những con người mà cuộc đời họ tựa như một bản hùng ca lặng lẽ, kết tinh cả nỗi đau và niềm tự hào của đất nước.

* Sơ lược tiểu sử

- Họ và tên khai sinh: Võ Thị Rậm, sinh năm: 1949.

- Quê quán xã Thạnh Đức, huyện Gò Dầu, tỉnh Tây Ninh.

- Thành phần gia đình: Công nhân cao su.

- Trình độ văn hóa: Lớp 1.

- Ngày tham gia Đoàn TNND Cách mạng Việt Nam: tháng 9/1965.

- Ngày nhập ngũ: 23/11/1965.

- Cấp bậc lúc hy sinh: Đội viên.

- Ngày hy sinh: 07/6/1966.

- Nơi hy sinh: Làng 5, huyện Lộc Ninh (Bình Phước).

* Quá trình hoạt động ở địa phương

Rậm sinh ra và lớn lên trong một gia đình công nhân cạo mũ cao su ở Cầu Sắt, Trà Võ, xã Thạnh Đức, huyện Gò Dầu. Nhà nghèo, em phải lao động vất vã từ thuở nhỏ, sáng tinh mơ cùng các chị ra vườn cao su phụ gở mũ chén, hoạc xách thùng cho chị, khi rảnh chịu sự sai vặt của cô bác như giúp lấy cái này cái nọ.

Những năm 1963 – 1965, địch thường xuyên dùng pháo bắn phá vào xóm làng, làm cháy sập nhà cửa, chết người và súc vật. Cầu Sắt là vùng giải phóng, ta thường tổ chức bà con đấu tranh chính trị vạch trần, lên án địch giết hại dân lành, phá hủy làng xóm.

Rậm còn nhỏ, thường theo khi có đoàn đấu tranh chính trị, giúp cho người lớn nước uống khi khát vì các trận đấu tranh thường kéo dài. Lợi dụng sự không chú ý của địch, vì em còn nhỏ và vóc người nhỏ bé so với tuổi, ta sử dụng Rậm trao thư mật chỉ đạo cho người cầm đầu đoàn biểu tình để ứng phó với kẻ địch khi cần thiết. Có lần sơ ý đạp viên đá trợt té, bức thư mật văng ra, rơi xuống mặt đường. Em nhanh trí giả vờ té luôn người đè lên thư, rồi nhanh tay nắm đưa vào miệng nhai nuốt, mấy tên bảo an đứng gần trông thấy, một tên lao về phía em. Tay em bị trặt, đầu va xuống mặt đường sưng vù, máu chảy. Tên lính hùng hổ nắm cổ em quát to: mày nhả ra, nuốt giấy gì? nói mau không tao đánh chết. Một tên dân vệ rút lưỡi lê cấm vào cổ họng Rậm: thư mật hả, nhả ra, không tao mổ bụng mày và bóp mạnh cổ em.

Rậm la: trời ơi! máu chảy xuống miệng tôi, cát dính đầy miệng. Tôi gạt không cho vô miệng, chớ nuốt gì ai mà nuốt máu.

Bọn nó giằng co, la hét. Rậm vẫn một câu mà nói, địch đành phải thôi. Em gan dạ vượt qua, không hé môi, giữ được bí mật bảo vệ người chỉ huy và nội dung chỉ đạo cho đoàn biểu tình.

Đội du kích Cầu Sắt thấy em khôn ngoan, đối phó mau lẹ lại dũng cảm, lợi thế nhỏ con như con nít, nhờ em làm trinh sát. Mỗi buổi sáng, ra vườn cao su, rảo quanh khu rừng cạnh bờ suối bên kia cầu sắt xem địch có phục kích không để báo động. Có lần trời còn chưa sáng tỏ, sương mù lại nhiều, em thấy yên tĩnh, không có gì, vừa quay lưng lại để đi phụ chị. Bất ngờ, một tên lính đứng gần quát: mày kiếm gì? do thám hả? đứng lại. Nhanh trí Rậm trả lời: đâu có kiếm gì, tôi mắc đi…tay sờ lưng quần, địch sơ ý, em lẻn xuống mương cao su vắt giò chạy. Biết bị lộ, tên chỉ huy nổi nóng ra lệnh: bắn bỏ…, lộ rồi, các cở súng thi nhau nổ, đạn bay sượt trên đầu, rớt lịch bịch dưới chân, em cố gắng chạy xuống dốc suối. Trong lúc đó, anh em du kích, vai vác súng, xe chở thùng cạo mủ vừa ra tới sở (vì du kích cũng là công nhân cạo mủ) dội ngược lại, nếu không bị lọt vào vòng phục kích của địch.

Buổi kết nạp Rậm vào Đoàn, các anh hỏi: sao mày ngu vậy?, mày nói mày đi…nó có làm gì mày đâu, bỏ chạy, may không chất rồi. Rậm trả lời: em ở lại, tụi nó giữ em, mấy anh tưởng là êm, cởi xe ra bị bắn chết hết. Em chết một mình, còn mấy anh thì sáu bảy người…

* Thành tích hoạt động ở thanh niên xung phong

Tháng 10/1965, Huyện phát động đoàn viên thanh niên ưu tú đi Thanh niên xung phong. Rậm xung phong tình nguyện, khai thêm tuổi để được đi. Rậm siêng năng, mau lẹ trong mọi hoạt động, nào nấu cơm, nấu nước,…không cần phân công ai làm gì cũng phụ.

Rậm luôn vui tươi, nói cười hồn nhiên, trong công tác không bao giờ ở lại tuyến sau hay vắng mặt, vóc dáng nhỏ cũng cố gắng khiêng thương, tải đạn như bao anh chị khác. Có lúc thương binh đông em cũng khiêng một đầu cáng cứu thương đi gần nữa ngày đường. Tập thể luôn tự hào về em, tháng nào em cũng được bầu là cá nhân xuất sắc của Tiểu đội nữ.

* Trận nhà đỏ Bông Trang

Do tính cách ác liệt, Rậm được phân công ở nhà vì thấy em còn nhỏ. Suốt ngày em năn nỉ hết người này đến người khác, không được khóc sưng cả mắt, cuối cùng cũng phải bố trí cho đi.

Có lần, đơn vị vượt qua tuyến lửa, cách bờ Sông Bé 500 mét là vào rừng rậm. đang tạm nghỉ vài phút để chỉnh đốn lại đội hình. Bổng có tiếng gọi thất thanh phía sau: TNXP ơi! ở dưới bờ sông còn nhiều thương binh lắm, các anh cho người tới cứu anh em, địch đang ném bom dữ lắm. Anh Mười Trực, cho từng Trung đội kiểm tra lại thương binh mà Đại đội nhận 25 là đủ, không bỏ sót lại cáng thương nào ở vùng địch truy kích. Anh suy nghĩ rồi nói: cáng thương của ta đủ, số đó là của đơn vị khác nhưng vì quá ác liệt phải bỏ lại, tính sao các đồng chí và anh hỏi luôn: sao Sáu Tòng?Anh Sáu quả quyết không suy nghĩ: một số theo tôi quay lại cứu thương binh, dù phải hy sinh. Anh ra lệnh: Tiểu đội Trưởng ba Tiểu đội: Hoàng, Giang, Cơ và các đồng chí Thanh, Danh, Nối, Bon, Thực theo tôi. Rậm đứng kế bên, nghe không có tên mình, vừa chạy vừa nói cho em theo với, không cần có cho không, cột ống quần cho gọn lon ton chạy theo.

Cây đổ ngổn ngang, khói bom mù mịt, tiếng nổ ầm ầm như sét đánh, giữa vòng oanh kích, cùng đồng đội với thân hình nhỏ nhắn, quằn vai vượt qua lửa đạn, lê từng thương binh ra khỏi trận địa.

Hoàn thành nhiệm vụ, tất cả được tặng bằng khen của Trung ương Đoàn 3 và Thanh niên xung phong được biểu dương ở cuộc họp Sư Đoàn 9. Trong đó có công sức của Võ Thị Rậm.

* Trận Bình Phước Long (Lộc Ninh)

Hành quân dài ngày, đường xa mang nặng, từ vùng Long Bà Biên, hành quân liên tục hơn 15 ngày, không đêm nào được ngủ nguyên đêm. Trời mưa đêm ngày, đường sá trơn trợt, qua bao đèo dốc, khi đến nơi gặp vùng đất sỏi đá nhưng phải đào công sự ngay, vô cùng mệt nhọc.

Dọc đường đi, anh chị em bị bệnh khá nhiều, trong đó có Rậm. Trời vừa sáng, liên lạc Trung đoàn xuống tới trao thư, nhận công tác mới. Dốc toàn lực chuẩn bị chiến đấu. Ngay bây giờ, phải vận chuyển gạo cho đủ ăn, kế tiếp nhận đạn cối và đạn nhọn 3 cơ số cho 2 Tiểu đoàn bộ binh.

15 giờ 45 phút, lệnh xuất phát, sau Tiểu đoàn 7, cự ly 20 phút, Trung đội Trịnh Duy Hoàng chỉ huy có Võ Thị Rậm trốn theo. Rậm còn yếu, vừa được y tá chích thuốc, nghe hành quân phục vụ chiến đấu, vội xuống võng cuốn lại tất cả bỏ vào bồng, lốc thốc chạy theo. Ra đến điểm tập kết, bố trí đào công sự từng tổ tam tam. Nhìn qua thấy Rậm, anh Sáu nói: lại Rậm nữa rồi, anh Sáu thở ra, lắc đầu. Trong khi cô ta nép sau lưng bạn, che tay lên miệng cười khúc khích.

Đêm chiến trường yên lặng rợn người. Muỗi Phước Long vo ve như sáo thổi. Trời còn tối mịt, pháo địch từ các cụm Bình Long, Phước Long, Lộc Ninh thi nhau nhả đạn, tiếng nổ chồng lên nhau không dứt trên trục lộ 13, rồi như xối xả vào rừng cao su, trải dài vào khu rừng đóng quân của ta dồn dập hơn cả tiếng đồng hồ.

Tất cả xuống công sự, Rậm chậm chạp xuống võng, vì quá yếu, y tá Hồng phải đở Rậm xuống công sự.

Tiếng pháo lưa thưa, tưởng đã hết. Vừa định lên bờ công sự, dồn dập tiếng pháo đề ba nghe chát chúa hơn, tiếng đạn xé không gian. Địch bắn sâu vào rừng, cây đổ ầm ầm, trơ tàn trụi lá.

Trong lúc đó Tiểu đoàn 7 lệnh xuống “Xuất kích”.

Trời hừng sáng, hòa trong tiếng pháo, tiếng đại liên, trung liên của ta nổ dồn dập. Các Tiểu đoàn của ta đồng loạt tấn công chặn đánh đoàn xe công go tăng viện, tiếp viện cho đoạn đường 13, Bào Bàng.

Trung đội 1 do Trịnh Duy Hoàng chỉ huy mang đạn cối cho cối 82 bắn trả.

Đợt 2, Tiểu đội Út Giang vác từng thùng đạn nhọn tiếp cận bộ binh và lùi lại phía sau, sẳn sàng cõng thương binh tại mặt trận đem về tuyến sau.

Đợt thương binh thứ nhất: 8 cáng, trong đó có Rậm cùng tham gia khiêng thương. Thấy Rậm đuối sức, mặt mày xanh lét, mồ hôi như tắm. Anh Sáu ra lệnh: Rậm kiệt sức rồi ở lại. Nghe tiếng dạ rất nhỏ, vừa bước xuống né một trái pháo nổ gần, anh Sáu quay lại, Rậm chạy đi rồi.

Đợt thương binh thứ hai: 10 cáng thương do anh Hoàng chỉ huy. Anh Sáu hỏi Rậm đâu không chịu ra.

Đợt thứ ba, rồi thứ tư cũng không thấy rậm. Anh sáu lệnh Út Giang cho Rậm ra ngay.

Ngoài trận địa càng lúc càng diễn ra ác liệt, thương binh mỗi lúc một nhiều. Rậm không còn đủ sức khiêng thương binh ra cự li xa, Rậm ở lại làm nhiệm vụ luân chuyển thương binh từ công sự giao thông hào (mương cao su) về tuyến sau. Sức yếu, dáng nhỏ, trong lúc 3 đợt thương binh đưa ra tuyến 2, Rậm cũng tự dìu dắt, cõng ra được 4 thương binh. Lần cuối cùng vừa nâng đỡ anh thương binh từ công sự tạm ra vài bước. Rậm bị địch bắn xuyên qua ngực ngã xuống. Anh thương binh ngã theo. Đạn bắn như mưa, Rậm cố bò tới nằm choàng người qua anh thương binh vì sợ anh bị thương thêm lần nữa. Cùng lúc, Trung đội trưởng Trịnh Duy Hoàng trúng đạn ngã xuống buông tay người thương binh đang cõng trên lưng.

Út Giang từ tuyến sau lao tới, la lớn trong tiếng nổ: Rậm đâu? Út Giang không ngờ Rậm nằm dưới chân mình. Trên môi Rậm vẫn có nét nụ cười, khi đôi môi tái nhợt, mặt hóc hác đầy máu, thều thào qua hơi thở: Em không thể sống nổi, các anh chị ở lại chiến đấu trả thù cho đồng bào, đồng đội và cho em.

Đây là lần phục vụ chiến đấu cuối cùng, khi Rậm chưa tròn 17 tuổi. Rậm đã ra đi, chấp hành mệnh lệnh “lát nữa em về tuyến sau”.

Với quá trình công tác và phục vụ chiến đấu, người con gái công nhân cao su Cầu Sắt, Thạnh Đức xứng đáng là một tấm gương hy sinh dũng cảm, xả thân vì nước, vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, xứng đáng với quê hương Tây Ninh trung dũng kiên cường.

Với tấm Huân chương chiến công giải phóng hạng II mà Bộ Chỉ huy quân giải phóng miến Nam trao tặng, tên em vẫn sống mãi trong toàn Tổng đội Thanh niên xung phong giải phóng miền Nam.

Võ Thị Rậm được phong tặng, truy tăng Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân: ngày 22/3/2010.