Liên lạc viên nhỏ tuổi bị treo trên cây đào cổ thụ
Bị giặc Pháp bắt trong một lần đi liên lạc năm 1949, Vừ A Dính chịu tra tấn dã man nhưng không khai báo, và hy sinh khi chưa tròn 15 tuổi tại Khe Trúc, Lai Châu.
Vừ A Dính, người dân tộc Mông, sinh ngày 12 tháng 9 năm 1934 tại bản Đề Chia, xã Pú Nhung, huyện Tuần Giáo, tỉnh Lai Châu, nay thuộc tỉnh Điện Biên. Anh sinh ra trong một gia đình là cơ sở cách mạng của Việt Minh tại địa phương: cha anh, ông Vừ Chống Lầu, là cán bộ Việt Minh, đã bị thực dân Pháp bắt giam tại nhà tù Sơn La và bị thủ tiêu ngay trong năm 1949, sau này được truy tặng Liệt sĩ vào ngày 5 tháng 9 năm 1964. Ngay từ nhỏ, được gia đình giáo dục lòng yêu nước, Vừ A Dính đã sớm nuôi dưỡng tinh thần cách mạng.
Mới 13 tuổi, Vừ A Dính đã thoát ly gia đình để trở thành đội viên liên lạc của Đội vũ trang huyện Tuần Giáo, đảm nhận nhiệm vụ canh gác, liên lạc, tiếp tế gạo, muối cho nhân dân đang bị thực dân Pháp bao vây. Tháng 6 năm 1949, khi giặc Pháp tràn về khu căn cứ Pú Nhung để càn quét, trong một lần đi liên lạc, anh rơi vào ổ phục kích của giặc và bị bắt, bị quân Lê dương Pháp yêu cầu chỉ điểm nơi ở của cán bộ Việt Minh. Vừ A Dính chống lại và bị tra tấn dã man, nhưng cả thực dân Pháp lẫn quân đội tay sai vẫn không thể khai thác được bất kỳ tin tức gì từ anh.
Chiều tối ngày 15 tháng 6 năm 1949, Vừ A Dính đã hy sinh dưới gốc cây đào cổ thụ ở Khe Trúc, gần đồn Bản Chăn, khi chưa tròn 15 tuổi. Sau khi bắn chết anh, quân Pháp còn treo xác anh lên chính cây đào cổ thụ ấy, rồi tiếp tục phục kích nhiều ngày tại khu vực này với ý đồ bắt được đội vũ trang của ta khi đến đưa xác anh về, nhưng không thành công và buộc phải rút quân về Tuần Giáo. Sau chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954, các chiến sĩ bộ đội huyện Tuần Giáo cùng chính quyền địa phương đã đưa được hài cốt của anh về an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Tuần Giáo.
