LIỆT SĨ ĐẶNG THỊ RÀNH – BÉ BẢY KIÊN TRUNG CỦA QUÊ HƯƠNG HIỆP BÌNH

1. Cô giao liên 14 tuổi của Tiểu đoàn 3 – Bắc Thủ Đức

Chị Đặng Thị Rành sinh năm 1953 tại ấp Diều Gà, xã Hiệp Bình (nay thuộc khu phố 2, phường Hiệp Bình Phước). Trong ký ức của người dân Hiệp Bình, chị là "Bé Bảy" - nhỏ bé, lanh lợi, hồn nhiên nhưng gan dạ lạ thường.

Năm 14 tuổi, chị bắt đầu tham gia hoạt động cách mạng, làm nhiệm vụ trinh sát, liên lạc cho Tiểu đoàn 3 – Bắc Thủ Đức: có gần 50 lần len lỏi vào vùng địch kiểm soát nhằm nắm tình hình và việc điều động quân của chúng để báo cáo kịp thời cho cấp trên; 22 lần mưu trí, dũng cảm dẫn đường cho cán bộ, bộ đội ta vượt qua các chốt kiểm soát của địch một cách an toàn; nhiều lần bí mật chuyển thư từ hỏa tốc đến các đơn vị.

Mỗi khi có cán bộ, chiến sĩ ta về bám trụ tại xã Hiệp Bình, chị lại cùng bà con trong ấp lo cơm nước, tiếp tế. Sự lanh lợi, gan dạ và tính hồn nhiên của Bé Bảy đã làm cho cán bộ, chiến sĩ và bà con ngày càng thêm tin yêu người nữ chiến sĩ trinh sát, giao liên nhỏ bé này.

2. "Rành đây! Bắt đi!" - Khí phách của người con gái Hiệp Bình

Ngày 15/01/1968, do bị một kẻ phản bội khai báo, bọn địch ở Chi khu Thủ Đức đã bất ngờ bao vây nhà chị. Bác Mười Thiệt (cha của chị) bị quật ngã, trói lại. Lúc đó, Rành đang lên cơn sốt do nhiều ngày đi công tác liên tiếp bị cảm lạnh. Khi lũ giặc xộc vào nhà, Rành gượng hết sức lao ra, đối mặt trực tiếp với kẻ thù, bình thản nói: “Rành đây! Cha tôi đi làm vườn, tại sao các người bắt? Tôi đây, bắt đi!”.

Đám lính xông vào giật tóc, còng tay, bịt mắt chị rồi đẩy cả hai cha con lên xe. Trước lúc xe chạy, chị vẫn còn kịp đưa đôi tay bị còng lên giật phăng miếng vải bịt mắt, quay lại nhìn mái nhà thân yêu, nơi bàn thờ mẹ chị nhang khói vẫn còn nghi ngút bước sang ngày thứ 23. Đây cũng là lần cuối cùng chị vĩnh viễn rời xa tổ ấm thân thương của mình.

3. Những năm tháng trong lao tù địch và 8 chữ vàng

Hôm đó, bọn giặc đưa hai cha con chị về bót Hàng Keo – nơi nổi tiếng với những trận đòn tra tấn dã man nhất, rồi đưa về Trại giam Thủ Đức, sau cùng là Trại biệt giam An ninh Thủ Đức. Ở đâu chị cũng phải chịu những cực hình: bị chích điện, “đi tàu bay, tàu ngầm”, bị dùng dùi sắt nung đỏ đâm vào bắp chân, bỏ vào thùng phuy đầy nước rồi dùng búa nện xung quanh thùng gây sức ép tức ngực đến nghẹt thở. Kẻ thù hy vọng cô bé 15 tuổi sẽ yếu mềm, nhưng chúng đã thất bại và phải gọi chị là “Con Việt cộng con ngoan cố”.

Trong hai lần bị đưa ra tòa án quân sự ở Gia Định, chị vẫn hiên ngang: “Tôi có tội gì? Chứng cứ cụ thể đâu?…” Cả hai phiên tòa đều thất bại vì không xử được “Con nhỏ chưa đủ tuổi thành niên”. Trong trại biệt giam (nay là Trường Cao đẳng Cảnh sát Nhân dân 2 trên đường Đặng Văn Bi), chị tuyệt đối không chào cờ ba que, không học “cải huấn”, bất tuân nội quy nhà tù.

Ngày 03/02/1969, các đảng viên bị giam chung đã nhất trí kết nạp chị vào Đảng Cộng sản Việt Nam khi chị vừa tròn 16 tuổi. Buổi lễ chưa kịp tổ chức thì bi kịch xảy ra.

4. Đêm 22/8/1969 – Chết vinh hơn sống nhục

Để trấn áp cuộc đấu tranh của các nữ tù chính trị, tên đại tá Dương Ngọc Minh – Giám đốc Trung tâm cải huấn Thủ Đức đã ra lệnh hành động lúc 12 giờ đêm 22/8/1969, mục tiêu chủ yếu là chị Đặng Thị Rành.

Nửa đêm, lũ ác ôn xông vào đánh đập túi bụi, cố lôi chị đi. Các chị em cùng phòng nhào đến nắm tay Rành kéo lại. Mặc dù tuyệt thực suốt 07 ngày, sức lực đã cạn kiệt, chị Đặng Thị Rành vẫn dồn hết sức thét lên lần cuối: “Quân dã man! Tụi bây rồi sẽ thất bại!”.

Bọn giặc đã đánh chị chết trong lúc đồng đội gào thét. Cùng lúc đó, hai nữ đảng viên Tần và Đào cũng bị đánh chết và đánh ngất rồi hy sinh. Sau đó bọn giặc đã đưa thi hài của cả ba chị đi vùi lấp ở một nơi khác.

Đến sáng 23/8/1969, tất cả các trại giam trong Trung tâm cải huấn Thủ Đức đều lập bàn thờ Tổ quốc, đeo băng tang đen làm lễ truy điệu ba nữ chiến sĩ Cộng sản kiên trung.

5. Trở về trong lòng đất mẹ Hiệp Bình

Sau ngày đất nước thống nhất, chính quyền Thủ Đức cùng gia đình và những người bạn tù đã tổ chức tìm kiếm mộ phần của chị. Nhờ sự chỉ dẫn của Nhân dân, đã tìm được ngôi mộ tập thể của ba chị: Rành, Tần, Đào và đưa các chị về an nghỉ tại Nghĩa trang liệt sĩ Thủ Đức.

Ngày 11/6/1999, Nhà nước truy tặng chị danh hiệu cao quý “Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân”. Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân Thủ Đức đã lấy tên Đặng Thị Rành đặt cho một con đường ở phường Linh Tây và Trường Tiểu học trên địa bàn phường Hiệp Bình Phước – quê hương thân yêu của chị.

Noi gương kiên trung, bất khuất của nữ anh hùng liệt sĩ Đặng Thị Rành, thế hệ trẻ Thủ Đức hôm nay không ngừng phấn đấu vươn lên, xứng đáng với 8 chữ vàng “Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang” mà Bác Hồ đã tặng.