Liệt sĩ Minh Chính: Còn mãi 'hương rừng thơm đồi vắng'

Hôm qua em tới trường/Mẹ dắt tay từng bước/Hôm nay mẹ lên nương/Một mình em tới lớp…”. Những câu thơ trong trẻo ấy đã theo bước chân hàng triệu học sinh Việt Nam suốt nhiều thập kỷ. Tác giả của bài thơ là một liệt sĩ đã ngã xuống chiến trường ở tuổi thanh xuân, mang theo những rung cảm đầy đẹp đẽ của tuổi trẻ, của người lính đã dâng hiến đời mình cho Tổ quốc - nhà thơ Minh Chính.Hơn nửa thế kỷ qua, những câu thơ trong trẻo của “Đi học” vẫn theo bước chân nhiều thế hệ học trò Việt Nam đến trường. Bài thơ tái hiện hình ảnh một em nhỏ vùng cao vượt đường xa tới lớp, với mẹ lên nương, trường học nhỏ giữa rừng cây, tiếng suối, tiếng chim và bóng cọ che mát đường đi.Hương rừng thơm đồi vắng,

Nước suối trong thầm thì,

Cọ xoè ô che nắng,

Râm mát đường em đi...

Chỉ 5 khổ thơ ngũ ngôn, với những câu thơ đẹp, giàu tính thẩm mỹ, “Đi học” chạm tới người đọc bằng những hình ảnh gần gũi: bàn tay mẹ dắt con ngày đầu đến lớp, bước chân nhỏ trên con đường rừng, niềm vui giản dị khi được học chữ.Đặc biệt, hình ảnh “Cô giáo em tre trẻ/Dạy em hát rất hay” giữa rừng cọ xanh mát đã trở thành điểm sáng của bài thơ. Cô giáo hiện lên không chỉ là người truyền dạy con chữ, mà còn là biểu tượng của tri thức, của niềm tin và những ước mơ đẹp đẽ đang nảy mầm nơi vùng cao. Trong ánh nhìn hồn nhiên của đứa trẻ, cô giáo mang vẻ đẹp gần gũi, dịu dàng, đem tiếng hát và bài học đến với những bản làng còn nhiều khó khăn.Nhà thơ Hoàng Minh Chính, quê ở xã Tiên Phú, huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ. Cuối năm 1963, khi mới 17 tuổi, chàng trai quê Phú Thọ viết đơn tình nguyện nhập ngũ, lên đường thực hiện nghĩa vụ với Tổ quốc. Trong khi đó, nữ sinh Cù Thị Kim Hợp tiếp tục học hết cấp 3 tại Trường Cấp 3 Hùng Vương rồi thi vào Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, chuẩn bị cho hành trình trở thành một nhà giáo.Những năm tháng chiến tranh đã khiến nhiều đôi lứa phải sống trong xa cách. Giống như nhiều trí thức, chiến sĩ cùng thế hệ, nhà thơ Minh Chính tìm đến những trang nhật ký như một cách trò chuyện với người mình thương nhớ. Trong những dòng viết riêng tư ấy, hình ảnh một người lính kiên cường nơi chiến trường hiện lên bên cạnh một tâm hồn giàu rung cảm, luôn hướng về quê hương, gia đình và người con gái ông dành tình cảm sâu nặng.Theo chia sẻ của người thân nhà thơ với báo chí, trong nhật ký của nhà thơ Minh Chính có những trang viết thể hiện sự dũng cảm, quyết tâm của người chiến sĩ khi làm nhiệm vụ, nhưng cũng có những dòng đầy cảm xúc khi ông nhớ về Kim Hợp, người bạn gái cùng quê. Tình cảm ấy trở thành một khoảng lặng đẹp trong tâm hồn người lính giữa những năm tháng khắc nghiệt của chiến tranh.