Liệt sĩ Nguyễn Văn Cừ – Tổng Bí thư trẻ tuổi, người lãnh đạo kiên trung của Đảng trước Cách mạng Tháng Tám
Nguyễn Văn Cừ sinh trong một gia đình nhà nho có truyền thống yêu nước. Ông nội là Nguyễn Văn Cừ (Cử Tốn), một chí sĩ từng tham gia phong trào Cần Vương chống thực dân Pháp. Ngay từ nhỏ, Nguyễn Văn Cừ được giáo dục về tinh thần yêu nước, lòng tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm đối với đất nước. Những năm học tại Hà Nội, chứng kiến cảnh nhân dân lầm than dưới ách thống trị của thực dân Pháp, ông sớm giác ngộ cách mạng và tham gia các hoạt động yêu nước.
Quá trình hoạt động cách mạng
Năm 1928, Nguyễn Văn Cừ tham gia Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên.
Sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam được thành lập năm 1930, ông nhanh chóng trở thành một trong những cán bộ trẻ xuất sắc của Đảng. Dù nhiều lần bị thực dân Pháp bắt giam và đày ra nhà tù Côn Đảo, ông vẫn kiên trì hoạt động, giữ vững niềm tin vào thắng lợi của cách mạng.
Năm 1938, tại Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương, Nguyễn Văn Cừ được bầu làm Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Đông Dương, khi mới 26 tuổi, trở thành một trong những Tổng Bí thư trẻ tuổi nhất trong lịch sử Đảng.
Trong thời gian lãnh đạo, ông đặc biệt quan tâm đến công tác xây dựng Đảng, nâng cao tinh thần đoàn kết và tự phê bình trong tổ chức. Tác phẩm "Tự chỉ trích" do ông viết năm 1939 trở thành một văn kiện có giá trị về xây dựng Đảng, nhấn mạnh tinh thần thẳng thắn nhìn nhận khuyết điểm để củng cố sức mạnh của tổ chức.
Câu chuyện lịch sử
Cuối năm 1939, trước sự đàn áp gắt gao của chính quyền thực dân, Nguyễn Văn Cừ tiếp tục hoạt động bí mật tại Nam Kỳ.
Tháng 01/1940, ông bị thực dân Pháp bắt tại Sài Gòn. Trong suốt thời gian bị giam giữ, ông bị tra khảo nhiều lần nhưng vẫn giữ trọn khí tiết của người chiến sĩ cộng sản.
Thực dân Pháp tìm mọi cách buộc ông khai báo về tổ chức Đảng, nhưng mọi âm mưu đều thất bại. Nguyễn Văn Cừ luôn giữ thái độ bình tĩnh, kiên quyết bảo vệ đồng chí và lý tưởng cách mạng.
Sau phiên tòa kết án tử hình, sáng 28/8/1941, tại trường bắn Hóc Môn (Gia Định), Nguyễn Văn Cừ cùng các đồng chí Nguyễn Thị Minh Khai, Hà Huy Tập và Võ Văn Tần hiên ngang bước ra pháp trường.
Trước giờ phút hy sinh, các đồng chí đã hô vang:
"Đảng Cộng sản Đông Dương muôn năm!"
"Việt Nam độc lập muôn năm!"
Những tiếng hô ấy vang vọng giữa pháp trường, trở thành lời thề son sắt của những người chiến sĩ cộng sản, tiếp thêm niềm tin cho phong trào cách mạng trong những năm tháng gian khó.
