LIỆT SĨ TÔ VĨNH DIỆN: LẤY THÂN MÌNH CHÈN PHÁO CHO TỔ QUỐC QUYẾT SINH

Anh hùng Tô Vĩnh Diện sinh năm 1924, trong một gia đình nông dân nghèo tại xã Nông Trường, huyện Nông Cống (nay thuộc huyện Triệu Sơn), tỉnh Thanh Hóa. Lớn lên trong cảnh nước mất nhà tan, từ nhỏ ông đã phải đi làm thuê, ở đờn cho địa chủ, chịu đựng sự áp bức bất công của chế độ thực dân phong kiến.

​Tuổi trẻ của Tô Vĩnh Diện sớm hun đúc tinh thần yêu nước quật cường. Năm 1946, khi tiếng súng kháng chiến toàn quốc bùng nổ, ông tham gia vào dân quân tự vệ ở địa phương. Đến năm 1949, ông chính thức nhập ngũ, bắt đầu cuộc đời binh nghiệp đầy vinh quang của một người chiến sĩ cách mạng.

​Tháng 5/1953, Đảng và Quân đội quyết định thành lập các đơn vị pháo cao xạ đầu tiên để chuẩn bị cho trận quyết chiến chiến lược. Tô Vĩnh Diện là một trong những chiến sĩ đầu tiên được tuyển chọn đi học điều khiển pháo cao xạ tại Nam Ninh, Trung Quốc. Suốt thời gian huấn luyện, đồng chí luôn thể hiện tinh thần trách nhiệm cao, gương mẫu và được bầu là Tiểu đội trưởng thuộc Đại đội 827, Tiểu đoàn 394, Trung đoàn 367.

​Tháng 1/1954, đơn vị của Tô Vĩnh Diện hành quân về Điện Biên Phủ. Để đảm bảo bí mật, các chiến sĩ phải kéo những khẩu pháo nặng hàng tấn qua những cung đường núi dốc đứng, vực sâu thăm thẳm bằng sức người và những sợi dây thừng thô sơ.

​Đêm ngày 1/2/1954, trong quá trình kéo pháo ra để thay đổi phương châm tác chiến, một sự cố nguy hiểm đã xảy ra. Khi khẩu pháo đang được kéo xuống dốc Chuối — một con dốc có độ nghiêng lên tới 30^\circ đến 40^\circ — thì dây tời bị đứt. Khẩu pháo nặng hơn 2 tấn bắt đầu lao tự do xuống vực sâu. Trong hoàn cảnh ngàn cân treo sợi tóc ấy, không một chút do dự, Tô Vĩnh Diện đã hô vang:

​“Thà hy sinh, quyết bảo vệ pháo!”

​Ông buông tay lái, lao mình vào bánh pháo, dùng chính thân thể của mình để làm vật chèn, ngăn không cho khẩu pháo rơi xuống vực. Hành động anh dũng ấy đã làm khẩu pháo khựng lại, tạo điều kiện cho đồng đội kịp thời dùng tời cố định khẩu pháo, bảo toàn được vũ khí quý giá cho chiến dịch.

​Tô Vĩnh Diện hy sinh khi vừa tròn 30 tuổi, máu của ông đã thấm đẫm mảnh đất Điện Biên vào thời điểm bình minh sắp rạng. Tấm gương của ông đã trở thành khẩu hiệu hành động “Học tập Tô Vĩnh Diện” lan tỏa khắp toàn quân, cổ vũ tinh thần quyết chiến quyết thắng cho đến ngày giải phóng hoàn toàn Điện Biên Phủ.

​Năm 1955, tại Đại hội Anh hùng và Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ hai, Tô Vĩnh Diện đã được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.

​Sinh ra trong nghèo khó, ra đi khi tuổi đời còn xanh, nhưng người con của đất Thanh Hóa ấy đã khắc tên mình vào sử sách. “Ngọn lửa” từ tinh thần lấy thân chèn pháo của ông sẽ mãi cháy sáng, nhắc nhở các thế hệ mai sau về giá trị của độc lập và sự hy sinh cao cả vì dân tộc.