Liệt sỹ Đặng Trùng Dương - Người con quê hương xã Lai Khê
Ngôi làng nhỏ Lai Khê năm ấy nghèo nhưng yên bình. Ở cuối làng có một căn nhà mái ngói đã ngả màu rêu phong, nơi anh Đặng Trùng Dương sống cùng mẹ và em gái. Cha anh hy sinh trong kháng chiến chống Pháp khi anh còn chưa kịp nhớ mặt. Từ nhỏ, Dương đã sớm hiểu thế nào là mất mát và càng lớn lên, trong anh càng cháy bỏng một ước mơ: được khoác áo bộ đội, tiếp bước con đường cha mình còn dang dở.
Năm tròn hai mươi tuổi, khi đất nước đang trong những năm tháng khốc liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ, Dương tình nguyện lên đường nhập ngũ. Buổi tiễn anh đi, mẹ chỉ lặng lẽ dúi vào tay anh chiếc khăn tay đã sờn, giọng run run: “Con đi mạnh giỏi, vì nước, vì dân, mẹ luôn chờ con về.”
Dương ôm chặt lấy mẹ, nhìn thật lâu mái nhà thân thuộc rồi quay đi, giấu những giọt nước mắt vào trong.
Vào đơn vị trinh sát, Dương nhanh chóng trở thành một chiến sĩ gan dạ, mưu trí. Những tháng ngày hành quân xuyên rừng Trường Sơn vô cùng gian khổ: bom rơi, đạn nổ, đói khát và bệnh tật luôn rình rập. Có những đêm mưa rừng xối xả, anh em phải nằm ép mình dưới hầm đất, chia nhau từng ngụm nước, từng nắm gạo rang. Dù vất vả, Dương luôn động viên đồng đội, nụ cười hiền lành chưa bao giờ tắt trên gương mặt rám nắng.
Một lần, trong chuyến trinh sát đặc biệt quan trọng, đơn vị của Dương phát hiện vị trí đóng quân của địch. Khi đang rút lui, họ bất ngờ bị phục kích. Đạn nổ dồn dập, nhiều chiến sĩ bị thương. Trước tình thế nguy cấp, Dương đã xung phong ở lại chặn địch, tạo điều kiện cho đồng đội và thương binh rút lui an toàn. Anh cầm chắc khẩu súng, bình tĩnh chiến đấu đến viên đạn cuối cùng. Một quả bom nổ vang, khói lửa mù mịt… Dương ngã xuống giữa rừng sâu, khi nhiệm vụ đã hoàn thành.
Sau trận đánh ấy, đơn vị mất đi một người đồng đội ưu tú. Dương được báo cáo là đã anh dũng hy sinh trong khi làm nhiệm vụ. Lá thư báo tử gửi về quê như một nhát dao cắt vào tim mẹ anh. Bà ngã quỵ, nhưng rồi lại gượng dậy, lau nước mắt và nói trong nghẹn ngào: “Con tôi đã làm tròn bổn phận với Tổ quốc.”
Ngày hòa bình lập lại, hài cốt của anh Đăng Trùng Dương được quy tập về nghĩa trang liệt sĩ của xã. Trên bia mộ là dòng chữ giản dị: Liệt sĩ Đặng Trùng Dương – Hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Mỗi dịp lễ, Tết, người dân trong làng lại đến thắp hương, kể cho anh nghe về con đường mới mở, về những mùa lúa trĩu bông, về cuộc sống yên bình hôm nay.
Anh Dương đã ra đi mãi mãi, tuổi xuân gửi lại nơi chiến trường. Sự hy sinh của anh và bao liệt sĩ khác đã đổi lấy hòa bình cho dân tộc. Dù thời gian trôi qua, tên anh vẫn sống mãi trong lòng quê hương, như một ngọn lửa âm thầm nhưng bất diệt, nhắc nhở các thế hệ sau phải biết trân trọng, giữ gìn nền độc lập mà cha anh đã đánh đổi bằng máu xương.



