LINH HỒN CỦA MẠCH MÁU THÔNG TIN

Trong căn nhà nhỏ tại xã Vũ Bản, huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam, người cựu binh già Trần Duy Hoan vẫn thường khẽ húng hắng ho mỗi khi trái gió trở trời. Di chứng của những ngày tháng sống trong khói bom, hơi thuốc súng tại chiến trường đã khiến phổi ông bị vôi hóa, nhưng những ký ức về một thời "dùng thân mình nối mạch thông tin" thì vẫn vẹn nguyên, rực cháy như vừa mới hôm qua.

Câu chuyện của người Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân ấy bắt đầu từ ý chí sắt đá của một chàng trai gầy gò chỉ nặng vỏn vẹn 37kg. Để được đứng vào hàng ngũ quân đội năm 1968, ông đã phải "gian lận" bằng cách nhờ người khác cân thay cho đủ tiêu chuẩn. Sau thời gian huấn luyện, ông được điều về đơn vị thông tin, và đến đầu năm 1972, ông trở thành Tổ trưởng Tổ 29, có nhiệm vụ bảo vệ 15km đường dây thông tin huyết mạch từ Đồng Hới đến phà Long Đại (Quảng Bình) – một trong những "tọa độ lửa" ác liệt nhất thời bấy giờ.

Cuộc đời người lính thông tin là những tháng ngày bám trụ bên vệ suối, trong những căn hầm trú ẩn tạm bợ. Mỗi khi tiếng bom vừa dứt, khi khói bụi còn chưa kịp tan, ông và đồng đội lại lao ra mặt đất để kiểm tra tín hiệu. Có những ngày cao điểm, địch đánh phá liên tục, họ phải khắc phục tới gần 20 mối nối bị đứt.

Ký ức hào hùng nhất và cũng đau đớn nhất chính là ngày 20-6-1972. Giữa làn khói bom mù mịt tại khu rừng gần phà Long Đại, ông Hoan phát hiện hai đầu dây thông tin bị đứt rời. Trong tình thế cấp bách, khi máy bay địch vẫn gầm rú trên đầu và biết rằng đây là cuộc gọi chỉ huy chiến dịch quan trọng của thủ trưởng, ông đã quyết định một hành động không có trong giáo án: Dùng miệng cắn chặt hai đầu dây để nối liền mạch máu thông tin.

Dòng điện chạy qua khiến toàn thân ông tê dại, co rúm vì bị điện giật, nhưng ông vẫn kiên cường giữ chặt cho đến khi cuộc gọi kết thúc. Chỉ riêng trong năm 1972, ông đã có hơn 150 lần khôi phục liên lạc giữa làn mưa bom bão đạn. Có lần, dù bị thương do mảnh bom bi văng trúng lưng và đang kiệt sức vì đói, ông vẫn gượng dậy lao ra khỏi hầm để nối dây, sau đó ngất lịm đi ngay trên cuộn dây đang dang dở.

Bên cạnh những chiến công là những nỗi đau đau đáu. Ông vẫn nghẹn ngào khi nhớ về hai đồng đội Vũ Thiện Đạm và Mai Văn Xủng, những người đã hy sinh khi hầm sập do trúng bom vào tháng 5-1972 mà đến nay vẫn chưa tìm thấy hài cốt. Đó là niềm trăn trở khôn nguôi của người lính già đã đi qua lằn ranh sinh tử.

Trở về đời thường từ năm 1993, ông Trần Duy Hoan vẫn tiếp tục phát huy phẩm chất "Bộ đội Cụ Hồ", đứng ra thành lập và dẫn dắt Hội Cựu chiến binh xã Vũ Bản trở thành đơn vị điển hình. Với người dân địa phương, ông không chỉ là một anh hùng trong sử sách, mà còn là một tấm gương sáng ngời về lòng tận tụy và đức hy sinh vì quê hương, đất nước.