Lò Thị Yến (1)
Ký ức người lính bản Đe – câu chuyện của ông Hà Công Ắm
Trong một buổi chiều tối yên bình, chúng tôi có dịp trò chuyện với ông Hà Công Ắm, người con của bản Đe, sinh ngày 17/6/1957. Giữa không gian quen thuộc của làng bản khi nắng chiều dần tắt, ông chậm rãi chia sẻ về cuộc đời mình, về những năm tháng đã qua và những ký ức không thể nào quên. Với giọng nói trầm ấm, ánh mắt từng trải, câu chuyện của ông đưa người nghe trở về một thời tuổi trẻ đầy nhiệt huyết, gắn liền với quê hương và những biến động của lịch sử.
Ông Hà Công Ắm nhớ lại rằng lần đầu tiên nhận lệnh ra trận là vào tháng 2 năm 1975. Khi ấy, dù còn rất trẻ, ông vẫn gác lại những riêng tư của tuổi thanh niên, mang theo niềm tin và lòng quyết tâm lên đường làm nhiệm vụ. Khoảnh khắc nhận lệnh ra trận trở thành dấu mốc không thể quên trong cuộc đời ông, vừa hồi hộp, lo lắng, vừa chan chứa ý chí và khát vọng cống hiến cho Tổ quốc.
Từ tháng 2 năm 1975 đến tháng 5 năm 1975, ông Hà Công Ắm thuộc Trung đoàn 559 Trường Sơn. Trong quãng thời gian ngắn nhưng đầy cam go ấy, ông cùng đồng đội làm nhiệm vụ trên tuyến đường chiến lược Trường Sơn, đối mặt với nhiều khó khăn, hiểm nguy. Những tháng ngày ấy không chỉ là thử thách về thể lực mà còn là phép thử về ý chí, góp phần làm nên bản lĩnh và ký ức sâu đậm trong cuộc đời người lính năm xưa. Khi được hỏi về kỷ niệm, hình ảnh nhớ nhất trong những năm tham gia chiến đấu, ông Hà Công Ắm trầm ngâm hồi lâu rồi chia sẻ: đó là hình ảnh những người đồng đội vai khoác ba lô, lặng lẽ băng qua rừng Trường Sơn trong đêm, dưới ánh trăng mờ và tiếng côn trùng rả rích. Ông nhớ nhất khoảnh khắc cả đơn vị dừng chân bên con suối, mỗi người chỉ có nắm cơm vắt, chia nhau từng ngụm nước, nhưng ánh mắt ai cũng ánh lên sự tin tưởng và gắn bó. Giữa bom đạn, gian khổ và thiếu thốn, chính tình đồng chí, đồng đội ấy đã trở thành hình ảnh khắc sâu trong tâm trí ông - giản dị mà thiêng liêng, theo ông suốt cả cuộc đời.
Từ tháng 6 năm 1975 đến tháng 4 năm 1977, ông Hà Công Ắm thuộc Đoàn 473, đóng quân tại Khe Sanh (Quảng Trị). Trong giai đoạn này, cuộc sống của người thanh niên trong quân ngũ tuy đất nước đã hòa bình nhưng vẫn còn nhiều gian khó. Ông vừa làm nhiệm vụ xây dựng, bảo vệ vùng đất chiến lược, vừa tham gia khắc phục hậu quả chiến tranh. Ngày ngày là những buổi hành quân, tăng gia sản xuất, luyện tập kỷ luật; đêm đến là những phút lắng lại nhớ nhà, nhớ bản làng.
Ông nói, tuổi trẻ của ông trôi qua trong kỷ luật, thiếu thốn nhưng chan chứa tình đồng đội. Không còn tiếng bom đạn ác liệt, song những khó khăn của vùng đất Khe Sanh hoang tàn sau chiến tranh đã rèn giũa ông trở nên chín chắn, trách nhiệm và giàu lý tưởng. Chính quãng thời gian ấy đã định hình một thế hệ thanh niên sống vì tập thể, vì Tổ quốc, đặt nền móng cho những năm tháng hòa bình sau này.
Từ tháng 5 năm 1978 đến tháng 6 năm 1981, ông Hà Công Ắm thuộc Trung đoàn 547, Sư đoàn 473, đóng quân và làm nhiệm vụ tại khu vực Tràng Định - Đồng Mỏ - Chi Lăng (Lạng Sơn). Trong thời gian này, ông cùng đơn vị thực hiện nhiệm vụ bảo vệ biên giới phía Bắc, canh giữ những tuyến đường, điểm cao quan trọng. Cuộc sống người lính nơi biên cương nhiều gian nan: Thời tiết khắc nghiệt, địa hình hiểm trở, sinh hoạt thiếu thốn. Tuy vậy, tuổi trẻ của ông và đồng đội vẫn bền bỉ trôi qua trong kỷ luật nghiêm ngặt, tinh thần cảnh giác cao và tình đồng đội gắn bó keo sơn. Những năm tháng ấy đã hun đúc thêm ở ông bản lĩnh của người lính, lòng trung thành với Tổ quốc và niềm tự hào được góp phần giữ gìn từng tấc đất biên cương của quê hương.
Đến tháng 6 năm 1981, ông Hà Công Ắm hoàn thành nghĩa vụ quân sự và xuất ngũ, trở về quê hương sau nhiều năm gắn bó với quân đội. Khép lại quãng đời người lính với biết bao gian khổ, hy sinh và kỷ niệm không thể quên, ông mang theo hành trang quý giá là bản lĩnh, kỷ luật và tinh thần trách nhiệm được tôi luyện qua chiến tranh và những năm tháng bảo vệ Tổ quốc. Những giá trị ấy tiếp tục theo ông trong cuộc sống đời thường, trở thành nền tảng để khi nhắn gửi đến thế hệ thanh niên hôm nay, ông Hà Công Ắm nhẹ nhàng nhưng chân thành nói rằng:
“Các cháu sinh ra trong thời bình, không phải cầm súng ra chiến trường, đó là điều rất quý giá. Vì vậy hãy biết trân trọng hòa bình, yêu quê hương, đất nước từ những việc nhỏ nhất. Dù học tập, lao động hay công tác ở đâu, hãy sống có lý tưởng, có kỷ luật, biết đoàn kết và không ngại khó khăn. Tuổi trẻ qua rất nhanh, nếu biết cố gắng và sống có trách nhiệm thì sau này nhìn lại sẽ không hối tiếc.”
Lời nhắn ấy mộc mạc nhưng sâu sắc, là kết tinh từ cả một thời tuổi trẻ đã đi qua chiến tranh và gian khổ, gửi gắm niềm tin vào thế hệ trẻ trong thời bình hôm nay.
