Lò Văn Bường
Năm 1951, ông được bổ sung về một tổ khác làm nhiệm vụ đi củng cố cơ sở vừa bị vỡ. Do vùng gần đồn địch, nên chúng khống chế mạnh, nhân dân đói khổ, hạn hán, lụt lội. Vừa giúp dân chống đói, vừa kiên trì vận động từng người dân đấu tranh phá tan mọi âm mưu của địch, củng cố cơ sở mới vững chắc. Trong một lần vào bản gặp cai tổng ở Mường Khun, gặp một toán địch và thổ phỉ gồm 20 tên đang lùng sục và bị chúng phát hiện. Quyết không để mình rơi vào tay địch, ông đã lên súng bắn trả, làm thương nhiều tên địch, bản thân ông cũng thương nặng ở tay phải, lưng, mắt và bị truy đuổi vào trong rừng. Nhờ ý chí kiên cường, ông vẫn sống sót sau nhiều ngày chốn trong rừng sâu hoang vu.
Năm 1953, thực dân Pháp cho quân lính nhảy dù xuống Điên Biên Phủ và cho rằng, khu vực này là bất khả chiến bại. Tại nhiều tỉnh của Lào, bọn thổ phỉ được sự hậu thuẫn của quân Pháp ra sức hoành hành. Ông được chỉ huy phân công về khu vực Xiêng Khoảng tiếp tục công tác xây dựng cơ sở ở vùng sau lưng địch, vận động người dân đi theo Cách mạng. Trong suốt những năm hoạt động, xây dựng cơ sở Cách mạng ở miền Tây nước bạn Lào, ông đã cùng với cán bộ địa phương củng cố lại cơ sở, tổ chức phòng biệt kích và đảm bảo an ninh, phát triển phong trào du kích ở địa phương, lập được nhiều thành tích và tạo dựng được niềm tin trong quần chúng nhân dân, góp phần làm nên thắng lợi của cuộc đánh đuổi thực dân Pháp xâm lược.
Chính nhờ sự mưu trí dũng cảm của mình, ông Bường đã lập nhiều chiến công trong công việc xây dựng cơ sở Cách mạng sau lưng địch ở miền Tây nước bạn Lào. Ông nhiều lần được Quân khu IV, Sư đoàn 355 khen thưởng, là Chiến sỹ thi đua của bộ đội tình nguyện giúp nước bạn Lào. Tháng 5/1956, ông vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và được tham dự Chiến sỹ thi đua toàn quốc tại Hà Nội. Sau cuộc kháng chiến chống Pháp, ông tiếp tục tham gia bảo vệ tuyến đường giao thông huyết mạch của xứ Thanh từ cầu Hàm Rồng đến Tĩnh Gia trong cuộc kháng chiến chống Mỹ.
