Bài viết

LÒ VÔI THẾ KỈ

Phú Thọ07/01/2026Ban Biên tập tổng hợp3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Kính thưa độc giả.

Tôi vốn là một người lính, một người sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam đã nghỉ hưu, những năm chiến tranh bảo vệ tổ quốc tôi đã từng công tác Quân khu 2 và đã từng tham gia chiến đấu, phục vụ chiến đấu ở mặt trận Vị Xuyên tỉnh Hà Tuyên nay là tỉnh Tuyên Quang. Tất cả chúng ta đều được học về lịch sử dựng nước, giữ nước của dân tộc ta, truyền thống QĐND VN, trong những trang sử hào hùng của dân tộc, đó cuộc chiến bảo vệ biên giới phía Bắc giai đoạn từ năm 1979 đến năm 1989 của Quân và dân ta là ít nhắc đến nhất, thậm chí có những cuốn LS chỉ viết ngắn gọn năm ba dòng. Có lẽ vì mối quan hệ láng giềng hữu nghị, hợp tác toàn diện, hướng tới tương lai.

Hôm nay tôi chỉ muốn nói chuyện, trao đổi, mạn đàm với quý độc giả thân mến về một khía cạnh nhỏ bé trong phần ít nói đó là về cuộc chiến 10 năm bảo vệ biên giới phía bắc 1979 - 1989. Trong đó có mặt trận Vị Xuyên Hà Giang, mặt trận mà mỗi mét đất vung biên cương đều thấm đẫm máu của người lính chúng ta.

Từ 4/1984 đến 1989 Vị Xuyên Hà Giang là mặt trận nóng bỏng nhất, ác liệt nhất; nơi đây được ví như chảo lửa giữa quân và dân ta chống lại cuộc chiến xâm lược của kẻ địch. Hôm nay tôi muốn nói tại thời điểm đó mặt trận Vị Xuyên Hà Giang được ví như “Lò vôi thế kỉ”. Tại sao lại ví mặt trận Vị Xuyên Hà Giang những năm đó là lò vôi thế kỉ. Bời vì xét về mặt địa lí vùng núi Vị Xuyên HG chủ yếu là núi đá vôi (trắng như vôi); thứ hai là tính chất ác liệt của cuộc chiến, những năm đó địch bắn phá ác liệt suốt ngày đêm vào những điểm chốt chặn, đơn vị phòng ngự của ta hòng tiến sâu vào nước ta.

Từ ngày 28 /4/1984 Trung Quốc đã mở lại cuộc tiến công xâm lược lấn chiếm BG nước ta chủ yếu trên mặt trận Vị Xuyên Hà Giang, họ đã huy động nhiều đơn vị với tổng số hơn 50 vạn quân, từ 8 đến 10 đại Quân khu, với 20 sư đoàn Bộ binh, 171 trung đoàn, 13 sư đoàn pháo binh (400 khẩu pháo các loại) trên 1000 xe cơ giới phục vụ cho chiến đấu tiến công Vị Xuyên với chính diện 20km (chiều rộng) chiều sâu 10 km, liên tục bắn phá trận địa phòng ngự, chiếm các điểm cao của ta; có đợt chỉ trong 3 ngày họ bắn tới hơn 10.000 viên đạn pháo các loại nếu ta bắn 1 quả họ bắn trả 10 quả thậm chí trăm quả lên các trận điạ phòng ngự của ta sau đó đưa quân chiếm đóng. Hầu hết các vị trị ta đều giữ được có điểm cao mất hôm nay, hôm sau ta lại tổ chức tiến công lấy lại được.

Tổng kết 5 năm địch đã bắn hơn 1 triệu 800.000 viên đạn pháo lớn vào nước ta. Chúng ta đã đánh 3.800 trận, ta tiêu thụ 50 vạn quả pháo (phía Trung Quốc tiêu thụ gấp ba số đó).

Đây cũng là cuộc chiến kỳ lạ nhất vì ta và địch xen kẽ nhau, bám lấy nhau mà đánh có ngày tới 2 - 3 trận. Và suốt 5 năm, địch không lấn nổi vào đất liền 2km. Có điểm chốt bộ đội ta và quân Trung Quốc cách nhau chưa đến 10m, những người lính chỉ giữ nguyên vị trí không bắn nhau, thậm chí họ còn trao đổi thực phẩm cho nhau trong những ngày lễ tết ....

“Sống bám đá chiến đấu, chết hóa đá, trở thành bất tử” đó là thể hiện lòng dũng cảm, ý chí quyết tâm của bộ đội ta.

Tổng kết lại 5 năm tại mặt trận Vị Xuyên Hà Giang có gần 5.000 liệt sĩ hy sinh nhưng vẫn còn trên 2.000 hài cốt chưa được tìm thấy.

Sau năm 1989 kết thúc cuộc chiến tranh ta đo lại các điểm cao có ngọn nứi đã bị đánh bạt đi 3m, những điểm cao núi đá vôi từng có những cây cổ thụ mấy người ôm sau nhiều ngày bắn phá liên tục từ một màu xanh của rừng núi đã trở thành một màu trắng xóa như vôi, từ xa nhìn lên nhất là khi trời nắng chúng ta thấy lóa cả mắt nhìn thấy như một lò vôi khổng lồ, những người lính ví như “lò vôi thế kỉ”. Nếu các bạn lên Hà Giang thăm quan du lịch đến Nghĩa trang Vị Xuyên, đền thờ liệt sỹ chúng ta sẽ được nghe người dân ở đây nói về Lò vôi thế kỉ.

Bản thân tôi sau khi ra trường được cấp trên điều về công tác ở đơn vị F313, Quân khu 2 từ 9/1985 thú thật với các bạn là: Lần đầu tiên đặt chân lên mặt trận Vị Xuyên Hà Giang cũng sợ lắm chứ nhưng đó là nhiệm vụ Quân đội chỉ huy đơn vị giao cho, nghĩa vụ thiêng liêng của Tổ quốc và thấm nhuần bản chất tốt đẹp của “Bộ đội Cụ Hồ mà chúng tôi học được, rèn luyện trên ghế nhà trường dần tôi cũng quen nghe tiếng súng, pháo không còn sợ nữa. Đơn vị chúng tôi thường xuyên bảo đảm công trình chiến đấu cho các đơn vị Bộ binh và chỉ huy sư đoàn. Tôi không bao giờ quên được cuối năm 1985 tôi nhận nhiệm vụ dẫn quân vào xây dựng hầm trú ẩn, công sự cho đơn vị Bộ binh, được vào tận nơi người lính vẫn gọi “lò vôi thế kỉ”.

Công việc hàng ngày của chúng tôi là: Từ 17h đơn vị tổ chức ăn cơm xong là chuẩn bị vật liệu hành quân vào làm nhiệm vụ quãng đường từ nơi tập kết vào đến vị trí xây dựng khoảng 4km đường giao thông hào, xen lẫn với khe núi đến khoảng 4h sáng chúng tôi lại ra. Chúng tôi làm việc rất bí mật, cẩn thận, nhẹ nhàng không phát ra tiếng động nhỏ bởi từ vị trí chúng tôi làm nhiệm vụ rất gần với vị trí chiếm giữ của địch, chỉ một sơ suất nhỏ có thể nhiều chiến sỹ hi sinh.

Đêm đầu tiên chúng tôi vào chuẩn bị vật liệu, chủ yếu dùng tay nhặt những hòn đá mà địch bán phá vỡ ở xung quanh.

Từ đêm thứ hai chúng tôi tổ chức xây dựng, một bộ phận gùi xi cát trộn sẵn vào, 1 đêm 1 người chỉ gùi được từ 2 - 3 chuyến cho bộ phận ở trong xây, chúng tôi xây hoàn toàn bằng tay không, không có dao xây sợ phát ra tiếng động.

Cứ như thế 20 đêm chúng tôi hoàn thành nhiệm vụ.

Rất vinh dự cho tôi được nói chuyện về một phần nhỏ truyền thống các đơn vị quân đội và cũng tâm sự với các bạn về những năm tham gia chiến đấu ở mặt trận Vị Xuyên Hà Giang của tôi. Qua đây cũng mong rằng tất cả chúng ta không được phép quên truyền thống của QĐND Việt Nam, chiến công của lớp lớp ông cha ta đã hi sinh xương máu để giành lại độc lập, tự do, hạnh phúc.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn