Lời căn dặn của Người

Cuộc gặp với Bác Hồ ở Việt Bắc năm 1951 đã qua nhiều ngày, nhưng trong lòng người chiến sĩ quê Cao Bằng, hình ảnh của Người vẫn hiện lên rõ như mới hôm qua.

Buổi chiều hôm ấy, sau khi trò chuyện với bộ đội và thương binh, Bác chuẩn bị ra về. Núi rừng Việt Bắc yên tĩnh lạ thường, chỉ còn tiếng gió thổi qua những tán cây và tiếng bước chân nhẹ trên con đường đất ướt sau cơn mưa.

Người chiến sĩ trẻ đứng trong hàng, lòng vẫn còn xúc động vì được Bác nhớ đến trận Đông Khê và hỏi han từng vết thương của anh em.

Khi Bác đi ngang qua lần cuối, Người dừng lại, nhìn mọi người thật lâu rồi chậm rãi nói:

— Các chú là bộ đội của nhân dân. Phải luôn nhớ thương dân, giúp dân và giữ gìn kỷ luật.

Không ai cử động.

Cả khu lán như lặng đi để nghe từng lời của Người.

Bác nói tiếp, giọng ôn tồn nhưng rất rõ:

— Đánh giặc thì phải dũng cảm, nhưng dũng cảm thôi chưa đủ. Phải đoàn kết, phải học tập và phải biết yêu thương đồng chí của mình.

Người chiến sĩ quê Cao Bằng nghe mà thấy từng lời như đi thẳng vào lòng mình.

Anh nhớ lại đêm Đông Khê: khi đồng đội bị thương, khi tổ bộc phá chỉ còn lại vài người, khi mọi người vẫn nắm lấy vai nhau để giữ cho cửa mở không dừng lại.

Bác dường như đang nói đúng điều mà anh vừa trải qua.

Rồi Bác nhìn những người thương binh trong hàng và nói chậm hơn:

— Bị thương không phải là hết. Còn sức thì còn phục vụ Tổ quốc. Mỗi người có thể cống hiến theo cách của mình.

Câu nói ấy khiến người chiến sĩ trẻ bỗng thấy mắt cay xè.

Suốt những ngày trong bệnh xá, anh từng lo sợ mình sẽ không còn như trước nữa, không còn làm được nhiều việc cho đơn vị nữa.

Nhưng giờ đây, nghe Bác nói, anh hiểu rằng giá trị của người lính không chỉ nằm ở sức khỏe hay khả năng cầm súng.

Điều quan trọng hơn là tinh thần trách nhiệm và ý chí tiếp tục sống có ích.

Bác lại mỉm cười hiền từ:

— Các chú còn trẻ, phải học nữa. Học đánh giặc, học làm người, học để sau này xây dựng đất nước.

Người chiến sĩ quê Cao Bằng lặng người.

Ở bản làng của anh ngày trước, nhiều người còn chưa biết chữ. Chính anh cũng chỉ được học những con chữ đầu tiên sau Cách mạng Tháng Tám.

Anh chưa từng nghĩ việc học lại được Bác nhắc đến nhiều như vậy giữa những năm tháng kháng chiến gian khổ.

Khi chuẩn bị bước đi, Bác quay lại căn dặn thêm một điều cuối cùng:

— Gian khổ mấy cũng không được nản. Thắng lợi cuối cùng nhất định thuộc về nhân dân ta.

Giọng nói của Người không lớn, nhưng chứa một niềm tin vững chắc đến kỳ lạ.

Trong khoảnh khắc ấy, người chiến sĩ trẻ cảm thấy như cả núi rừng Việt Bắc cũng lặng im để nghe lời căn dặn ấy.

Sau khi Bác đi xa, không ai nói chuyện ngay.

Mọi người đứng rất lâu trên con đường nhỏ giữa rừng.

Người chiến sĩ quê Cao Bằng nhìn theo bóng Người khuất dần sau hàng cây mà trong lòng dâng lên một cảm xúc khó diễn tả.

Anh chợt hiểu rằng điều làm Bác trở nên lớn lao không phải chỉ vì Người lãnh đạo cuộc kháng chiến.

Mà vì Người luôn nghĩ đến từng người lính, từng thương binh, từng việc nhỏ trong cuộc sống của bộ đội.

Đêm hôm đó, anh nằm mãi không ngủ.

Từng lời của Bác hiện lên trong tâm trí:

“Phải đoàn kết.”

“Phải học tập.”

“Phải yêu thương đồng chí.”

“Gian khổ mấy cũng không được nản.”

Anh cảm thấy như mình vừa nhận được một lời hứa và cũng là một nhiệm vụ cho cả cuộc đời.

Nhiều năm sau, khi đã trải qua thêm nhiều trận đánh và nhiều chặng đường khác nhau, người chiến sĩ quê Cao Bằng vẫn nói rằng có những lời căn dặn không chỉ giúp người ta vượt qua một trận chiến.

Chúng giúp người ta biết sống như thế nào.

Mỗi khi gặp khó khăn, anh lại nhớ câu:

“Bị thương không phải là hết. Còn sức thì còn phục vụ Tổ quốc.”

Mỗi khi thấy đồng đội gặp hoạn nạn, anh nhớ câu:

“Phải biết yêu thương đồng chí của mình.”

Và mỗi khi có lúc mệt mỏi, muốn chùn bước, anh lại nhớ giọng nói ấm áp của Bác giữa núi rừng Việt Bắc:

“Gian khổ mấy cũng không được nản.”

Chính những lời giản dị ấy đã theo anh suốt những năm tháng còn lại của cuộc đời người lính, như một ngọn lửa nhỏ nhưng không bao giờ tắt trong lòng.