LỜI HẸN CƯỚI DỞ DANG GIỮA BIỂN GẠC MA

Trong những câu chuyện về Gạc Ma, có những người lính ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ. Họ chưa kịp xây dựng một mái nhà, chưa kịp có những đứa con, chưa kịp thực hiện những dự định giản dị của cuộc đời. Nguyễn Thanh Hải là một người lính như thế. Anh đã ra đi khi trước mắt còn cả một tương lai, để lại một lời hẹn cưới không bao giờ trở thành hiện thực.

Nguyễn Thanh Hải là người con của Hải Phòng. Tháng 2 năm 1985, khi gần hoàn thành chương trình lớp 12, anh tình nguyện nhập ngũ. Ở tuổi thanh niên, giống như bao người cùng thế hệ, anh lựa chọn khoác lên mình màu áo lính, bắt đầu những năm tháng tuổi trẻ gắn với Quân chủng Hải quân.

Sau một năm huấn luyện, Nguyễn Thanh Hải được phân công làm thủy thủ trên tàu HQ-604. Con tàu ấy sau này trở thành một phần không thể tách rời trong ký ức về Gạc Ma năm 1988.

Cuộc sống của người lính Hải quân khi ấy gắn với những chuyến đi dài trên biển. Xa gia đình, xa quê hương, những người lính trên tàu phải đối mặt với sóng gió và những điều kiện sinh hoạt thiếu thốn. Nhưng trong lòng mỗi người vẫn có một mái nhà để nhớ, có cha mẹ chờ mong và có những dự định riêng cho tương lai.

Nguyễn Thanh Hải cũng vậy.

Năm 1987, anh có thời gian 30 ngày phép về thăm gia đình. Đó là khoảng thời gian quý giá đối với một người lính xa nhà. Trong những ngày ấy, gia đình anh đã dạm hỏi một cô gái trong làng là Phạm Thị Thủy, dự định chờ ngày anh hoàn thành nghĩa vụ quân sự sẽ tổ chức lễ cưới.

Một người lính trẻ đã có một lời hẹn với tương lai.

Sau những năm tháng quân ngũ, anh sẽ trở về.

Sẽ có một mái nhà.

Sẽ có một người vợ chờ anh.

Những điều tưởng như rất gần ấy lại trở thành những điều anh mãi mãi không thể thực hiện.

Đầu năm 1988, nhiệm vụ mới đưa Nguyễn Thanh Hải cùng đồng đội trên tàu HQ-604 tiến về Trường Sa. Con tàu chở theo lực lượng công binh và vật liệu phục vụ nhiệm vụ xây dựng, bảo vệ các vị trí của Việt Nam tại khu vực Gạc Ma.

Những người lính lên đường khi tuổi đời còn rất trẻ.

Họ không biết rằng chuyến đi ấy sẽ trở thành chuyến đi cuối cùng của nhiều người.

Ngày 13/3/1988, HQ-604 đến khu vực Gạc Ma. Các lực lượng Việt Nam triển khai thực hiện nhiệm vụ. Công binh chuyển vật liệu lên đảo, còn lực lượng Hải quân thực hiện nhiệm vụ bảo vệ vị trí được giao.

Sang ngày 14/3, tình hình nhanh chóng trở nên căng thẳng.

Cuộc đối đầu diễn ra trong điều kiện không cân sức. Các chiến sĩ Việt Nam kiên quyết bảo vệ vị trí và lá cờ Tổ quốc. Trên tàu HQ-604, những người lính vẫn bám trụ trong khi hỏa lực từ phía đối phương ngày càng dữ dội.

Rồi những tiếng pháo vang lên giữa biển.

HQ-604 bị tấn công.

Con tàu rung chuyển giữa trùng khơi.

Những người lính trên tàu phải đối mặt với thời khắc sinh tử. Một con tàu vận tải quân sự nhỏ bé không thể chống lại sức mạnh hỏa lực vượt trội. HQ-604 bị bắn chìm tại khu vực Gạc Ma.

Nguyễn Thanh Hải đã hy sinh cùng những người đồng đội.

Ngày hôm đó, 64 cán bộ, chiến sĩ Hải quân Việt Nam đã nằm lại trong cuộc chiến đấu bảo vệ chủ quyền biển đảo.

Trong số những người hy sinh có một người lính trẻ đã từng nghĩ đến ngày trở về.

Anh từng có một đám cưới đang chờ phía trước.

Có một người con gái đã được hai gia đình dạm hỏi.

Có một lời hẹn rằng sau khi hoàn thành nghĩa vụ, anh sẽ trở về và bắt đầu một cuộc sống mới.

Nhưng lời hẹn ấy mãi mãi dừng lại ở năm 1988.

Ở quê nhà, gia đình vẫn chờ đợi.

Có lẽ trong những ngày đầu, người thân vẫn hy vọng rằng người lính ấy sẽ trở về sau khi hoàn thành nhiệm vụ. Nhưng rồi tin dữ đến. Một người con trai đã không còn cơ hội trở về. Một cô gái đã mất đi người chồng tương lai. Một đám cưới được chuẩn bị từ trước không bao giờ diễn ra.

Đằng sau một người lính hy sinh là cả một gia đình chịu mất mát.

Đó là điều khiến những câu chuyện về Gạc Ma luôn có sức lay động đặc biệt. Những người lính không phải những nhân vật xa lạ trong lịch sử. Họ là những người con, người anh, người chồng tương lai của những gia đình bình dị.

Nguyễn Thanh Hải cũng là một người như thế.

Anh từng học lớp 12.

Từng có những ngày tháng tuổi trẻ bên gia đình.

Từng trở về quê trong những ngày phép.

Từng có một người con gái chờ đợi.

Và từng nghĩ rằng sau khi hoàn thành nghĩa vụ, mình sẽ trở về để xây dựng gia đình.

Nhưng biển Trường Sa đã giữ lại tuổi xuân của anh.

Thời gian đã trôi qua gần bốn thập kỷ. Những người cùng thế hệ với Nguyễn Thanh Hải giờ đây đã có con cháu, có mái tóc bạc và những năm tháng bình yên sau cuộc đời quân ngũ. Nhưng người lính trẻ năm nào vẫn mãi dừng lại ở tuổi thanh xuân.

Anh không có cơ hội nhìn thấy quê hương đổi thay.

Không có cơ hội bước vào lễ cưới mà gia đình từng mong đợi.

Không có cơ hội trở về bên người thân.

Nhưng tên anh vẫn còn đó.

Tên anh nằm trong ký ức của gia đình, trong những câu chuyện về tàu HQ-604 và trong danh sách những người lính đã hy sinh ngày 14 tháng 3 năm 1988.

Mỗi khi tháng Ba trở lại, ký ức Gạc Ma lại được nhắc đến. Người ta nhắc về lá cờ Tổ quốc, về những người lính tạo thành vòng tròn bảo vệ cờ, về những con tàu HQ-604, HQ-605 và HQ-505, về 64 người đã hy sinh.

Và giữa những câu chuyện lớn lao ấy, chúng ta cũng cần nhớ đến từng con người cụ thể.

Có Nguyễn Thanh Hải.

Một người lính Hải quân đã gửi lại tuổi trẻ giữa biển khơi.

Một người lính đã có một lời hẹn với quê nhà nhưng không thể trở về.

Một người lính có một lễ cưới đang chờ nhưng mãi mãi không thành.

Câu chuyện của Nguyễn Thanh Hải khiến chúng ta hiểu rằng sự hy sinh không chỉ được đo bằng những con số. Mỗi người ngã xuống đều có một cuộc đời riêng, một gia đình riêng, những ước mơ riêng và những người thân yêu đang chờ đợi.

Bởi vậy, khi nhắc đến 64 liệt sĩ Gạc Ma, chúng ta không chỉ nhớ đến một con số.

Chúng ta nhớ đến 64 cuộc đời.

64 người con.

64 gia đình.

64 tuổi trẻ.

Và Nguyễn Thanh Hải là một trong những người con đã gửi lại tuổi xuân của mình cho biển đảo Tổ quốc.

Biển Trường Sa hôm nay vẫn xanh.

Sóng vẫn nối nhau ngoài khơi.

Nhưng phía sau màu xanh bình yên ấy là ký ức về những người lính đã từng đứng nơi đầu sóng.

Nguyễn Thanh Hải không thể trở về để thực hiện lời hẹn năm xưa.

Nhưng câu chuyện về anh vẫn trở về với quê hương qua ký ức của gia đình và qua những trang sử về Gạc Ma.

Một lời hẹn cưới đã dở dang.

Một tuổi trẻ đã gửi lại giữa trùng khơi.

Nhưng tên tuổi và sự hy sinh của người lính Nguyễn Thanh Hải vẫn còn ở lại với thời gian, để thế hệ hôm nay biết trân trọng hòa bình và ghi nhớ những người đã hy sinh vì Tổ quốc.