Lời nhắn cuối cùng từ xà lim số 5 đúng ngày sinh nhật

Tại Côn Đảo, chế độ cầm tù tàn bạo của thực dân Pháp và tay sai đã khiến Lê Hồng Phong mắc bệnh kiết lỵ nặng. Rắp tâm giết hại ông, chúng không phát thuốc chữa bệnh, không cho thầy thuốc điều trị, thậm chí ngăn cấm và tịch thu cả những loại thuốc mà anh em tù chính trị khác cố gắng gửi vào cho ông. Sức khỏe của ông suy kiệt dần theo từng ngày vì đòn tra tấn và bệnh tật không được chữa trị, trong khi các đồng chí xung quanh chỉ có thể đứng nhìn mà không thể làm gì hơn để cứu giúp ông.

Trưa ngày 6 tháng 9 năm 1942, đúng vào ngày sinh nhật thứ 40 của mình, Tổng Bí thư Lê Hồng Phong đã trút hơi thở cuối cùng trong xà lim số 5 tại Banh 2, Côn Đảo. Trước lúc hy sinh, ông đã gửi lại lời nhắn cho các đồng chí: "Nhờ các đồng chí nói với Đảng rằng, tới phút cuối cùng, Lê Hồng Phong vẫn một lòng tin tưởng ở thắng lợi vẻ vang của cách mạng". Trải qua 40 năm tuổi đời với 20 năm hoạt động cách mạng liên tục, ông đã hiến dâng trọn đời mình cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Vợ của ông là bà Nguyễn Thị Minh Khai, một nhà cách mạng khác cùng thời, người cũng đã hy sinh chỉ một năm trước đó, vào năm 1941, tại Hóc Môn. Cả hai vợ chồng, dù không thể ở bên nhau trong những năm cuối đời vì hoàn cảnh hoạt động bí mật và bị giam cầm riêng biệt, đều là những cán bộ lãnh đạo của Đảng trong giai đoạn đầy gian khó của phong trào cộng sản Việt Nam trước năm 1945. Nhân kỷ niệm 120 năm ngày sinh của ông vào năm 2022, nhiều hoạt động tưởng niệm đã được tổ chức tại quê hương Nghệ An để tri ân những cống hiến của ông.