Lời thề dạt dào khí tiết trên pháp trường Yên Thế
Ung dung, tự tại trước bản án tử hình của thực dân Pháp và khúc ca khải hoàn bất tử của Hoàng Văn Thụ trước giờ hành quyết.
Rạng sáng ngày 24/5/1944, tại trường bắn Tương Mai (Hà Nội), thực dân Pháp đưa đồng chí Hoàng Văn Thụ – Ủy viên Thường vụ Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương – ra hành quyết. Bất chấp những đòn tra tấn dã man và bản án tử hình mà kẻ thù tuyên buộc, người lãnh đạo cách mạng 38 tuổi vẫn bước đi với phong thái vô cùng ung dung, tự tại. Trước khi thi hành án, tên quan tòa Pháp hỏi ông có cần nói lời rửa tội hay xin ân xá không, Hoàng Văn Thụ đã nhìn thẳng vào mắt kẻ thù và dõng dạc trả lời: "Trong cuộc đấu tranh sinh tử giữa chúng tôi - những người mất nước - và các ông - những kẻ cướp nước - sự sống chết của mỗi người là chuyện bình thường. Tôi chỉ tiếc là chưa đánh đổ được bộ máy cai trị của các ông để giải phóng cho dân tộc tôi!".
Khi bọn tay sai tiến lại định dùng khăn đen băng mắt, ông đã dứt khoát từ chối. Ông muốn được nhìn thấy bầu trời của Tổ quốc, nhìn thấy mảnh đất quê hương lần cuối cùng bằng đôi mắt sáng quắc đầy niềm tin cách mạng. Khi họng súng của quân thù giơ lên, Hoàng Văn Thụ đã cất cao giọng hô lớn các khẩu hiệu cách mạng: "Đảng Cộng sản Đông Dương muôn năm!", "Việt Nam độc lập muôn năm!". Những tiếng hô đanh thép vang vọng giữa không gian trường bắn tăm tối đã khiến những tên lính Pháp phải run sợ.
Trước đó, trong những ngày nằm trong hầm tù Khám Lớn Hà Nội chờ ngày ra pháp trường, ông đã sáng tác bài thơ bất tử "Nhắn bạn" để gửi gắm trọn vẹn niềm tin cho các đồng chí, đồng đội ở lại:
"Việc đời nếm trải đắng cùng cay, Nào sá chông gai gian khổ này. Thế sự vần xoay đà có lúc, Gian lao rèn luyện mới thành hay. Nhắn lời nhắn bạn can trường, Thề cùng xương máu bền lòng gian lao. Kìa ngọn cờ đỏ sao vàng, Tiến lên giành lấy giang sơn đời đời!"
Khí tiết quật cường và sự hy sinh oanh liệt của Hoàng Văn Thụ trên pháp trường Tương Mai đã trở thành tấm gương sáng chói về lòng trung thành vô hạn với lý tưởng cộng sản. Tinh thần ấy như ngọn đuốc rực sáng, thôi thúc hàng vạn cán bộ, chiến sĩ và quần chúng nhân dân vùng lên thực hiện cuộc Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945 giành lại độc lập, tự do cho dân tộc.


