LỜI THỀ DƯỚI CHÂN CẤP TRUNG TỎ
LỜI THỀ DƯỚI CHÂN CẤP TRUNG TỎ Nhân chứng lịch sử: Ông Nguyễn Hữu Vẫn (sinh năm 1947, cựu pháo thủ Đại đội 3, Tiểu đoàn 1, Trung đoàn Pháo cao xạ 210, Quân khu 4). Mô tả câu chuyện: Tại "tọa độ chết" đèo Lợp và ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh) năm 1968, các chiến sĩ pháo cao xạ là những người đứng ở đầu sóng ngọn gió, chấp nhận làm "mục tiêu sống" để thu hút hỏa lực máy bay Mỹ, bảo vệ an toàn cho các lực lượng công binh và thanh niên xung phong mở đường. Câu chuyện tái hiện trận chiến ác liệt của pháo thủ Nguyễn Hữu Vẫn khi mâm pháo bị trúng bom, chỉ còn lại những con người kiên cường bám thắt lưng địch mà bắn.
LỜI THỀ DƯỚI CHÂN CẤP TRUNG TỎ
Nhân chứng lịch sử: Ông Nguyễn Hữu Vẫn (sinh năm 1947, cựu pháo thủ Đại đội 3, Tiểu đoàn 1, Trung đoàn Pháo cao xạ 210, Quân khu 4).
Mô tả câu chuyện:
Tại "tọa độ chết" đèo Lợp và ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh) năm 1968, các chiến sĩ pháo cao xạ là những người đứng ở đầu sóng ngọn gió, chấp nhận làm "mục tiêu sống" để thu hút hỏa lực máy bay Mỹ, bảo vệ an toàn cho các lực lượng công binh và thanh niên xung phong mở đường. Câu chuyện tái hiện trận chiến ác liệt của pháo thủ Nguyễn Hữu Vẫn khi mâm pháo bị trúng bom, chỉ còn lại những con người kiên cường bám thắt lưng địch mà bắn.
Nội dung chi tiết:
Tháng 8 năm 1968, vùng đồi Cấp Trung Tỏ (gần ngã ba Đồng Lộc) bị san phẳng bởi các đợt ném bom dây của máy bay B-52 và thần sấm F-4. Trận địa pháo cao xạ 57mm của Đại đội 3 nằm trơ trọi trên đỉnh đồi trọc, không một cành cây ngụy trang, trở thành cái gai trong mắt không lực Hoa Kỳ.
Nhiệm vụ của Nguyễn Hữu Vẫn – pháo thủ số 1, người trực tiếp quay tay quay hướng và bóp cò – cùng khẩu đội là phải bắn rơi máy bay địch, hoặc ít nhất phải nhả đạn liên tục để ép chúng phải bay cao, không thể ném bom chính xác xuống đoàn xe chở hàng phía dưới.
Khoảng 14 giờ chiều, tiếng gầm rú xé xạc bầu trời. Một tốp bốn chiếc F-4 lao xuống cắt bom thẳng vào trận địa. Đất đá, mảnh bom văng rào rào như mưa trút.
"Nhắm thẳng quân thù mà bắn!" – Tiếng hô vang vọng của Đại đội trưởng chưa kịp dứt thì một quả bom nổ ngay sát mâm pháo số 2.
Cơn địa chấn hất văng Vẫn ra khỏi ghế quay pháo. Tai ông ù đi, máu tươi từ màng nhĩ chảy ra ướt đệm cổ áo. Khi bò dậy được giữa làn khói đen khét lẹt, Vẫn bàng hoàng thấy khẩu đội trưởng đã gục trên tay quay, ba đồng đội nạp đạn nằm xấp trên mâm pháo đầy mảnh văng. Khẩu pháo số 2 bị lệch trục, nhưng nòng pháo vẫn giương cao thách thức.
"Vẫn! Còn quay được không?!" – Tiếng pháo thủ số 2 gào lên trong tiếng bom gầm.
"Còn! Băm nát đầu chúng nó đi!" – Vẫn nghiến răng, lấy dây thắt lưng buộc chặt tay mình vào cần quay hướng để khỏi bị hất văng nếu bom tiếp tục nổ gần.
Ông dùng hết sức bình sinh vặn mạnh tay quay, bám theo vệt đen của chiếc F-4 đang lao xuống bổ nhào đợt hai. Trong mắt người pháo thủ lúc ấy không còn sợ hãi, không còn đau đớn, chỉ còn bóng dáng chiếc máy bay địch nằm gọn trong vòng ngắm.
"Bắn!"
Vẫn nhấn mạnh chân vào cò. Nòng pháo 57mm nảy lên liên hồi, những quầng lửa đỏ quạch quật thẳng vào mặt chiếc F-4. Chiếc máy bay Mỹ trúng đạn bùng cháy như một ngọn đuốc khổng lồ, lao thẳng xuống dải núi phía xa. Tiếng reo hò chiến thắng vang lên từ các hầm pháo lân cận hòa cùng tiếng vỗ tay của các cô gái thanh niên xung phong dưới chân đồi.
Trận đánh kết thúc, Vẫn gục xuống bên mâm pháo nóng rực, hai bàn tay phồng rộp dính chặt vào tay quay kim loại. Khẩu đội của ông đã đẩy lùi trận không kích, giữ vững mạch máu giao thông cho đêm đó 200 chiếc xe xe tải vượt qua Đồng Lộc an toàn.
Trở về thời bình với tỷ lệ thương tật 31%, ông Nguyễn Hữu Vẫn mang theo những vết sẹo đạn pháo trên thân thể và thói quen nói rất to do màng nhĩ bị tổn thương nặng năm nào. Mỗi lần thắp hương nhớ về những đồng đội đã ngã xuống trên đỉnh Cấp Trung Tỏ, người pháo thủ già lại run run chạm vào chiếc thắt lưng quân dụng cũ — kỷ vật đã cùng ông tựa lưng vào mâm pháo giữ vững bầu
trời quê hương.



