LỜI THỀ TẠC VÀO ĐÁ NÚI: KHÚC BI TRÁNG MB-84
LỜI THỀ TẠC VÀO ĐÁ NÚI: KHÚC BI TRÁNG MB-84
Gió đại ngàn ở mảnh đất Hà Tuyên những ngày tháng 7 năm 1984 không mang theo cái nóng hầm hập của đồng bằng, mà nó lẩn khuất cái ẩm ướt của mây mù và mùi hắc nồng của thuốc súng chưa tan. Trên những triền đá vôi sắc lẹm của Vị Xuyên, không gian như đặc quánh lại trong một sự im lặng chết chóc trước giờ G. Người ta gọi nơi đây là "Lò vôi thế kỷ", nơi mà đá cũng phải tan chảy vì đạn pháo, nơi mà máu của những chàng trai tuổi đôi mươi đã hòa quyện vào lòng đất mẹ để viết nên một bản hùng ca bất tử.
Chiến dịch MB-84 không bắt đầu từ những phát súng chỉ điểm, nó bắt đầu từ trong trái tim của hàng ngàn người lính sư đoàn 356, 312, 316... những người đã thức trắng đêm trên các điểm tựa, nhìn về phía những cao điểm 772, 685, và đặc biệt là "pháo đài" 1509 đang bị quân đối phương chiếm giữ trái phép. Trong bóng tối của hang Làng Lò, ánh đèn dầu leo lét soi rõ những gương mặt còn rất trẻ. Họ không nói nhiều về cái chết. Họ nói về quê hương, về những lời hẹn ước sau cuộc chiến, và về lời thề "Sống bám đá, chết hóa đá" đã được khắc ghi lên báng súng.
Khi kim đồng hồ nhích dần về con số 5 giờ sáng ngày 12 tháng 7, màn sương mù dày đặc bao phủ thung lũng Nậm Ngặt như một tấm màn liệm trắng. Bất chợt, cả bầu trời Vị Xuyên rung chuyển bởi tiếng gầm vang của pháo binh. Trận chiến bắt đầu.
Tiếng nổ xé toạc màn đêm, biến những đỉnh núi xanh thẫm thành những ngọn đuốc rực lửa. Đạn pháo từ cả hai phía đan xen trên bầu trời, tạo thành một lưới lửa kinh hoàng. Tại cao điểm 772, trung đoàn 876 của sư đoàn 356 bắt đầu xung phong. Những người lính áo xanh băng mình qua các bãi mìn, dưới làn mưa đạn dày đặc của đối phương trút xuống từ trên cao. Địa hình dốc đứng, đá tai mèo sắc như dao cạo và bùn đất lầy lội khiến mỗi bước tiến đều phải đánh đổi bằng xương máu.
Anh lính trẻ Nguyễn Văn Quý, tay siết chặt khẩu AK, cảm nhận được hơi nóng tỏa ra từ mặt đất. Xung quanh anh, đồng đội ngã xuống nhưng không một ai lùi bước. Tiếng hô "Xung phong!" vang lên át cả tiếng nổ, nó không còn là một mệnh lệnh, mà là tiếng lòng của cả một thế hệ quyết tâm giữ vững biên cương. Ở cao điểm 772, cuộc chiến đấu diễn ra giành giật từng mét đất, từng hốc đá. Quân ta và quân địch đan xen, có những lúc chỉ cách nhau một tầm tay với.
Thế nhưng, bi kịch của ngày 12/7 nằm ở chỗ sự chuẩn bị của chúng ta đã bị đối phương nắm bắt từ trước. Pháo binh địch bắn chặn dữ dội vào các cửa mở, chia cắt đội hình tấn công. Những chiến sĩ của ta kẹt giữa các bãi mìn, phía trước là hỏa lực đại liên cực mạnh, phía sau là tầm pháo dày đặc. Trong khoảnh khắc sinh tử ấy, phẩm giá của người lính cụ Hồ rực sáng hơn bao giờ hết. Có những chiến sĩ dù bị thương nặng, ruột đổ ra ngoài vẫn lấy băng cá nhân quấn lại, tiếp tục ôm bộc phá lao lên phía trước để phá hàng rào cho đồng đội.
Tại hướng cao điểm 1030, sư đoàn 312 cũng đang oằn mình trong lửa đạn. Những trận đánh giáp lá cà nổ ra khắp nơi. Tiếng thép va vào nhau, tiếng lựu đạn nổ đanh gọn giữa những vách đá vang vọng cả một vùng biên ải. Máu chảy thành dòng, thấm sâu vào lòng đất đá vôi, biến những ngọn núi xám ngắt thành một màu nâu thẫm đau thương.
Trưa ngày 12/7, nắng gắt bắt đầu xua tan màn sương, phơi bày toàn cảnh chiến trường khốc liệt. Những thi thể người lính nằm rải rác trên các triền dốc, giữa những bụi cỏ tranh cháy sém. Những người còn sống vẫn kiên cường bám trụ, lợi dụng từng hốc đá để đánh trả. Cơn khát cháy cổ, khói súng làm cay xè mắt, nhưng ý chí bảo vệ lãnh thổ không hề lung lay. Đối với họ, mỗi tấc đất Vị Xuyên lúc này chính là hình hài của Tổ quốc.
Chiều xuống, lệnh lui quân được ban ra khi mục tiêu đánh chiếm các cao điểm không thành công hoàn toàn do hỏa lực địch quá mạnh và ưu thế về địa hình của chúng. Đây là giờ phút đau đớn nhất. Rút quân đồng nghĩa với việc phải để lại những người đồng đội đã nằm xuống dưới chân các cao điểm 772, 685... Những giọt nước mắt lăn dài trên gương mặt sạm đen vì khói súng của những người lính gan dạ nhất. Họ khóc không phải vì sợ hãi, mà khóc vì thương những người anh em mới hôm qua còn chia nhau điếu thuốc, bát cơm, nay đã mãi mãi nằm lại giữa rừng sâu núi thẳm.
Hậu quả của ngày 12/7/1984 là một vết thương sâu hoắm trong lòng những người ở lại. Hàng ngàn chiến sĩ đã hy sinh hoặc bị thương chỉ trong một ngày. Nhưng lịch sử không chỉ ghi lại những mất mát. Lịch sử ghi lại rằng: Tại nơi "Lò vôi thế kỷ" ấy, có một thế hệ thanh niên đã không tiếc thân mình, đứng vững như những bức tường thành sống trước tham vọng xâm lấn của ngoại bang. Trận chiến 12/7 không phải là một thất bại về tinh thần, nó là minh chứng cho sự quả cảm đến tận cùng, là lời khẳng định đanh thép rằng không một thế lực nào có thể khuất phục được ý chí của người Việt.
Nhiều năm trôi qua, rừng cây đã xanh lại trên những hố bom xưa. Những cao điểm máu thịt năm nào giờ đã bình yên trong nắng gió biên cương. Nhưng mỗi năm, cứ đến ngày 12/7, những người cựu chiến binh Vị Xuyên lại tìm về, đứng bên bờ sông Lô, thả những nhành hoa trắng xuống dòng nước xiết. Họ gọi đó là ngày "Giỗ trận". Tiếng gọi đồng đội vang lên giữa đại ngàn, như muốn đánh thức những linh hồn còn lẩn khuất đâu đó trong các hang đá, kẽ núi.
"Vị Xuyên, 12/7/1984" – đó không chỉ là một mốc thời gian, đó là một biểu tượng của lòng yêu nước vô điều kiện. Những người lính nằm lại nơi biên thùy không cần những tượng đài lộng lẫy, bởi họ đã tự tạc mình vào đá núi, trở thành một phần của hồn thiêng sông núi. Máu của họ đã đổ xuống để màu xanh trên bản đồ hình chữ S mãi mãi vẹn nguyên.
Câu chuyện về ngày 12/7 năm ấy nhắc nhở chúng ta về cái giá của hòa bình. Nó dạy cho thế hệ mai sau rằng, mỗi tấc đất biên cương hôm nay đều được đổi bằng thanh xuân và sinh mệnh của lớp lớp cha anh. Và trong làn gió thổi qua thung lũng Vị Xuyên hôm nay, nếu lắng tai nghe kỹ, ta vẫn như thấy vang vọng lời thề của những người lính năm xưa: "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh".
Khúc bi tráng MB-84 sẽ còn mãi với thời gian, như một nốt trầm mặc sâu sắc trong bản giao hưởng giữ nước của dân tộc Việt Nam. Những người lính ấy, họ không đi vào quên lãng, họ đi vào bất tử.
