LỜI THỀ VIẾT BẰNG MÁU VÀ BẢN HÙNG CA NƠI "ĐỊA NGỤC TRẦN GIAN"

Trong những trang sử vàng của dân tộc, có những cái tên đã trở thành huyền thoại, nhưng cũng có những người lính đi qua cuộc chiến một cách lặng lẽ như bóng cây đại ngàn. Trần Quang Nghiêm là một gương mặt điển hình trong hàng vạn gương mặt của thời kháng chiến. Mỗi khi nhắc về quá khứ, đôi bàn tay run rẩy của đồng chí lại tìm đến những tấm Huân chương rực rỡ treo trên tường, và đôi mắt đục mờ lại nhòe lệ. Giọt nước mắt của người lính già giữa thời bình mang theo những nỗi niềm sâu kín: đó là niềm tự hào về một thời oanh liệt, là nỗi đau xót cho những đồng đội đã nằm lại chiến trường, và là ký ức kinh hoàng về những ngày tháng bị đày đọa nơi "địa ngục trần gian".

Năm 1965, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ đang vào giai đoạn cam go, đồng chí lúc đó là một tri thức trẻ, giữ chức Chánh văn phòng Ty Giao thông Thanh Hóa. Với vị trí công tác quan trọng, đồng chí đã ba lần viết đơn xin ra trận nhưng đều bị lãnh đạo từ chối vì chưa có người thay thế.

Lòng nồng nàn yêu nước không cho phép đồng chí ngồi yên nơi bàn giấy. Một đêm trăn trở không ngủ, đồng chí đã dùng dao lam cứa sâu vào đầu ngón tay mình, dùng dòng máu nóng để viết nên bức tâm thư khẩn thiết xin được cầm súng. Chính hành động quả cảm ấy đã lay động cấp trên. Ngày 20/2/1965, chỉ vỏn vẹn 5 ngày sau đám cưới, đồng chí đã gác lại hạnh phúc riêng, chia tay người vợ trẻ và bố mẹ già để bước vào khói lửa chiến tranh.

Sau những năm tháng chiến đấu anh dũng trong đơn vị pháo Kachiusa và lập nhiều chiến công, đặc biệt là trong chiến dịch Tết Mậu Thân 1968, một biến cố lớn đã xảy ra. Ngày 5/11/1968, khi đang điều trị vết thương tại Quảng Nam, đồng chí bị địch bắt và đưa về trại giam Phú Quốc.

Tại đây, cuộc đối đầu giữa ý chí con người và sự tàn bạo của máy móc tra tấn bắt đầu. Chúng tra hỏi đồng chí hàng chục lần mỗi ngày. Khi không lay chuyển được người lính kiên cường, kẻ thù bắt đầu dùng những đòn tra tấn man rợ:

● Đóng kim vào mười đầu ngón tay, tẩm xăng đốt đến khi đồng chí bất tỉnh.

● Dùng dùi cui nhổ sạch hàm răng dưới (di chứng khiến ông phải dùng răng giả cho đến tận bây giờ).

● Nhúng đầu vào thùng nước, dùng roi điện, dùi cui đánh đập đến khi cơ thể lả đi như một xác không hồn.

Dù đau đớn tột cùng, đồng chí vẫn chỉ giữ một lời khai duy nhất: "Tôi chỉ là cấp dưỡng". Sự kiên định ấy đã khiến quân thù hoàn toàn bất lực.

Trong gần 4 năm tại nhà tù Phú Quốc, đồng chí Trần Quang Nghiêm không chỉ chịu đựng đòn roi mà còn trở thành Bí thư chi bộ, lãnh đạo các cuộc đấu tranh đòi quyền dân sinh. Đồng chí bồi hồi nhớ lại khoảnh khắc bi tráng nhất: khi cần người xung phong mổ bụng để uy hiếp quản tù, có đến 12 người dơ tay, sẵn sàng hy sinh.

Chính dưới sự dẫn dắt của những người như đồng chí, các chiến sĩ đã dùng thìa sắt kiên trì đào hầm suốt nhiều tháng ròng qua bức tường thép gai. Có những người đã thoát ra bằng đường hầm, có người lại dũng cảm trốn trong các thùng phi đựng phân để trở về với chiến trường. Nhà tù khốc liệt không những không bẻ gãy được ý chí của đồng chí mà còn trở thành nơi rèn luyện bản lĩnh sắt đá cho những người lính cộng sản.

Tháng 2/1973, sau Hiệp định Paris, đồng chí Trần Quang Nghiêm được trao trả tự do bên bờ sông Thạch Hãn. Ngày trở về quê hương, bà con lối xóm và người vợ tào khang đã đón đồng chí trong những giọt nước mắt hạnh phúc vỡ òa.

Giờ đây, dù thương tích chiến tranh và di chứng chất độc da cam vẫn hằng ngày giày vò thân thể, đồng chí vẫn luôn cảm thấy biết ơn cuộc đời. Với đồng chí, những tấm huân chương cao quý kia chính là minh chứng cho một đời lính thanh thản, không thẹn với lòng, không thẹn với đồng đội. Câu chuyện của đồng chí Trần Quang Nghiêm mãi là một bản anh hùng ca bất diệt về lòng yêu nước, nhắc nhở thế hệ mai sau về giá trị của hai chữ "Hòa bình" được đổi bằng máu và nước mắt.