LS TRẦN MINH DŨNG - LỜI NHẮN TRỞ VỀ SAU BỐN MƯƠI NĂM

Trần Minh Dũng sinh năm 1957 trong một gia đình có truyền thống cách mạng tại xã Hồ Thị Kỷ, huyện Thới Bình, tỉnh Cà Mau. Từ nhỏ, Dũng đã chứng kiến nhiều cuộc càn quét, bắt bớ và sát hại người dân, trong đó có cả những người thân của mình.

Đầu năm 1969, khi vừa tròn 12 tuổi, Dũng được gia đình đưa ra thị xã Cà Mau, ở nhà người dì để tiếp tục học tập. Nhưng chỉ khoảng ba tháng sau, cậu bé đã bí mật tìm cách liên lạc, xin gia nhập Đội Biệt động thị xã Cà Mau.

Dũng được đặt bí danh là Quyết Thắng và biên chế vào Phân đội 2. Người trực tiếp hướng dẫn, giáo dục và huấn luyện cậu là Phân đội trưởng Quách Phú Kháng, tức Tư Thanh.

Nhỏ tuổi, dáng người chưa gây sự chú ý, Dũng thường giả làm cậu bé bán kem hoặc bán vé số để tiếp cận các căn cứ quân sự. Cậu trà trộn với con em binh lính, âm thầm quan sát vị trí canh gác, kho xăng, kho đạn và quy luật hoạt động của từng mục tiêu rồi trở về báo cáo.

Không chỉ làm nhiệm vụ trinh sát, Dũng còn được huấn luyện cách sử dụng chất nổ có kíp hẹn giờ. Có những trận, cậu một mình mang khối thuốc nổ giấu trong dụng cụ bán hàng, vượt qua các vọng gác rồi đặt vào vị trí đã xác định.

Từ tháng 6/1969 đến tháng 4/1971, Trần Minh Dũng tham gia năm trận đánh. Riêng ba trận đầu, cậu vừa trinh sát vừa trực tiếp đặt chất nổ, tiêu diệt chín tên địch, làm bị thương một tên; phá cháy một kho xăng, một kho đạn và một máy bay; đánh hỏng một xe GMC cùng một xe Jeep.

Những lần Dũng bỏ học để làm nhiệm vụ khiến người dượng nghi ngờ và báo về gia đình. Mẹ trách phạt nhưng cậu vẫn im lặng, không tiết lộ mình đang hoạt động trong đội biệt động. Dũng hiểu rằng bí mật không chỉ bảo vệ bản thân mà còn liên quan đến tính mạng của nhiều đồng đội.

Tháng 2/1972, một số cơ sở của Đội Biệt động thị xã Cà Mau bị lộ. Trần Minh Dũng bị bắt. Lúc ấy, gia đình mới biết cậu bé thường xuyên vắng học chính là một chiến sĩ biệt động.

Địch đưa Dũng lên giam tại nhà tù Hố Nai, Biên Hòa. Dù bị tra tấn, Dũng không cung cấp thông tin về đơn vị và cơ sở cách mạng. Không khuất phục được người chiến sĩ nhỏ tuổi, chúng tiếp tục đày anh ra Côn Đảo.

Bà ngoại Dũng hai lần tìm đến nơi giam giữ để thăm cháu nhưng đều đến muộn: lần đầu Dũng vừa bị chuyển khỏi Hố Nai, lần sau anh đã bị đưa ra đảo. Người bà mang theo quà và tình thương nhưng không một lần được nhìn thấy cháu.

Năm 1973, sau Hiệp định Paris, Trần Minh Dũng cùng nhiều tù nhân được trao trả tại sân bay Lộc Ninh. Thay vì trở về nhà, anh xin tiếp tục chiến đấu. Dũng được biên chế vào Đại đội 3, Tiểu đoàn Tây Đô – Cần Thơ.

Ngày 15/10/1974, đơn vị tiến công đồn Tam Giác Sơn Đài tại xã Thạnh Hòa, huyện Phụng Hiệp, tỉnh Cần Thơ. Dũng cùng Trung đội phó Lê Văn Chính đánh chiếm được lô cốt. Dù bị thương nặng, anh vẫn tiếp tục phối hợp với đồng đội đánh thêm hai ụ hỏa lực, góp phần giúp đơn vị tiêu diệt đồn và làm chủ mục tiêu.

Đại đội phó Tư Hảo trực tiếp đưa Dũng về quân y. Trên đường đi, vết thương mất quá nhiều máu. Biết mình khó qua khỏi, Dũng nhờ người chỉ huy báo với gia đình rằng anh đã hoàn thành nhiệm vụ. Người chiến sĩ 17 tuổi sau đó cố gắng hô tên Chủ tịch Hồ Chí Minh rồi trút hơi thở cuối cùng.

Sau chiến tranh, đồng đội không biết địa chỉ gia đình Dũng nên không thể chuyển lời nhắn. Gia đình chỉ nhận được giấy báo tử vào năm 1975 mà không biết rõ những năm tháng anh làm biệt động, bị tù đày và chiến đấu ra sao.

Mãi đến năm 2014, Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phạm Hồng Thấy – nguyên Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn Tây Đô – tình cờ gặp bác sĩ Trần Liệt Oanh, em ruột của Dũng, tại Bệnh viện Quân y 121. Qua cuộc gặp ấy, toàn bộ câu chuyện cùng lời nhắn cuối đời của Trần Minh Dũng mới được chuyển đến gia đình, đúng 40 năm sau ngày anh hy sinh.

Cậu bé từng lặng lẽ rời lớp học, giả làm người bán kem để vào căn cứ địch đã giữ trọn lời hứa của mình. Chỉ có lời nhắn ngày trở về là phải đi qua bốn thập kỷ mới đến được mái nhà ở Cà Mau.