LỰA CHỌN LỊCH SỬ GIỮA Ý VUA VÀ LÒNG DÂN
Năm 1859, thực dân Pháp đánh chiếm Gia Định. Trương Định, một vị quan võ đồn điền, đã tự bỏ tiền của chiêu mộ hàng ngàn nghĩa binh, lập căn cứ tại Tân Hòa (Gò Công) để đánh giặc. Nghĩa quân của ông hoạt động vô cùng hiệu quả, liên tục phục kích, tiêu diệt nhiều sĩ quan Pháp, khiến kẻ thù gọi ông là "Hùm thiêng Gò Công".
Tuy nhiên, bi kịch ập đến khi triều đình nhà Nguyễn nhu nhược ký Hòa ước Nhâm Tuất (1862), cắt ba tỉnh miền Đông Nam Kỳ dâng cho Pháp. Để xoa dịu Pháp, Vua Tự Đức ra chiếu chỉ buộc Trương Định phải bãi binh và thuyên chuyển ông đi nhậm chức Lãnh binh ở An Giang. Đứng trước chiếu chỉ của nhà vua, Trương Định rơi vào cuộc đấu tranh nội tâm dữ dội: Một bên là đạo "Trung quân" (phải tuân lệnh vua, nếu chống lại là mang tội khi quân), một bên là đạo "Ái quốc" (phải bảo vệ nhân dân đang bị giặc chà đạp).
Nghe tin ông sắp ra đi, hàng vạn nhân dân và nghĩa binh Gò Công đã kéo đến vây kín doanh trại. Mọi người khóc lóc, níu lấy áo, chặn đầu ngựa của ông. Những bậc bô lão mang đến một lá cờ thêu sáu chữ "Bình Tây Đại Nguyên Soái" dâng lên ông và khẩn thiết nói: "Quan lớn đi thì dân biết tựa vào ai? Xin quan lớn hãy ở lại cùng dân đánh giặc". Giọt nước mắt của nhân dân đã đập tan mọi sự chần chừ. Trương Định gạt nước mắt, dõng dạc tuyên bố: "Triều đình sợ Tây, nhưng dân không sợ Tây. Ta thà đắc tội với Vua chứ quyết không phụ lòng dân!". Ông từ chối lệnh vua, nhận ấn tín của nhân dân, tiếp tục phất cờ khởi nghĩa đến khi anh dũng hy sinh năm 1864.
III. CẢM NHẬN CỦA TÁC GIẢ
Quyết định cự tuyệt lệnh vua để ở lại chiến đấu cùng nhân dân của Trương Định là một bước ngoặt vĩ đại về tư tưởng. Ông đã vượt qua giới hạn của lòng trung thành phong kiến mù quáng để vươn tới một chân lý cao cả hơn: Đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên mọi mệnh lệnh quyền lực. Sự tôn vinh "Bình Tây Đại Nguyên Soái" chứng tỏ sức mạnh của ý Đảng lòng dân. Kể chuyện cụ Trương Định, tôi muốn nhấn mạnh với học sinh rằng: Danh hiệu cao quý nhất không phải do cấp trên ban tặng, mà là sự ghi nhận, tin yêu từ chính những người xung quanh mà ta đã giúp đỡ.
