LƯỚI LỬA 37 LY TRÊN ĐỈNH TRƯỜNG
Trong ký ức của ông Tạ Bá Ngừng, khẩu pháo 37 ly 2 nòng không chỉ là vũ khí, mà là "người bạn chiến đấu" thân thiết nhất, là hơi thở của sự sống. Trên những đỉnh đèo cao vút của dãy Trường Sơn thuộc tuyến đường 559, khẩu pháo ấy đã cùng ông viết nên những trang sử oai hùng của đơn vị C17.
Đơn vị của ông thường xuyên phải chiếm lĩnh những cao điểm hiểm trở, những vị trí "tử địa" để đón lõng máy bay địch. Việc đưa được những khẩu pháo nặng hàng tấn lên đỉnh núi là một kỳ tích của sức người và sự thông minh. Các ông phải dùng tời, dùng vai để kéo pháo qua những cung đường sạt lở, bùn lầy thụt đến đầu gối. Khi đã yên vị trên trận địa, mỗi pháo thủ đều trở thành một mắt xích không thể tách rời. Tiếng động cơ phản lực Mỹ gầm rú xé toạc sự tĩnh lặng của đại ngàn luôn là tín hiệu bắt đầu cho một cuộc chiến không cân sức. Khi lệnh bắn vang lên từ đài quan sát, ông Ngừng cùng đồng đội phối hợp nhịp nhàng đến mức không cần nhìn nhau cũng hiểu ý.
Người nạp đạn phải nhanh thoăn thoắt, đôi tay rướm máu vì vỏ đạn nóng, người quay tay quay hướng phải giữ vững sự bình tĩnh để bám sát mục tiêu trong kính ngắm. Những luồng đạn từ pháo 37 ly 2 nòng phun ra đỏ rực, đan thành tấm lưới lửa dày đặc, ngăn cản máy bay địch ném bom xuống đoàn xe đang ẩn nấp dưới tán rừng. Ông kể, có những lúc khói súng đặc quánh khiến người đứng cách nhau một mét cũng không thấy mặt, tai ù đi vì tiếng nổ chát chúa, nhưng đôi tay vẫn thoăn thoắt nạp đạn theo bản năng. Khó khăn nhất là việc giữ cho pháo không bị kẹt đạn giữa lúc dầu sôi lửa bỏng. Có những trận đánh kéo dài từ sáng sớm đến chiều tà, dưới cái nắng hầm hập của miền Trung, mặt ai nấy đều đen nhẻm vì khói súng và bụi đường, nhưng ánh mắt vẫn rực sáng niềm vui mỗi khi thấy chiếc "thần sấm", "con ma" của Mỹ phải hốt hoảng bốc cháy hoặc tháo chạy khỏi vùng trời mình bảo vệ.
Sức mạnh của khẩu pháo 37 ly không chỉ nằm ở tính năng kỹ thuật, mà nằm ở tinh thần quyết chiến "thà gục bên mâm pháo chứ không để mất mục tiêu" của những người lính như ông Ngừng. Đó là biểu tượng rực rỡ của ý chí bảo vệ mạch máu giao thông của dân tộc Việt Nam.Lu
