Lưới lửa tầm cao và nhịp cầu bất tử Hàm Rồng

Bác Thắng đưa bàn tay run run chỉ về phía những mâm pháo cũ đang được trưng bày, giọng bác vang lên hào sảng: "Cháu ạ, lính cao xạ tụi bác có câu khẩu hiệu nằm lòng: 'Thà gục trên mâm pháo, quyết không để nhịp cầu gãy'. Trận đánh ngày 3 và 4 tháng 4 năm 1965 là kinh khủng nhất. Máy bay Mỹ như những đàn bọ hung đen kịt, lao xuống cắt bom rồi vọt lên. Tiếng động cơ gầm rú, tiếng bom nổ rung chuyển cả mặt đất, bùn đất sông Mã bắn lên phủ kín cả mâm pháo. Nhưng bác và anh em không ai rời vị trí. Cả tiểu đội cứ nhắm thẳng vào cái bụng trắng hếu của 'Thần sấm', 'Con ma' mà nhả đạn. Khói thuốc súng khét lẹt, nắng cháy da người, nhưng hễ thấy máy bay địch bốc cháy là cả trận địa hò reo vang dội."

Giọng bác Thắng chợt trầm xuống, bác nhìn ra phía bờ sông Mã: "Hồi đó, không chỉ có bộ đội mà cả dân quân địa phương cũng anh dũng lắm. Bác nhớ nhất là O Hằng, một cô gái dân quân mới 17 tuổi. O nhỏ nhắn nhưng nhanh thoăn thoắt, vác những hòm đạn nặng gần bằng người mình chạy băng băng dưới làn bom để tiếp đạn cho trận địa của bác. Một quả bom nổ gần, mảnh bom găm vào vai O, máu thấm đỏ cả vai áo. Bác hét lên bảo O đi cấp cứu, nhưng O chỉ lắc đầu: 'Các anh cứ bắn đi, em còn sức là còn đạn!'. O hy sinh khi tay vẫn còn ôm chặt hòm đạn 37mm cuối cùng. Sự hy sinh của những người dân quân như O chính là nguồn sức mạnh để tụi bác đứng vững qua hàng ngàn trận đánh."

Ánh mắt bác Thắng rực lên niềm tự hào khi nhìn về cây cầu: "Cháu biết không, có những lúc cao điểm, đơn vị bác phải ăn ngủ ngay trên mâm pháo suốt cả tháng trời. Quần áo không kịp giặt, cơm ăn toàn sạn cát vì bom xới. Nhưng mỗi khi nhìn thấy đoàn tàu chở hàng, chở quân từ miền Bắc băng qua cầu để vào Nam, tụi bác lại thấy mọi gian khổ tan biến hết. Nhịp cầu Hàm Rồng lúc đó không chỉ là bê tông sắt thép, nó là trái tim của cả miền Bắc gửi cho miền Nam. Địch càng muốn đánh gãy, tụi bác càng quyết giữ cho bằng được. Có những anh em hy sinh ngay trên ghế pháo, tay vẫn còn nắm chặt tay quay, mắt vẫn hướng về bầu trời.