LƯỢM – CHÚ BÉ LIÊN LẠC NHỎ NHẮN GIỮA THỜI HOA LỬA

Có những nhân vật lịch sử được nhắc đến bằng những chiến công lớn lao. Nhưng cũng có những hình ảnh đi vào lòng người bởi sự nhỏ bé, hồn nhiên và trong sáng. Lượm, nhân vật trong bài thơ cùng tên của nhà thơ Tố Hữu, là một hình ảnh như thế.
Lượm xuất hiện trong bài thơ với dáng vẻ của một chú bé liên lạc trong những năm đầu kháng chiến chống Pháp. Chú bé ấy còn rất nhỏ, nhưng đã tham gia công việc đưa thư, chuyển tin giữa những người đang chiến đấu.
Điều khiến Lượm trở nên đặc biệt là vẻ ngoài vô cùng đáng yêu. Chú bé hiện lên với dáng người nhỏ nhắn, nhanh nhẹn, chiếc mũ lệch trên đầu, bước chân thoăn thoắt và tâm hồn đầy hồn nhiên. Dù chiến tranh đang diễn ra, Lượm vẫn giữ được sự vui tươi của một đứa trẻ.
Chú làm nhiệm vụ liên lạc với một tinh thần rất tự nhiên. Trong mắt Lượm, việc đưa thư, chuyển tin dường như là một công việc quan trọng mà chú rất tự hào được thực hiện.
Nhưng phía sau sự hồn nhiên ấy là một sự thật đau lòng: chiến tranh không phân biệt tuổi tác.
Một đứa trẻ đáng lẽ phải được đến trường, chơi đùa cùng bạn bè, được cha mẹ chăm sóc và lớn lên trong bình yên, lại phải bước vào một cuộc chiến mà mỗi lần đi làm nhiệm vụ đều có thể gặp nguy hiểm.
Trong bài thơ của Tố Hữu, Lượm nhận nhiệm vụ đưa thư qua một vùng nguy hiểm. Chú bé vẫn hồn nhiên, nhanh nhẹn lên đường. Nhưng rồi một bi kịch xảy ra.
Lượm hy sinh.
Khoảnh khắc ấy khiến câu chuyện đang vui tươi bỗng trở nên nghẹn ngào.
Một chú bé nhỏ nhắn, vừa mới xuất hiện với nụ cười và bước chân nhanh nhẹn, giờ đây đã nằm lại giữa cánh đồng.
Điều đau lòng nhất chính là sự đối lập ấy.
Một bên là hình ảnh một đứa trẻ hồn nhiên.
Một bên là sự tàn khốc của chiến tranh.
Lượm không có một cuộc đời dài. Nhưng qua ngòi bút của Tố Hữu, hình ảnh chú bé đã trở thành một biểu tượng đẹp về những thiếu nhi tham gia kháng chiến.
Khi đọc câu chuyện về Lượm, chúng ta càng cảm nhận sâu sắc hơn giá trị của hòa bình.
Ngày nay, trẻ em được đến trường.
Được vui chơi.
Được chạy nhảy trên sân trường.
Được đọc sách.
Được trở về nhà trong vòng tay của cha mẹ.
Những điều ấy tưởng như rất bình thường nhưng đối với những đứa trẻ trong thời chiến, đó có thể là một ước mơ xa xỉ.
Lượm khiến chúng ta tự hỏi: Nếu chiến tranh không xảy ra, cuộc đời của chú bé sẽ như thế nào?
Có lẽ Lượm sẽ lớn lên.
Có thể chú sẽ trở thành một người nông dân, một người thầy, một người công nhân hoặc một người cha.
Có thể chú sẽ có một gia đình và những đứa con.
Có thể chú sẽ kể cho con cháu nghe về những ngày mình còn nhỏ.
Nhưng chiến tranh đã không cho chú cơ hội ấy.
Và chính vì thế, câu chuyện về Lượm không chỉ là câu chuyện về một chú bé trong một bài thơ. Nó còn là lời nhắc nhở về những mất mát mà chiến tranh gây ra đối với trẻ em.
Lượm nhỏ bé nhưng không hèn nhát.
Lượm hồn nhiên nhưng không vô trách nhiệm.
Lượm là một đứa trẻ nhưng đã biết làm những việc có ích cho mọi người xung quanh.
Hình ảnh ấy khiến chúng ta vừa tự hào, vừa xót xa.
Nếu những em bé thời chiến phải lớn lên quá sớm để gánh trên vai trách nhiệm với quê hương, thì trẻ em hôm nay thật may mắn khi được lớn lên trong hòa bình.
Vì vậy, mỗi chúng ta càng phải biết trân trọng những ngày bình yên.
Đừng coi việc được đến trường là điều hiển nhiên.
Đừng coi bữa cơm gia đình là điều hiển nhiên.
Đừng coi việc được vui chơi cùng bạn bè là điều hiển nhiên.
Bởi đã có những đứa trẻ như Lượm không có được những điều bình dị ấy.
Lượm đã đi qua trang thơ bằng một dáng người nhỏ bé, nhưng để lại trong lòng người đọc một câu chuyện rất lớn: câu chuyện về lòng dũng cảm, sự hy sinh và giá trị của hòa bình.
Và mỗi khi nhắc đến Lượm, chúng ta không chỉ nhớ một chú bé liên lạc của thời hoa lửa, mà còn nhớ đến biết bao em nhỏ đã bị chiến tranh lấy đi tuổi thơ.
Xin hãy để những đứa trẻ hôm nay được lớn lên trong tiếng cười, trong sách vở và trong hòa bình – đó có lẽ là món quà đẹp nhất dành cho những người đã hy sinh trong những năm tháng chiến tranh.



