Lưỡng quốc Tướng quân Nguyễn Sơn: Huyền thoại quân sự mang tầm quốc tế (1908 - 1956)
Thiếu tướng Nguyễn Sơn, tên thật là Vũ Nguyên Bác, quê tại Gia Lâm, Hà Nội. Trong lịch sử quân sự thế giới thời hiện đại, hiếm có một nhân vật nào lại sở hữu cuộc đời truyền kỳ như ông: người duy nhất được phong hàm Tướng của cả hai quốc gia Việt Nam và Trung Quốc, được nhân dân và quân đội hai nước tôn vinh là "Lưỡng quốc Tướng quân".
Nguyễn Sơn được Chủ tịch Hồ Chí Minh cử sang Trung Quốc học tập quân sự từ rất sớm. Tại đây, ông gia nhập Đảng Cộng sản Trung Quốc, trực tiếp tham gia cuộc Vạn lý Trường chinh lịch sử dài 25.000 dặm đầy gian khổ của Hồng quân. Bằng tài năng quân sự xuất chúng, ông từng đảm nhiệm nhiều chức vụ quan trọng trong Hồng quân Công nông Trung Quốc và được vinh danh là một vị chỉ huy mưu lược, gan dạ, dạn dày sương gió trên chiến trường.
Năm 1945, đáp lời kêu gọi của Tổ quốc, Nguyễn Sơn trở về Việt Nam. Ông được giao trọng trách làm Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến kiêm Tư lệnh Liên khu 4 (vùng Bắc Trung Bộ). Tại đây, ông không chỉ thể hiện tài thao lược trên chiến trường, đánh lui nhiều cuộc tấn công của quân Pháp, mà còn để lại dấu ấn đậm nét như một nhà văn hóa lớn. Thiếu tướng Nguyễn Sơn đã biến Thanh Hóa thành "thủ đô kháng chiến" của giới trí thức, văn nghệ sĩ, mở các trường đào tạo cán bộ quân sự, báo chí và văn học nghệ thuật.
Ông nổi tiếng là một vị tướng có cá tính mạnh mẽ, cương trực, ngang tàng nhưng lại sống vô cùng chan hòa, đồng cam cộng khổ với binh sĩ. Lối đánh du kích kết hợp với chiến tranh quy mô lớn do ông đúc kết từ kinh nghiệm ở Trung Quốc đã được áp dụng sáng tạo vào thực tiễn Việt Nam. Năm 1956, do mắc bệnh hiểm nghèo, ông qua đời tại Hà Nội khi mới 48 tuổi. Cuộc đời ông là một pho sử sống động về tinh thần quốc tế vô sản cao cả và tài năng vĩ đại của con người Việt Nam.
