LƯƠNG VĂN TRI - NGƯỜI CHIẾN SĨ CỘNG SẢN KIÊN CƯỜNG, BẤT KHUẤT TRONG SỰ NGHIỆP ĐẤU TRANH GIẢI PHÓNG DÂN TỘC

Lương Văn Tri sinh ngày 17 tháng 8 năm 1910 tại làng Bản Hẻo, xã Trấn Ninh, huyện Văn Quan, tỉnh Lạng Sơn, trong một gia đình nông dân giàu truyền thống yêu nước. Ngay từ khi theo học tại Trường Tiểu học Pháp – Việt Lạng Sơn, ông đã sớm tiếp thu tư tưởng tiến bộ, tích cực tham gia các phong trào yêu nước cùng người bạn đồng môn Hoàng Văn Thụ. Đầu năm 1928, ông cùng đồng chí Hoàng Văn Thụ bí mật sang Quảng Tây (Trung Quốc), tìm cách liên lạc với tổ chức Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Cuối năm 1929, ông được kết nạp vào Đông Dương Cộng sản Đảng và trở thành đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam từ năm 1930, chính thức dấn thân trên con đường đấu tranh cách mạng.

Từ cuối năm 1931 đến năm 1935, Lương Văn Tri được tổ chức cử sang Trung Quốc học tập tại Trường Quân sự Hoàng Phố. Sau khi hoàn thành chương trình đào tạo, ông trở về nước, cùng Hoàng Văn Thụ xây dựng và phát triển cơ sở cách mạng tại các địa phương miền núi phía Bắc. Những hoạt động tích cực của ông góp phần vào quá trình gây dựng tổ chức Đảng ở Bắc Sơn và Tràng Định. Cuối năm 1939, ông được chỉ định làm Ủy viên Ban Thường vụ Xứ ủy Bắc Kỳ, phụ trách công tác quân sự. Trên cương vị này, ông trực tiếp khảo sát, lựa chọn tổng Hoàng Vân, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang, làm căn cứ tổ chức các lớp huấn luyện quân sự đầu tiên của Xứ ủy, góp phần đào tạo đội ngũ cán bộ nòng cốt cho phong trào cách mạng.

Đầu năm 1941, Lương Văn Tri được giao nhiệm vụ chỉ huy Đội du kích Bắc Sơn. Ngày 23 tháng 2 năm 1941, tại căn cứ Khuổi Nọi, thuộc Vũ Lễ, Bắc Sơn, Đội Cứu quốc quân 1 chính thức ra đời. Ông đảm nhiệm cương vị Chỉ huy trưởng, sau đó là Chính trị viên của đơn vị. Dưới sự lãnh đạo, chỉ huy của những cán bộ cách mạng kiên trung, Cứu quốc quân 1 từng bước củng cố lực lượng, mở rộng căn cứ địa Bắc Sơn – Võ Nhai, tạo cơ sở quan trọng cho sự phát triển của phong trào đấu tranh vũ trang cách mạng.

Tháng 7 năm 1941, trước các cuộc càn quét quy mô lớn của thực dân Pháp vào căn cứ Bắc Sơn – Võ Nhai, Lương Văn Tri cùng đồng chí Phùng Chí Kiên chỉ huy một bộ phận lực lượng rút về hướng Cao Bằng nhằm bảo toàn lực lượng. Khi hành quân qua địa phận Na Rì, Bắc Kạn, đơn vị bị địch phục kích. Trong trận chiến đấu, ông bị thương nặng và rơi vào tay giặc. Dù bị tra tấn tàn bạo trong nhà tù Cao Bằng, ông vẫn giữ vững khí tiết người cộng sản, kiên quyết không khai báo, bảo vệ tổ chức và đồng đội. Ngày 29 tháng 9 năm 1941, ông hy sinh khi mới 31 tuổi.

Cuộc đời cách mạng của Anh hùng Lương Văn Tri tuy ngắn ngủi nhưng đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc. Tinh thần tận tụy với cách mạng, tài năng tổ chức, chỉ huy và ý chí bất khuất trước kẻ thù của ông là tấm gương sáng về lòng yêu nước, sự kiên trung và đức hy sinh. Tên tuổi Lương Văn Tri mãi được ghi nhớ như một biểu tượng cao đẹp của thế hệ chiến sĩ cách mạng tiền bối, những người đã góp sức đặt nền móng cho sự hình thành và phát triển của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.