"Lưu Nguyệt Hồng – Đóa hồng thép giữa vùng đất Ngã Năm"

Bà Lưu Nguyệt Hồng, sinh năm 1950, ở xã Vĩnh Quới, thị xã Ngã Năm, tỉnh Sóc Trăng (nay là phường Ngã Năm, thành phố Cần Thơ). Chị Ba Nguyệt Hồng đã tham gia kháng chiến từ năm 15 tuổi (1965). Bà đã trực tiếp tham gia hơn 100 trận đánh lớn nhỏ, bắt sống nhiều tên giặc, thu giữ nhiều vũ khí. Suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ, chị đã đánh rất nhiều trận, tiêu diệt được nhiều tên địch.

Địch ở Chi khu Ngã Năm hễ nghe đến tên bà là khiếp vía, tìm mọi cách để bắt hoặc giết bà. Kẻ thù từng treo thưởng cho ai bắt được bà Hồng với giá 200 triệu đồng (tiền chính quyền cũ) và 1 súng Colt 12. Đi đâu, nghe có người phụ nữ nào tên Hồng là chúng bắt, đánh đập dã man với phương châm “Trăm lần bắt trật cũng có lần bắt trúng”. Cũng có lẽ vì thế mà lúc nào trong người bà cũng có sẵn một trái lựu đạn để lỡ có gặp giặc thì rút ra “cưa đôi” với chúng. Sau ba năm chiến đấu, vừa tròn 18 tuổi, chị Ba được vinh dự đứng vào hàng ngũ của Đảng, được bầu vào chi ủy. Mấy tháng sau được bầu giữ chức Phó Bí thư chi bộ. Vinh dự thật lớn lao nhưng trách nhiệm hết sức nặng nề với cô gái Ngã Năm vừa tròn 18 tuổi ấy. Ấy thế mà chị vẫn hoàn thành tốt, được cấp trên tin cậy, anh em đồng đội tín nhiệm, yêu thương.

Trong cuộc Tổng tiến công nổi dậy mùa xuân 1968, chị Ba và đồng đội của mình bao vây, bức rút chi khu Ngã Năm suốt 52 ngày đêm. Cũng trong những ngày đó, chị là người đã hạ lá cờ của giặc ở chi khu Ngã Năm và hiên ngang kéo lá cờ Mặt trận dân tộc giải phóng miền nam Việt Nam lên trên bầu trời chi khu Ngã Năm trong tiếng reo hò của đồng bào, đồng đội.

Từ năm 1970-1972, chị Ba giữ chức vụ Bí thư Chi bộ Đảng tại thị Trấn Phú Lộc, ngay giữa lòng địch. Năm 1973, chị giữ cương vị Hội trưởng hội phụ nữ huyện Thạnh Trị.

Đến năm 1975, chị tham gia vào Ban Chỉ huy “gỡ mảng chuyển vùng” của địa phương cho đến ngày miền nam hoàn toàn giải phóng. Trong những năm tháng chiến đấu, chị hai lần bị thương. Vết thương đó hiện nay vẫn còn hành hạ cơ thể chị mỗi khi trái gió trở trời.

Sau khi quê hương được giải phóng, chị Ba Nguyệt Hồng vẫn tiếp tục công tác tại đại phương. Năm 1977, chị được phân công làm Chủ nhiệm ủy ban kiểm tra Đảng của Huyện ủy Thạnh Trị (cũ). Đến năm 1996, chị chuyển công tác về Sở Lao động-Thương binh và Xã hội tỉnh Sóc Trăng công tác cho đến lúc nghỉ hưu.

Năm 2005, "Nữ du kích Ngã Năm" Lưu Nguyệt Hồng được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Trong thời đại mà phụ nữ ít được coi trọng trong việc binh đao, bà đã chứng minh rằng "giặc đến nhà đàn bà cũng đánh" không chỉ là khẩu hiệu mà là hành động thực tế. Cuộc đời bà là minh chứng cho việc gác lại hạnh phúc cá nhân để lo cho đại cuộc. Những năm tháng bám trụ địa bàn là những năm tháng sống trong sương gió, hiểm nguy rình rập mỗi giây phút. Ngay cả khi đã là một cán bộ cao cấp sau chiến tranh, bà vẫn giản dị, gần gũi và luôn trăn trở về việc tìm kiếm hài cốt đồng đội, chăm lo cho những người bị thương tật sau chiến tranh.