LƯU VIẾT THOẢNG - NGƯỜI GIỮ MẠCH ĐƯỜNG HẦM ĐỒI A1

CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA

 LƯU VIẾT THOẢNG - NGƯỜI GIỮ MẠCH ĐƯỜNG HẦM ĐỒI A1

I. THÔNG TIN TÁC GIẢ:

1.Họ và tên: Ngô Nguyễn Hoàng Trang

2.Đơn vị: Trường Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh

3.Khoa: Ngoại Ngữ - MSSV: 2657040092 - Lớp: DH26CL02

II. THÔNG TIN NHÂN CHỨNG LỊCH SỬ:

1.Họ và tên đầy đủ của Nhân chứng: Lưu Viết Thoảng

2.Năm sinh của Nhân chứng: 1926 - ?

3.Phân loại Nhân chứng:  Cựu chiến binh

4.Quê quán/Nơi ở hiện tại của Nhân chứng: phường Cảnh Thụy, tỉnh Bắc Ninh

5.Ảnh chân dung Nhân chứng:

 Chân dung anh hùng Lưu Viết Thoảng

NỘI DUNG:

 Khi nhắc đến Chiến thắng Điện Biên Phủ, có lẽ chúng ta thường nhớ đến những trận đánh lớn, những vị tướng và những con số đã trở thành dấu mốc trong lịch sử. Nhưng để làm nên một chiến thắng như vậy, phía sau những trận đánh ấy còn có rất nhiều người lính âm thầm thực hiện những nhiệm vụ mà nếu chỉ nghe kể qua, chúng ta khó hình dung được họ đã phải đối mặt với nguy hiểm đến mức nào.Những bước hành quân của những người lính trẻ cũng đã in sâu vào lịch sử dân tộc. Khi đất nước gọi tên, họ rời bỏ làng quê, rời xa gia đình, mang theo niềm tin rằng mình sẽ góp phần bảo vệ non sông. Đó là những năm tháng mà sự sống và cái chết đôi khi chỉ cách nhau trong một tích tắc. Dưới những trận mưa bom, những chàng trai tuổi đôi mươi vẫn kiên cường giữa chiến hào. Họ dựa vào tình đồng đội, chia sẻ với nhau từng giọt nước, từng lát khoai giữa rừng sâu. Có người ngã xuống khi chưa kịp nói lời từ biệt, nhưng đồng đội vẫn giữ lời hứa: “Hãy sống thay phần của những người đã đi xa.”.Câu chuyện thời hoa lửa mà tôi muốn lan tỏa hôm nay chính là câu chuyện về người anh hùng của quê hương em – anh hùng Lưu Viết Thoảng, người con của quê hương Cảnh Thụy anh hùng.

 Anh hùng Lưu Viết Thoảng (1926 – 2008), quê ở thôn Đông, xã Cảnh Thụy, huyện Yên Dũng, tỉnh Bắc Giang (nay là tổ dân phố Đông, phường Cảnh Thụy, tỉnh Bắc Ninh). Tháng 11 năm 1944, Lưu Viết Thoảng nhập ngũ. Từ đó đến tháng 5 năm 1954, ông là một chiến sĩ công binh dũng cảm, có nhiều sáng tạo trong việc phá bom nổ chậm, góp phần bảo đảm tốt tuyến đường vận chuyển ra phía trước.

 Trong thời gian chuẩn bị cho Chiến dịch Điện Biên Phủ, ông được đơn vị cử đi tháo bom lấy thuốc nổ. Khi ấy,ông mới được điều từ bộ phận nuôi quân sang nên chưa có nhiều kinh nghiệm, trong khi dụng cụ làm việc cũng không đầy đủ. Nhưng thay vì chờ đợi điều kiện tốt hơn, ông vừa học hỏi những người có kinh nghiệm, vừa tự tìm cách nghiên cứu để hoàn thành nhiệm vụ. Có lần gặp loại bom mới, ông bố trí anh em ở xa rồi một mình tìm cách tháo gỡ để rút kinh nghiệm cho cả tiểu đội. Trong một thời gian ngắn, cựu chiến binh Lưu Viết Thoảng đã cùng tổ tháo được 18 quả bom, lấy được 3.525 kg thuốc nổ, cung cấp cho đơn vị phá đá mở đường.

Trong thời gian địch đánh phá từ Sơn La đến Tuần Giáo, đội phá bom của Lưu Viết Thoảng được giao nhiệm vụ xử lý bom nổ chậm. Ông phụ trách một tổ bám trụ trên đường để quan sát và đánh dấu vị trí bom rơi. Có lần, địch ném xuống bốn quả bom nổ chậm. Dù không quả nào rơi trúng mặt đường, chúng vẫn phải được xử lý ngay bởi sự tồn tại của chúng có thể gây nguy hiểm cho dân công và những đoàn xe, pháo đang di chuyển.

Trước tình hình đó, Lưu Viết Thoảng đã cùng đồng đội tiếp cận vị trí bom, đào hố xuống khu vực bom và đặt thuốc nổ để phá bom. Nhờ vậy, tuyến đường được nhanh chóng giải phóng, bảo đảm cho hoạt động vận chuyển tiếp tục diễn ra.

Những công việc ấy là sự chuẩn bị cho một nhiệm vụ còn khó khăn hơn mà Lưu Viết Thoảng sẽ đảm nhận sau đó.

Tháng 4 năm 1954, khi Chiến dịch Điện Biên Phủ bước vào giai đoạn quyết định, quân ta chuẩn bị mở đợt tổng công kích nhằm tiêu diệt Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Trong kế hoạch này, đồi A1 là một vị trí đặc biệt quan trọng.

A1 là một trong những cứ điểm then chốt bảo vệ khu vực trung tâm chỉ huy của quân Pháp, nơi có hầm chỉ huy của tướng De Castries. Vì vị trí quan trọng đó, việc đánh chiếm A1 có ảnh hưởng lớn đến cục diện của trận đánh. Tuy nhiên, hệ thống hầm ngầm và công sự của địch tại đây rất kiên cố, khiến việc tiến công trực tiếp gặp nhiều khó khăn.

Sau khi cân nhắc nhiều phương án, quân ta thống nhất đào một đường hầm từ trận địa của mình đến chân hầm ngầm của địch. Khi đường hầm được đào đến vị trí thích hợp, một lượng thuốc nổ lớn sẽ được đưa vào bên trong để phá hủy công sự.

Đây là một nhiệm vụ đặc biệt nguy hiểm và Lưu Viết Thoảng, khi đó ở Phân đội 83, được giao phụ trách một tổ thực hiện công việc này.

Đêm đầu tiên, ba chiến sĩ của Phân đội 83 bắt đầu đào mở cửa đường hầm. Công việc mới tiến hành được một đoạn thì đồng chí Trung đội trưởng bộ binh làm nhiệm vụ yểm hộ cho anh em công binh bị trúng đạn và hy sinh.

Đến đêm thứ hai, các chiến sĩ công binh chia thành bốn tổ để thay nhau đào tiếp, dưới sự chỉ huy của Tiểu đội trưởng Lưu Viết Thoảng. Đường hầm càng đi sâu, công việc càng trở nên khó khăn. Trung đội bộ binh làm nhiệm vụ yểm hộ tiếp tục bị thương vong.

Bên trong lòng đất, các chiến sĩ phải làm việc trong điều kiện thiếu ánh sáng và không khí. Đường hầm phải được đào đúng hướng, đúng độ dốc để có thể tiến đến vị trí hầm ngầm của địch. Đất đào lên cũng phải nhanh chóng được đưa ra ngoài nhưng không được để đối phương phát hiện.

Trong hoàn cảnh thiếu thốn như vậy, Lưu Viết Thoảng đã nghĩ ra nhiều cách để giải quyết những khó khăn trước mắt. Để xác định hướng và độ dốc của đường hầm, ông dùng một cây hương nén đốt lên làm vật chuẩn. Một chiếc đèn pin được buộc vào cọc ở cửa hầm, vừa giúp chiếu sáng vừa hỗ trợ xác định hướng đào.

Còn vấn đề không khí trong hầm cũng được ông cùng đồng đội tìm cách khắc phục. Họ chế quạt đan để đưa gió vào bên trong. Một người đào đất, một người ngồi bên cạnh quạt. Hai đến ba người nằm nối tiếp nhau ở cửa hầm để quạt gió vào sâu hơn.

Mỗi ca làm việc chỉ kéo dài khoảng 30 phút, sau đó các chiến sĩ phải chui ra ngoài để nghỉ và lấy lại sức. Riêng Lưu Viết Thoảng có thể tiếp tục đào trong nhiều giờ.

Từng mét đất được đào lên, đường hầm dần tiến đến mục tiêu.

Cuối cùng, đường hầm cũng được hoàn thành. Những khối bộc phá nặng từ 10 đến 15 kg lần lượt được đưa vào và sắp xếp lại, tạo thành một khối bộc phá có trọng lượng gần 1.000 kg.

Khi khối bộc phá được kích nổ, một phần hầm ngầm và lô cốt mẹ của địch bị đánh sập. Trung đoàn 174 lập tức xung phong đánh chiếm đồi A1. Quân ta làm chủ hoàn toàn cứ điểm này.

Đồi A1 với vết tích của quả bộc phá 1.000kg (Ảnh: Ngọc Tân).

Chiến công trên đồi A1 là kết quả của sự phối hợp giữa nhiều đơn vị và sự đóng góp của rất nhiều chiến sĩ. Trong đó, những người trực tiếp đào đường hầm đã phải làm việc trong điều kiện vô cùng khắc nghiệt để đưa được khối bộc phá vào đúng vị trí.

Với những chiến công của mình, cụ Lưu Viết Thoảng được Chủ tịch nước tặng thưởng Huân chương Quân công hạng Ba và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Kỷ vật của đồng chí Lưu Viết Thoảng

Ngày nay, chiến tranh đã lùi xa, đất nước đã có được cuộc sống hòa bình và cụ Lưu Viết Thoảng cũng đã không còn nữa. Tuy vậy, câu chuyện về người chiến sĩ công binh năm ấy vẫn còn được nhắc lại.

Điều khiến câu chuyện về cụ Lưu Viết Thoảng trở nên đáng nhớ không chỉ nằm ở chiến công trên đồi A1, mà còn ở sự bền bỉ và sáng tạo của một người lính trong những hoàn cảnh vô cùng thiếu thốn. Từ việc tháo từng quả bom, mở từng đoạn đường cho đến đào từng mét hầm dưới lòng đất, tất cả đều đòi hỏi sự dũng cảm và tinh thần trách nhiệm.

Câu chuyện ấy cũng giúp thế hệ trẻ hôm nay hiểu hơn về những gì cha ông đã trải qua để bảo vệ đất nước. Thời hoa lửa đã qua, nhưng những câu chuyện về những con người của thời ấy vẫn còn được kể lại. Và khi câu chuyện về anh hùng Lưu Viết Thoảng tiếp tục được nhắc nhớ, những đóng góp của ông cùng đồng đội sẽ không bị lãng quên trong dòng chảy của thời gian.