LÝ THÁI TỔ

Lý Thái Tổ (974-1028), tên thật là Lý Công Uẩn, người ở hương Diên Uẩn, châu Cổ Pháp, lộ Bắc Giang (nay xã Đình Bảng, thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh có đền thờ). Khi lên 3 tuổi, mẹ ông đem ông cho Lý Khánh Văn, sư chùa Cổ Pháp làm con nuôi và đi tu từ đó. Đến năm 7 tuổi, ông được cha nuôi là Lý Khánh Văn gửi cho một người bạn-thiền sư nổi tiếng là Vạn Hạnh dạy dỗ, lớn lên với sự bảo hộ của sư Vạn Hạnh, ông vào kinh đô Hoa Lư làm quan nhà Tiền Lê, thăng đến chức Điện tiền chỉ huy sứ, ông là người khoan thứ nhân từ. Dưới triều nhà Tiền Lê, ông làm quan chức Điện tiền chỉ huy sứ, là một chức quan võ chỉ huy quân đội bảo vệ kinh đô Hoa Lư bấy giờ. Ông được lực lượng của Đào Cam Mộc và sư Vạn Hạnh tôn làm vua sau khi vua Lê Long Đĩnh qua đời. Dưới triều ông, triều đình trung ương được củng cố, các thế lực phiến quân bị đánh dẹp, kinh đô được dời từ Hoa Lư về thành Đại La vào tháng 7 năm Thuận Thiên thứ hai (1010), và thành này được đổi tên thành Thăng Long. Lý Công Uẩn là vị vua đầu tiên của nhà Lý trong lịch sử Việt Nam, trị vì từ năm 1009 đến khi qua đời năm 1028.