Lý Thường Kiệt – Bản tuyên ngôn và phòng tuyến Như Nguyệt

Thế kỷ XI, nhà Tống âm mưu đem đại quân quy mô lớn sang xâm lược Đại Việt để bành trướng thế lực xuống vùng phương Nam. Nắm bắt được âm mưu hiểm độc ấy, danh tướng Lý Thường Kiệt đã chủ động vạch ra chiến lược đánh giặc vô cùng sắc sảo và táo bạo. Ông cho tổ chức đoàn quân đánh phủ đầu sang tận đất Tống để tiêu hủy các kho lương thảo và căn cứ hậu chuẩn bị chiến tranh của địch. Khi đại quân Tống do Quách Quỳ chỉ huy kéo sang nước ta, ông đã cho dựng lên phòng tuyến kiên cố bên bờ sông Như Nguyệt (sông Cầu). Tại đây, để khích lệ tinh thần chiến đấu của binh sĩ, ông đã cho ngâm vang bài thơ Nam quốc sơn hà – bản Tuyên ngôn Độc lập đầu tiên. Bài thơ vang lên như tiếng sấm giữa trời xanh, khẳng định đanh thép ranh giới sông núi nước Nam thuộc về vua Nam rõ ràng. Quân Tống nhiều lần tổ chức vượt sông nhưng đều bị đánh bật trở lại trong sự khiếp sợ trước sức mạnh và tinh thần của quân Đại Việt. Đợi khi quân giặc đã mệt mỏi, chán nản và hao binh tổn tướng, Lý Thường Kiệt bất ngờ chớp thời cơ tổ chức cuộc phản công tổng lực. Bằng ngoại giao khéo léo sau đó, ông chủ động giảng hòa để cho quân Tống rút lui trong danh dự, giữ vững nền hòa bình lâu dài.