LÝ THƯỜNG KIỆT (chi đoàn ấp 7a1)
Lý Thường Kiệt – Khí phách vang lên bên dòng Như Nguyệt
Tác giả: TRẦN THỊ ÁNH ĐÀO – Chi đoàn ấp 7A1
Lịch sử Việt Nam là những trang sách được viết bằng biết bao mồ hôi, nước mắt và cả máu của những con người đã dành trọn cuộc đời cho non sông. Trong những trang sử hào hùng ấy, có một vị tướng nổi tiếng không chỉ bởi tài thao lược mà còn bởi ý chí bảo vệ chủ quyền dân tộc. Đó là Lý Thường Kiệt, người đã chỉ huy quân dân Đại Việt chống quân Tống và để lại một áng thơ bất hủ được xem là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của nước ta: “Nam quốc sơn hà Nam đế cư…”. Câu thơ vang lên giữa chiến trường như một lời khẳng định đanh thép rằng đất nước này là của người Việt Nam, không một thế lực nào có quyền xâm phạm.
Lý Thường Kiệt tên thật là Ngô Tuấn, sinh năm 1019. Ông quê ở vùng Thăng Long, xuất thân trong một gia đình có truyền thống làm quan. Ngay từ nhỏ, ông đã được giáo dục bài bản và sớm bộc lộ tài năng. Ông không chỉ giỏi võ nghệ, có ý chí mạnh mẽ mà còn có khả năng tổ chức và chỉ huy quân đội.
Dưới các triều vua nhà Lý, Lý Thường Kiệt lần lượt đảm nhận nhiều trọng trách quan trọng. Ông trở thành một vị tướng tài ba, có vai trò lớn trong việc bảo vệ đất nước.
Đến những năm cuối thế kỷ XI, quan hệ giữa Đại Việt và nhà Tống trở nên căng thẳng. Nhà Tống có ý định chuẩn bị lực lượng để xâm lược nước ta.
Trước nguy cơ ấy, Lý Thường Kiệt hiểu rằng nếu chỉ ngồi chờ quân địch kéo sang thì Đại Việt sẽ rơi vào thế bị động.
Ông quyết định thực hiện một kế hoạch táo bạo: đánh trước để phá tan căn cứ hậu cần và quân sự của địch, sau đó rút quân về nước chuẩn bị phòng thủ.
Năm 1075, quân Đại Việt dưới sự chỉ huy của Lý Thường Kiệt tiến sang vùng đất thuộc nhà Tống, đánh vào các căn cứ quan trọng như Khâm Châu, Liêm Châu và Ung Châu.
Quân Đại Việt giành được nhiều thắng lợi. Sau khi phá hủy các căn cứ quân sự và kho lương của đối phương, Lý Thường Kiệt chủ động rút quân về nước.
Nhưng ông biết rằng cuộc chiến thực sự vẫn chưa kết thúc.
Quả nhiên, năm 1076, nhà Tống huy động một lực lượng lớn tiến xuống Đại Việt.
Lý Thường Kiệt nhanh chóng chuẩn bị phòng tuyến để ngăn giặc. Ông chọn khu vực sông Như Nguyệt, nay thuộc tỉnh Bắc Ninh, làm nơi xây dựng phòng tuyến.
Quân Đại Việt đào hào, đắp lũy, dựng công sự và bố trí quân đội dọc theo sông. Đây là một vị trí phòng thủ rất thuận lợi.
Khi quân Tống tiến đến, chúng nhiều lần tìm cách vượt sông để tiến vào lãnh thổ Đại Việt.
Nhưng lần nào chúng cũng bị quân Đại Việt đánh bật trở lại.
Chiến trường ngày càng căng thẳng.
Quân Tống đông, nhưng gặp phải sự kháng cự quyết liệt của quân dân Đại Việt. Lý Thường Kiệt không chỉ giỏi chỉ huy mà còn biết cách củng cố tinh thần binh sĩ.
Và rồi một đêm nọ, giữa lúc cuộc chiến đang diễn ra ác liệt, một câu thơ bất ngờ vang lên.
Từ một ngôi đền bên bờ sông Như Nguyệt, quân Đại Việt nghe thấy tiếng ngâm vang:
“Nam quốc sơn hà Nam đế cư,
Tiệt nhiên định phận tại thiên thư.
Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm,
Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư.”
Bốn câu thơ như tiếng sấm giữa màn đêm.
Theo truyền thống sử học, bài thơ được gắn với Lý Thường Kiệt và thường được gọi là “Nam quốc sơn hà”.
Hiểu theo nghĩa tiếng Việt:
“Sông núi nước Nam vua Nam ở,
Rành rành định phận tại sách trời.
Cớ sao lũ giặc sang xâm phạm?
Chúng bay sẽ bị đánh tơi bời.”
Lời thơ vang lên giữa lúc quân Tống đang tiến hành xâm lược Đại Việt.
Không cần những lời dài dòng, bài thơ khẳng định một điều vô cùng rõ ràng:
Nước Nam là một quốc gia có chủ quyền.
Đất nước này thuộc về người Nam.
Nếu kẻ thù dám xâm phạm thì nhất định sẽ phải nhận thất bại.
Nghe những lời ấy, quân sĩ Đại Việt càng thêm phấn chấn. Họ hiểu rằng mình không chỉ đang chiến đấu để bảo vệ một vùng đất, mà đang bảo vệ chủ quyền và danh dự của cả dân tộc.
Cuộc chiến tiếp tục diễn ra quyết liệt.
Quân Tống nhiều lần tấn công nhưng đều không thể phá vỡ phòng tuyến Như Nguyệt. Trong khi đó, quân đội của chúng ngày càng mệt mỏi, thiếu lương thực và gặp nhiều khó khăn.
Nhận thấy thời cơ đã đến, Lý Thường Kiệt chủ động tổ chức phản công.
Quân Đại Việt bất ngờ tiến đánh khiến quân Tống tổn thất nặng nề.
Cuối cùng, quân Tống buộc phải rút lui.
Cuộc kháng chiến chống Tống kết thúc với thắng lợi của Đại Việt.
Lý Thường Kiệt không chỉ là một vị tướng tài mà còn là người có tầm nhìn chiến lược. Ông đã chủ động phá thế mạnh của quân địch, xây dựng phòng tuyến vững chắc và biết nắm bắt thời cơ để phản công.
Nhưng điều khiến em ấn tượng nhất về Lý Thường Kiệt chính là tinh thần tự hào dân tộc được thể hiện qua “Nam quốc sơn hà”.
Hơn chín trăm năm đã trôi qua, nhưng những câu thơ ấy vẫn còn vang vọng:
“Nam quốc sơn hà Nam đế cư…”
Đó không chỉ là một bài thơ.
Đó là lời khẳng định chủ quyền.
Là tiếng nói của một dân tộc không chịu khuất phục trước ngoại bang.
Là lời cảnh báo gửi đến bất kỳ kẻ xâm lược nào dám đặt chân lên lãnh thổ Đại Việt.
Lý Thường Kiệt đã sống cách chúng ta gần một nghìn năm, nhưng hình ảnh vị tướng đứng bên dòng Như Nguyệt, cùng quân dân bảo vệ từng tấc đất quê hương vẫn khiến người đời sau khâm phục.
Qua câu chuyện về ông, em càng hiểu rằng độc lập và chủ quyền của đất nước là những điều vô cùng thiêng liêng. Để có được cuộc sống hòa bình hôm nay, cha ông ta đã phải trải qua biết bao cuộc chiến đấu gian khổ.
Lý Thường Kiệt đã để lại cho lịch sử không chỉ một chiến thắng, mà còn một tiếng nói bất diệt về chủ quyền dân tộc. “Nam quốc sơn hà” đã vượt qua giới hạn của một bài thơ để trở thành tiếng vọng của non sông – tiếng vọng khẳng định rằng nước Nam có chủ và dân tộc Việt Nam có quyền quyết định vận mệnh của chính mình.



