LÝ TỰ TRỌNG – NGƯỜI THANH NIÊN ANH HÙNG HIẾN DÂNG TUỔI XUÂN CHO CÁCH MẠNG

Trong lịch sử cách mạng Việt Nam, có những người đã sống một cuộc đời rất ngắn nhưng để lại dấu ấn sâu sắc trong lòng dân tộc. Lý Tự Trọng là một trong những người thanh niên như thế. Anh ra đi khi chưa tròn 18 tuổi, nhưng những năm tháng tuổi trẻ của anh đã gắn liền với hoạt động cách mạng, với lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần bất khuất trước kẻ thù.

Mùa xuân năm 1931, từ ngày 20 đến ngày 26/3, tại Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 2, Trung ương Đảng đã dành một phần quan trọng trong chương trình làm việc để bàn về công tác thanh niên và đưa ra những quyết định có ý nghĩa đặc biệt. Sau này, Đại hội toàn quốc lần thứ 3 của Đoàn đã quyết định lấy ngày 26/3/1931 là Ngày thành lập Đoàn hằng năm. Ngày 26/3 trở thành ngày vẻ vang của tuổi trẻ Việt Nam và Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh.

Ngay từ những ngày đầu, Đoàn đã phát huy vai trò xung kích, xuất hiện những đoàn viên sẵn sàng chiến đấu, hy sinh để hoàn thành nhiệm vụ cách mạng. Trong số những người thanh niên tiêu biểu của thế hệ ấy có Lý Tự Trọng – người đã cống hiến cả tuổi trẻ cho sự nghiệp cách mạng.

Lý Tự Trọng tên thật là Lê Hữu Trọng, sinh ngày 20/10/1914 trong một gia đình yêu nước. Do không chịu nổi cảnh áp bức, bóc lột của thực dân phong kiến, gia đình anh rời quê hương sang Thái Lan sinh sống và tham gia hoạt động yêu nước.

Tại Thái Lan, gia đình anh là một trong những cơ sở cách mạng, nơi bồi dưỡng cán bộ là trường quốc ngữ của Hội Việt kiều. Lê Hữu Trọng học rất giỏi, say mê văn thơ yêu nước của cụ Phan Bội Châu và nói tốt tiếng Trung, tiếng Anh, tiếng Thái Lan.

Đầu mùa hè năm 1926, thực hiện ý kiến của đồng chí Nguyễn Ái Quốc, đồng chí Hồ Tùng Mậu đến Thái Lan gặp cụ Đặng Thúc Hứa và truyền đạt yêu cầu chọn một số con em gia đình Việt kiều yêu nước đưa sang Quảng Châu đào tạo, chuẩn bị xây dựng tổ chức Thanh niên Cộng sản ở Việt Nam. Lê Hữu Trọng là một trong những thiếu niên được lựa chọn.

Đến Quảng Châu, nhóm thiếu niên được gặp lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, lúc này mang tên Lý Thụy. Để đảm bảo bí mật, các thiếu niên đều mang họ Lý. Lê Hữu Trọng từ đó mang tên Lý Tự Trọng.

Năm 1929, khi các tổ chức Cộng sản ở Việt Nam lần lượt ra đời, Lý Tự Trọng được cử về nước hoạt động tại Sài Gòn - Chợ Lớn. Anh đảm nhận nhiệm vụ liên lạc trong và ngoài nước cho Xứ ủy Nam Kỳ và Trung ương Đảng. Đồng thời, anh được giao nhiệm vụ vận động, tập hợp thanh niên trong các nhà máy, trường học để thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản trong nước.

Ở tuổi đời còn rất trẻ, Lý Tự Trọng đã đảm nhận những nhiệm vụ quan trọng của cách mạng. Anh đã biến tuổi trẻ của mình thành những năm tháng hoạt động không ngừng nghỉ vì lý tưởng mà mình lựa chọn.

Ngày 08/02/1931, trong một cuộc mít tinh chớp nhoáng tại sân vận động Sài Gòn nhân dịp kỷ niệm một năm cuộc khởi nghĩa Yên Bái, khi thực dân Pháp ập đến bắt các chiến sĩ cách mạng, Lý Tự Trọng đã rút súng bắn chết tên thanh tra mật thám Pháp Le Grand để cứu đồng chí đang diễn thuyết. Sau đó, anh bị địch vây bắt.

Bị bắt và đưa về khám lớn Sài Gòn, Lý Tự Trọng phải chịu những trận tra tấn dã man. Nhưng trước mọi thủ đoạn của kẻ thù, anh vẫn không hé lộ những bí mật của phong trào cách mạng.

Chính quyền thực dân Pháp sau đó mở phiên tòa đại hình xét xử người chiến sĩ Cộng sản chưa đầy 18 tuổi và kết án anh tử hình.

Đứng trước cái chết, Lý Tự Trọng không hề run sợ. Anh biến phiên tòa của thực dân thành diễn đàn để khẳng định lý tưởng cách mạng của mình. Trước lời xin khoan hồng vì anh chưa đến tuổi trưởng thành, anh dõng dạc nói:

“Tôi hành động có suy nghĩ, tôi hiểu việc tôi làm, tôi làm vì mục đích cách mạng.”

Và anh khẳng định:

“Con đường của thanh niên chỉ có thể là con đường cách mạng và không thể là con đường nào khác.”

Rạng sáng ngày 21/11/1931, thực dân Pháp dựng máy chém tại khám lớn Sài Gòn để hành quyết anh. Trước khi hy sinh, Lý Tự Trọng vẫn cất cao những tiếng hô: “Đả đảo thực dân Pháp”, “Đảng Cộng sản Đông Dương muôn năm”, “Cách mạng Việt Nam thành công muôn năm”.

Anh ra đi khi chưa tròn 18 tuổi.

Tuổi đời của Lý Tự Trọng ngắn ngủi, nhưng những gì anh đã cống hiến cho cách mạng lại có ý nghĩa lớn lao. Anh đã dùng tuổi trẻ của mình để hoạt động, chiến đấu và hy sinh vì lý tưởng cách mạng.

Cuộc đời anh nhắc nhở thế hệ hôm nay rằng độc lập, tự do không phải là những giá trị tự nhiên mà có. Đằng sau cuộc sống hòa bình là biết bao mồ hôi, xương máu và sự hy sinh của những thế hệ đi trước.

Lý Tự Trọng đã sống một tuổi trẻ ngắn ngủi nhưng đầy ý nghĩa. Tấm gương của anh tiếp tục là lời nhắc nhở mỗi người trẻ phải biết trân trọng những gì mình đang có, sống có lý tưởng, có trách nhiệm và không ngừng cống hiến cho đất nước.