LÝ TỰ TRỌNG – NGƯỜI THIẾU NIÊN ANH HÙNG

Lý Tự Trọng là người chiến sĩ cộng sản kiệt xuất, biểu tượng anh hùng bất tử của thế hệ trẻ. Anh tên thật là Lê Hữu Trọng (thường gọi là Lê Văn Trọng), sinh ngày 20/10/1914 tại Bản Mạy, tỉnh Nakhon Phanom, Thái Lan trong một gia đình có truyền thống yêu nước quê ở Hà Tĩnh. Để tránh sự truy lùng của thực dân Pháp, cha mẹ anh cùng nhiều đồng bào yêu nước đã sang Xiêm vừa làm ăn vừa xây dựng lực lượng. Lớn lên trong tình yêu quê hương của cộng đồng Việt kiều, từ hơn 6 tuổi, anh đã được học lịch sử nước Nam, văn thơ yêu nước của Phan Bội Châu cùng tiếng Hán và tiếng Thái.

Năm 1925, khi Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên được thành lập, Lê Hữu Trọng là một trong tám thiếu niên xuất sắc được chọn sang Quảng Châu (Trung Quốc) học tập. Tại đây, anh được lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc (bí danh Lý Thụy) trực tiếp rèn luyện trong nhóm "Thiếu niên tiền phong Việt Nam". Mưu trí, có tính kỷ luật cao, anh đổi sang họ Lý thành Lý Tự Trọng để giữ bí mật, vừa học trung học vừa làm liên lạc cho Tổng bộ Hội. Sau biến cố Tưởng Giới Thạch đàn áp cách mạng năm 1927, anh tiếp tục tham gia các hoạt động đấu tranh tại Quảng Châu.

Đến giữa năm 1929, Lý Tự Trọng được cử về nước hoạt động tại Sài Gòn – Chợ Lớn với bí danh Nguyễn Huy. Anh làm công nhân hãng than, đảm nhận nhiệm vụ liên lạc quan trọng cho Xứ ủy Nam Kỳ và Trung ương Đảng, làm việc trực tiếp với các đồng chí Trần Phú, Ngô Gia Tự để nghiên cứu, chuẩn bị thành lập Đoàn Thanh niên cộng sản. Ngày 08/02/1931, trong buổi tuyên truyền kỷ niệm cuộc khởi nghĩa Yên Bái, khi tên mật thám Legrand xông vào bắt đồng chí Phan Bôi, Lý Tự Trọng đã dũng cảm rút súng bắn gục tên mật thám để giải cứu đồng đội rồi bị địch bắt sống.

Bị giam cầm và chịu những trận tra tấn tàn bạo tại bốt Catinat và Khám lớn Sài Gòn, anh nhất quyết không khai báo, giữ trọn bí mật cho tổ chức. Thực dân Pháp mở phiên tòa đại hình kết án tử hình người chiến sĩ cộng sản chưa đầy 17 tuổi. Trong xà lim án chém, anh vẫn giữ vững tinh thần lạc quan, tập thể dục, đọc Truyện Kiều và động viên các đồng chí. Khí phách hiên ngang, kiên cường của anh khiến bọn cai ngục phải khâm phục, kinh ngạc gọi anh là "Ông Nhỏ" hay "con người gang thép".

Rạng sáng ngày 21/11/1931, thực dân Pháp lén lút đưa máy chém đến Khám lớn Sài Gòn để thi hành án. Trong tiếng hô vang rập trời của hàng nghìn tù nhân, Lý Tự Trọng bình tĩnh bước lên máy chém, cất cao lời hô lớn khẳng định tinh thần cách mạng và hát vang bài Quốc tế ca chào biệt đồng chí, đồng bào. Sự hy sinh anh dũng của anh ở tuổi mười bảy đã trở thành biểu tượng cao đẹp của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, ngọn lửa hiệu triệu muôn đời cho các thế hệ thanh niên Việt Nam.