LÝ TỰ TRỌNG – TUỔI 17 VÀ MỘT LÝ TƯỞNG LỚN

THỜI HOA LỬA

LÝ TỰ TRỌNG – TUỔI 17 VÀ MỘT LÝ TƯỞNG LỚN

“Con đường của tuổi trẻ không được đo bằng số năm đã sống, mà bằng những điều tốt đẹp ta đã làm cho cuộc đời.”

CÁC EM CÓ BIẾT LÝ TỰ TRỌNG LÀ AI?

Các em học sinh thân mến!

Nếu thầy/cô hỏi:

“17 tuổi, em đang làm gì?”

Có bạn sẽ trả lời:

“Em đang học lớp 11.”

Có bạn đang chuẩn bị cho những kỳ thi quan trọng.

Có bạn đang nghĩ về nghề nghiệp tương lai.

Có bạn dành thời gian cho bạn bè, gia đình, thể thao, âm nhạc hay những sở thích của mình.

17 tuổi hôm nay là tuổi của những ước mơ.

Nhưng cách đây gần một thế kỷ, cũng ở tuổi 17 ấy, có một người thanh niên đã trở thành biểu tượng của tuổi trẻ Việt Nam.

Tên anh là:

LÝ TỰ TRỌNG.

Một người ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ.

Nhưng lý tưởng sống và câu chuyện của anh đã trở thành nguồn cảm hứng cho nhiều thế hệ thanh niên Việt Nam.

1. MỘT CẬU BÉ SINH RA XA QUÊ HƯƠNG

Lý Tự Trọng tên thật là Lê Hữu Trọng, sinh ngày 20 tháng 10 năm 1914 tại Nakhon Phanom, Thái Lan.

Quê gốc của anh ở Hà Tĩnh.

Các em có thấy điều đó đặc biệt không?

Anh là một người Việt Nam sinh ra trên đất nước Thái Lan.

Xa quê hương, nhưng tình yêu quê hương không vì thế mà mất đi.

Gia đình anh là những người Việt sinh sống xa Tổ quốc.

Ngay từ nhỏ, Trọng đã được tiếp xúc với những câu chuyện về quê hương Việt Nam và những người đang đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Có lẽ chính những câu chuyện ấy đã gieo vào tâm hồn cậu bé một câu hỏi:

“Mình có thể làm gì cho quê hương?”

Đó là một câu hỏi rất lớn đối với một cậu bé.

Nhưng cũng chính câu hỏi ấy đã mở đầu cho một cuộc đời đặc biệt.

2. MỚI 10 TUỔI ĐÃ RỜI GIA ĐÌNH ĐỂ HỌC TẬP

Năm 1923, khi mới khoảng 10 tuổi, Lý Tự Trọng được đưa sang Trung Quốc học tập và tham gia hoạt động trong tổ chức của những thanh niên Việt Nam yêu nước.

Các em thử nghĩ nhé!

10 tuổi là bao nhiêu?

Đó là độ tuổi mà nhiều bạn hôm nay mới bắt đầu bước vào những năm đầu của cấp THCS.

Ở tuổi ấy, các em đang học cách tự lập.

Học cách chăm sóc bản thân.

Học cách hòa nhập với bạn bè.

Còn Lý Tự Trọng đã phải sống xa gia đình và bắt đầu một hành trình đầy thử thách.

Điều đáng quý là anh không coi hoàn cảnh khó khăn là lý do để bỏ cuộc.

Anh học tập.

Anh rèn luyện.

Anh trưởng thành.

Và càng lớn, anh càng hiểu rằng:

Tuổi trẻ không chỉ để lớn lên, mà còn để chuẩn bị cho một ngày mình có thể làm được điều có ích.

3. MỘT NGƯỜI TRẺ LUÔN MUỐN ĐƯỢC GIAO VIỆC

Năm 1926, Lý Tự Trọng trở về Việt Nam hoạt động.

Anh được giao nhiệm vụ liên lạc và tham gia xây dựng tổ chức thanh niên cách mạng.

Ngày nay, khi nghe chữ “liên lạc”, các em có thể nghĩ ngay đến điện thoại.

Một tin nhắn.

Một cuộc gọi.

Một ứng dụng.

Nhưng vào thời điểm ấy, mọi việc hoàn toàn khác.

Không điện thoại di động.

Không Internet.

Không mạng xã hội.

Mỗi nhiệm vụ đều đòi hỏi sự cẩn thận, trách nhiệm và lòng can đảm.

Và Lý Tự Trọng đã làm công việc ấy khi tuổi đời còn rất trẻ.

Điều đó cho chúng ta thấy một phẩm chất đáng quý:

Được giao việc thì cố gắng hoàn thành.

Không viện lý do:

“Em còn nhỏ.”

“Em chưa làm được.”

“Việc này khó quá.”

Ngược lại, anh luôn cố gắng học hỏi để làm tốt nhiệm vụ.

4. TUỔI TRẺ KHÔNG PHẢI LÀ LÝ DO ĐỂ SỐNG HỜI HỢT

Các em thân mến!

Có một suy nghĩ mà đôi khi chúng ta rất dễ mắc phải:

“Mình còn nhỏ, để sau này rồi tính.”

Học tập thì:

“Mai học cũng được.”

Giúp bố mẹ thì:

“Lát nữa con làm.”

Làm việc tập thể thì:

“Bạn khác làm đi.”

Thấy bạn gặp khó khăn thì:

“Không phải chuyện của mình.”

Những điều ấy nghe có vẻ nhỏ.

Nhưng nếu cứ lặp lại mỗi ngày, chúng ta sẽ dần trở thành người thiếu trách nhiệm.

Lý Tự Trọng lại cho chúng ta một bài học khác:

Tuổi trẻ không phải là lý do để trì hoãn việc tốt.

Nếu có thể làm điều tốt hôm nay, hãy làm hôm nay.

Nếu có thể giúp đỡ một người, hãy giúp đỡ.

Nếu có thể học thêm một điều mới, hãy học.

Nếu được giao một nhiệm vụ, hãy cố gắng hoàn thành.

5. MỘT NGƯỜI TRẺ BIẾT ĐẶT VIỆC CHUNG LÊN TRÊN

Năm 1931, khi mới 16–17 tuổi, Lý Tự Trọng tham gia một hoạt động chính trị tại Sài Gòn.

Trong hoàn cảnh nguy hiểm, anh đã có hành động nhằm bảo vệ người đang diễn thuyết.

Sau đó, anh bị bắt.

Đây là một giai đoạn bi thương trong cuộc đời Lý Tự Trọng.

Nhưng điều khiến nhiều thế hệ sau này nhớ đến anh không chỉ là sự kiện ấy.

Mà là thái độ của một người trẻ trước hoàn cảnh khó khăn.

Anh không trốn tránh trách nhiệm.

Không từ bỏ niềm tin của mình.

Không để nỗi sợ hãi làm thay đổi điều anh cho là đúng.

Và chính bản lĩnh ấy đã làm nên hình tượng Lý Tự Trọng trong lịch sử tuổi trẻ Việt Nam.

6. TUỔI 17 – MỘT TUỔI ĐỜI RẤT NGẮN

Năm 1931, Lý Tự Trọng hy sinh khi mới 17 tuổi.

17 tuổi!

Đó là điều khiến câu chuyện về anh luôn khiến người ta xúc động.

Bởi 17 tuổi đáng lẽ là tuổi còn rất nhiều thời gian phía trước.

Còn rất nhiều bài học để học.

Rất nhiều nơi để đến.

Rất nhiều ước mơ để thực hiện.

Nhưng cuộc đời Lý Tự Trọng đã dừng lại quá sớm.

Dù vậy, tuổi trẻ của anh không trở nên vô nghĩa.

Ngược lại, tên tuổi anh đã trở thành biểu tượng của lòng yêu nước, lý tưởng và trách nhiệm của tuổi trẻ.

7. ĐIỀU GÌ LÀM LÝ TỰ TRỌNG TRỞ NÊN ĐẶC BIỆT?

Các em có thể hỏi:

“Tại sao một người sống cách chúng ta gần 100 năm lại vẫn được nhắc đến?”

Bởi vì thời gian có thể làm thay đổi cuộc sống.

Điện thoại thay đổi.

Trường học thay đổi.

Công nghệ thay đổi.

Cách chúng ta giao tiếp thay đổi.

Nhưng có những giá trị không bao giờ cũ.

Đó là:

Lòng yêu quê hương.

Tinh thần trách nhiệm.

Sự trung thực.

Lòng dũng cảm.

Ý thức sống vì điều tốt đẹp.

Những giá trị ấy vẫn cần thiết với con người hôm nay.

Và đặc biệt cần thiết với tuổi trẻ.

8. NẾU LÝ TỰ TRỌNG SỐNG TRONG THỜI ĐẠI HÔM NAY...

Thầy/cô muốn các em thử tưởng tượng một chút.

Nếu Lý Tự Trọng sống trong thời đại hôm nay...

Có thể anh cũng sẽ dùng điện thoại.

Có thể anh cũng có một tài khoản mạng xã hội.

Có thể anh cũng nghe nhạc.

Có thể anh cũng thích thể thao.

Có thể anh cũng có những người bạn thân.

Có thể anh cũng từng có những ngày mệt mỏi.

Bởi anh trước hết cũng là một người trẻ.

Nhưng có lẽ điều làm anh khác biệt sẽ là:

Anh biết mình sống vì điều gì.

Anh biết điều gì là quan trọng.

Anh không để những điều nhỏ nhặt làm mất đi mục tiêu lớn.

Và đó chính là điều chúng ta có thể học từ anh.

9. “LÝ TƯỞNG” CÓ PHẢI LÀ ĐIỀU GÌ ĐÓ RẤT XA VỜI?

Có thể các em nghe người lớn nói:

“Thanh niên phải có lý tưởng.”

Nhưng “lý tưởng” nghe có vẻ rất lớn lao.

Thật ra, với học sinh, lý tưởng có thể bắt đầu rất đơn giản.

Là mong muốn trở thành một người tốt.

Là muốn học thật tốt để sau này có nghề nghiệp.

Là muốn giúp gia đình có cuộc sống tốt hơn.

Là muốn trở thành bác sĩ để chữa bệnh cho mọi người.

Là muốn trở thành giáo viên để dạy trẻ em.

Là muốn trở thành kỹ sư để xây dựng quê hương.

Là muốn trở thành người có ích cho cộng đồng.

Đó chính là những hạt giống đầu tiên của lý tưởng.

10. “CHIẾN TRƯỜNG” CỦA HỌC SINH HÔM NAY

Ngày xưa, Lý Tự Trọng phải đối mặt với những thử thách của một thời đất nước mất độc lập.

Còn hôm nay, chúng ta được sống trong hòa bình.

Nhưng tuổi trẻ vẫn có những thử thách riêng.

Thử thách đó có thể là:

Một bài toán khó.

Một bài văn chưa biết cách làm.

Một kỳ thi khiến em lo lắng.

Một lần bị điểm thấp.

Một mâu thuẫn với bạn bè.

Một lời rủ rê trên mạng xã hội.

Một trò chơi khiến em quên mất việc học.

Một lần thất bại khiến em muốn bỏ cuộc.

Đó chính là những “trận chiến” của tuổi trẻ hôm nay.

Và cách chiến thắng không phải bằng sức mạnh.

Mà bằng:

Kiên trì.

Kỷ luật.

Tri thức.

Lòng tự trọng.

Và trách nhiệm với chính mình.

11. TỪ LÝ TỰ TRỌNG, HÃY NHÌN LẠI CHÍNH MÌNH

Các em thử tự hỏi:

Mình có đang cố gắng học tập không?

Không cần phải đứng đầu lớp.

Nhưng hãy cố gắng hơn chính mình của ngày hôm qua.

Mình có trách nhiệm với lời nói của mình không?

Trước khi viết một bình luận trên mạng, hãy nghĩ:

“Nếu nói câu này trực tiếp với bạn, mình có dám không?”

Mình có biết giúp đỡ người khác không?

Một bạn quên bút.

Một bạn chưa hiểu bài.

Một bạn đang buồn.

Một bạn gặp khó khăn.

Đôi khi chỉ một lời hỏi thăm cũng có thể làm người khác cảm thấy ấm lòng.

Mình có biết giữ lời hứa không?

Được giao việc thì cố gắng hoàn thành.

Đã hứa thì cố gắng thực hiện.

Đó là trách nhiệm.

12. LÝ TỰ TRỌNG – NGƯỜI ĐOÀN VIÊN ĐẶC BIỆT

Lý Tự Trọng có một vị trí đặc biệt trong lịch sử tuổi trẻ Việt Nam.

Ông được Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh công nhận là đoàn viên danh dự số 1.

Tên Lý Tự Trọng cũng được đặt cho một giải thưởng của Trung ương Đoàn dành cho thanh niên.

Nhiều trường học, đường phố trên cả nước mang tên ông.

Điều đó có nghĩa là:

Mỗi khi một người trẻ nghe đến cái tên Lý Tự Trọng, đó không chỉ là nhớ về một nhân vật lịch sử.

Đó còn là lời nhắc:

Tuổi trẻ phải biết sống có mục tiêu.

Biết chịu trách nhiệm.

Biết cống hiến.

Biết lựa chọn điều đúng.

13. CÂU CHUYỆN GỬI ĐẾN ĐỘI VIÊN HÔM NAY

Các em học sinh thân mến!

Các em đang khoác trên vai chiếc khăn quàng đỏ.

Chiếc khăn ấy không chỉ là một phần của đồng phục.

Nó nhắc chúng ta về truyền thống của nhiều thế hệ thiếu nhi, thanh niên Việt Nam.

Trong đó có những người đã dành tuổi trẻ của mình cho đất nước.

Lý Tự Trọng là một trong những tấm gương như thế.

Nhưng chúng ta không cần phải làm những điều phi thường mới xứng đáng với truyền thống ấy.

Hãy bắt đầu bằng những việc rất bình thường:

Đi học đúng giờ.

Học bài đầy đủ.

Không gian dối trong kiểm tra.

Không bắt nạt bạn bè.

Không xúc phạm thầy cô.

Không vứt rác bừa bãi.

Chấp hành an toàn giao thông.

Sử dụng mạng xã hội văn minh.

Biết xin lỗi khi mình sai.

Biết cảm ơn khi nhận được sự giúp đỡ.

Những điều ấy nghe thật nhỏ.

Nhưng một người tốt được tạo nên từ chính những điều nhỏ bé ấy.

14. HÃY SỐNG MỘT TUỔI TRẺ CÓ Ý NGHĨA

Các em thân mến!

Lý Tự Trọng chỉ có 17 năm cuộc đời.

Nhưng nếu hỏi:

“17 năm ấy có ý nghĩa không?”

Câu trả lời chắc chắn là:

Có.

Bởi anh đã để lại một dấu ấn mà gần một thế kỷ sau vẫn còn được nhắc đến.

Điều đó khiến chúng ta suy nghĩ:

Không phải chúng ta sống bao nhiêu năm mới quan trọng.

Mà là:

Trong những năm tháng mình đang sống, mình đã trở thành người như thế nào?

Các em không cần trở thành người nổi tiếng.

Không cần phải làm những điều thật lớn lao.

Chỉ cần mỗi ngày:

Tốt hơn một chút.

Chăm chỉ hơn một chút.

Có trách nhiệm hơn một chút.

Biết yêu thương hơn một chút.

Biết vượt qua bản thân hơn một chút.

Như vậy cũng đã là một tuổi trẻ đẹp.

LỜI KẾT

Các em học sinh thân mến!

Ngày hôm nay, chúng ta đang sống trong một đất nước hòa bình.

Chúng ta có trường học.

Có thầy cô.

Có sách vở.

Có Internet.

Có những cơ hội mà nhiều thế hệ trước từng mơ ước.

Đó là điều chúng ta cần biết trân trọng.

Gần một thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày Lý Tự Trọng hy sinh.

Nhưng mỗi khi tên anh được nhắc đến, chúng ta lại nhớ đến một người trẻ đã sống với một lý tưởng rất rõ ràng.

Anh không có một tuổi trẻ dài.

Nhưng anh có một tuổi trẻ có ý nghĩa.

Và câu chuyện ấy đặt trước chúng ta một câu hỏi:

“Nếu tuổi trẻ của mình chỉ có một lần, mình muốn sống như thế nào?”

Thầy/cô mong rằng mỗi em sẽ tìm được câu trả lời của riêng mình.

Có thể em muốn trở thành bác sĩ.

Có thể em muốn trở thành giáo viên.

Có thể em muốn trở thành kỹ sư.

Có thể em muốn trở thành người lính.

Có thể em muốn trở về xây dựng chính buôn làng quê hương.

Ước mơ nào cũng đáng quý.

Điều quan trọng là:

Hãy cố gắng để ước mơ ấy trở thành điều có ích cho bản thân, gia đình và quê hương.

Lý Tự Trọng đã trao lại cho thế hệ sau một thông điệp rất đẹp:

Tuổi trẻ không phải để sống hoài, sống phí.

Tuổi trẻ là để học tập.

Để trưởng thành.

Để yêu thương.

Để cống hiến.

Và để khi nhìn lại, chúng ta có thể tự hào rằng:

“Mình đã sống những năm tháng tuổi trẻ thật có ý nghĩa.”

Xin được kính cẩn tưởng nhớ Lý Tự Trọng – người thanh niên tuổi 17, người đã trở thành biểu tượng đẹp của tuổi trẻ Việt Nam.

Thời hoa lửa đã đi qua.

Nhưng ngọn lửa tuổi trẻ vẫn còn cháy.

Và hôm nay…

ngọn lửa ấy đang ở trong trái tim các em.