MÁ SÁU NGẪU – TẤM BẢN ĐỒ GIỮA ĐÊM LỊCH SỬ
Má Huỳnh Thị Sáu, thường được gọi thân thương là má Sáu Ngẫu, sinh năm 1930, quê ở Lái Thiêu, tỉnh Thủ Dầu Một trước đây. Xuất thân trong gia đình có truyền thống yêu nước, từ khi còn trẻ, má đã tham gia hoạt động cách mạng, làm công tác giao liên, chuyển công văn, hỗ trợ cán bộ hoạt động bí mật và góp sức cho phong trào kháng chiến tại địa phương. Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ, má cùng gia đình tiếp tục giữ vững cơ sở cách mạng, âm thầm giúp đỡ lực lượng cách mạng. Đặc biệt, vào đêm 29/4/1975, má đã trao tấm bản đồ Đô thành Sài Gòn có ghi chú những vị trí quan trọng của địch và tận tình hướng dẫn đường tiến quân cho Trung đoàn 27. Những thông tin quý giá ấy góp phần giúp đơn vị tiến công qua khu vực Lái Thiêu, tiếp tục thực hiện nhiệm vụ trong Chiến dịch Hồ Chí Minh. Với sự đóng góp đặc biệt của mình, má được cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 27 kính trọng gọi là “bà má tham mưu”. Má qua đời năm 1989, nhưng câu chuyện về tấm bản đồ và tấm lòng son sắt với cách mạng vẫn được các thế hệ cán bộ, chiến sĩ nhắc nhớ. Má được truy tặng Huân chương Kháng chiến hạng Nhất.

Trong những ngày tháng Tư năm 1975, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước bước vào thời khắc quyết định, trên khắp các nẻo đường tiến về Sài Gòn, quân và dân ta đều hướng về mục tiêu giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Trong khí thế tiến công thần tốc ấy, bên cạnh những chiến sĩ trực tiếp cầm súng nơi chiến trường còn có những người dân bình dị âm thầm đóng góp cho cách mạng bằng lòng dũng cảm, sự mưu trí và tình yêu nước sâu sắc. Má Huỳnh Thị Sáu, người phụ nữ miền Nam được cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 27 gọi bằng cái tên thân thương “má Sáu Ngẫu”, là một trong những con người như thế.
Má Sáu Ngẫu sinh năm 1930 tại vùng Lái Thiêu, tỉnh Thủ Dầu Một trước đây. Lớn lên trong gia đình có truyền thống yêu nước, má sớm gắn bó với phong trào cách mạng ở địa phương. Từ khi còn trẻ, má đã tham gia công tác giao liên, chuyển công văn, chỉ thị và hỗ trợ cán bộ hoạt động bí mật. Những công việc tưởng chừng bình thường ấy lại đòi hỏi sự cẩn trọng, gan dạ và lòng trung thành tuyệt đối, bởi chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể khiến cán bộ cách mạng bị phát hiện, gây nguy hiểm cho cả cơ sở.
Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt, cuộc sống của người dân vùng Lái Thiêu luôn đối diện với nhiều hiểm nguy. Sự kiểm soát gắt gao của địch khiến việc giữ liên lạc, che chở cán bộ và cung cấp thông tin cho cách mạng trở thành nhiệm vụ vô cùng khó khăn. Thế nhưng, bằng sự kiên định và lòng tin vào ngày đất nước thống nhất, má Sáu Ngẫu vẫn âm thầm góp sức cho cách mạng. Căn nhà của má không chỉ là nơi sinh sống của gia đình mà còn gắn với những hoạt động bí mật, là một trong những cơ sở để cán bộ, chiến sĩ tìm đến khi cần liên lạc và nắm tình hình địa phương.
Điều làm nên câu chuyện đặc biệt về má Sáu Ngẫu chính là sự kiện xảy ra vào đêm 29/4/1975, khi Trung đoàn 27 đang trên đường tiến quân về Sài Gòn trong Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.
Lúc bấy giờ, Trung đoàn 27 do Trung đoàn trưởng Nguyễn Huy Hiệu chỉ huy đang tiến đến khu vực Lái Thiêu. Trên chặng đường cuối cùng tiến về mục tiêu, việc nắm rõ địa hình, tuyến đường, vị trí bố trí lực lượng và các chốt phòng thủ của địch có ý nghĩa rất quan trọng. Chỉ cần đi sai hướng hoặc gặp phải những vị trí địch bố trí lực lượng mạnh, đội hình tiến công có thể bị chậm lại, thậm chí chịu tổn thất không đáng có.
Trong hoàn cảnh ấy, cán bộ chỉ huy Trung đoàn 27 đã tìm đến cơ sở cách mạng của má Sáu Ngẫu. Cuộc gặp diễn ra trong một căn nhà đơn sơ, dưới ánh đèn dầu leo lét. Giữa thời khắc khẩn trương của chiến dịch, những người lính đang cần thông tin chính xác để tiếp tục hành quân, còn người mẹ miền Nam hiểu rằng từng chỉ dẫn của mình lúc này đều có thể góp phần vào nhiệm vụ chung.
Khi được hỏi về tình hình và đường tiến quân, má Sáu Ngẫu đã đưa ra một tấm bản đồ Đô thành Sài Gòn được chuẩn bị và ghi chú cẩn thận từ trước. Trên tấm bản đồ ấy, má đánh dấu các vị trí quan trọng, những khu vực có địch bố trí lực lượng và các thông tin cần thiết trên tuyến đường từ Lái Thiêu về Sài Gòn. Những dấu hiệu, ghi chú không đơn thuần là nét mực trên giấy mà là kết quả của quá trình quan sát, thu thập thông tin và âm thầm chuẩn bị trong thời gian dài.
Tấm bản đồ ấy trở nên đặc biệt quý giá đối với đơn vị đang chuẩn bị bước vào trận đánh cuối cùng. Nhờ những thông tin và chỉ dẫn của má, cán bộ chỉ huy có thêm căn cứ để lựa chọn hướng tiến quân, nhận diện các vị trí cần chú ý và tổ chức lực lượng phù hợp với tình hình thực tế. Không trực tiếp cầm súng trên tuyến đầu, nhưng bằng sự hiểu biết địa bàn và kinh nghiệm hoạt động bí mật, má Sáu Ngẫu đã góp phần quan trọng vào công việc của những người lính đang tiến về Sài Gòn.
Câu chuyện về tấm bản đồ không chỉ thể hiện sự mưu trí của má mà còn cho thấy vai trò to lớn của cơ sở cách mạng trong lòng dân. Trong chiến tranh, thông tin chính xác đôi khi có giá trị không kém vũ khí. Một con đường được chỉ dẫn đúng, một vị trí phòng
thủ được nhận diện kịp thời hay một chốt chặn được cảnh báo trước có thể giúp bộ đội tránh được nguy hiểm, giữ vững đội hình và hoàn thành nhiệm vụ nhanh chóng hơn.
Rạng sáng ngày 30/4/1975, Trung đoàn 27 bước vào trận đánh tại khu vực Lái Thiêu, tiếp tục tiến công theo nhiệm vụ được giao. Những thông tin quý giá mà má Sáu Ngẫu cung cấp cùng sự chỉ dẫn cụ thể đã góp phần hỗ trợ đơn vị trên đường tiến về Sài Gòn. Đối với những người lính từng trực tiếp trải qua thời khắc lịch sử ấy, hình ảnh người mẹ miền Nam bên ngọn đèn dầu, bình tĩnh trao tấm bản đồ giữa đêm chiến dịch đã trở thành một ký ức khó phai.
Sau ngày đất nước thống nhất, những người lính Trung đoàn 27 vẫn luôn ghi nhớ công lao của má. Họ trở về thăm hỏi, tri ân người mẹ đã giúp đỡ đơn vị trong thời khắc quan trọng của cuộc kháng chiến. Cách gọi “bà má tham mưu của Trung đoàn 27” thể hiện sự kính trọng và biết ơn sâu sắc của cán bộ, chiến sĩ dành cho má Sáu Ngẫu. Đó không chỉ là sự ghi nhận đối với tấm bản đồ quý giá mà còn là tình cảm dành cho một người mẹ đã đặt lợi ích của cách mạng, của đất nước lên trên sự bình yên của riêng mình.
Năm 1989, má Sáu Ngẫu qua đời. Dẫu má không còn sống để chứng kiến quê hương đổi thay từng ngày, những đóng góp của má vẫn được các thế hệ cán bộ, chiến sĩ trân trọng gìn giữ. Má được truy tặng Huân chương Kháng chiến hạng Nhất nhằm ghi nhận công lao trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc. Tượng đài tưởng niệm má Huỳnh Thị Sáu cũng được xây dựng tại địa phương, trở thành địa chỉ để những người lính và nhân dân đến tưởng nhớ, tri ân.
Câu chuyện về má Sáu Ngẫu là một lát cắt xúc động của lịch sử, nhắc chúng ta rằng chiến thắng của dân tộc được làm nên từ sức mạnh tổng hợp của quân đội và nhân dân. Có những người anh dũng chiến đấu trên chiến hào, có những người bám trụ giữa vùng địch kiểm soát, có những người âm thầm nuôi giấu cán bộ, cung cấp tin tức và dẫn đường cho bộ đội. Mỗi người một nhiệm vụ, nhưng tất cả đều chung lòng hướng về độc lập, tự do của Tổ quốc.
Tấm bản đồ má Sáu Ngẫu trao trong đêm 29/4/1975 hôm nay đã trở thành biểu tượng của trí tuệ, lòng dũng cảm và sự gắn bó máu thịt giữa nhân dân với cách mạng. Câu chuyện ấy không chỉ giúp thế hệ trẻ hiểu thêm về một thời chiến tranh gian khổ mà còn nhắc nhở mỗi người về giá trị của trách nhiệm, lòng yêu nước và sự cống hiến thầm lặng.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những con người bình dị làm nên lịch sử sẽ không bị lãng quên. Má Huỳnh Thị Sáu – má Sáu Ngẫu – mãi được nhớ đến như người mẹ của Trung đoàn 27, người đã góp sức bằng sự mưu trí và tấm lòng son sắt trong những ngày cuối cùng của cuộc kháng chiến. Từ ngọn đèn dầu trong căn nhà nhỏ đến tấm bản đồ chỉ đường tiếnquân, câu chuyện của má vẫn thắp lên ngọn lửa tri ân trong lòng các thế hệ hôm nay và mai sau.
Xin thành kính tri ân má Huỳnh Thị Sáu (Sáu Ngẫu) – người mẹ miền Nam giàu lòng yêu nước, đã âm thầm góp sức cho ngày non sông thống nhất.



