MẠC THÀNH TO – HUYỀN THOẠI NGƯỜI CHIẾN SĨ BIỆT ĐỘNG THÀNH CÀ MAU
Giữa những năm tháng kháng chiến chống Mỹ đầy gian khổ, trên những con đường của thị xã Cà Mau xưa, hình ảnh một cậu bé bán bánh mì, bán cà rem len lỏi qua từng góc phố đã trở thành một vỏ bọc đặc biệt. Ít ai biết rằng, đằng sau dáng vẻ bình dị ấy là một chiến sĩ trinh sát trẻ tuổi, đang âm thầm góp sức cho cuộc đấu tranh giải phóng quê hương. Người chiến sĩ ấy chính là Mạc Thành To, bí danh Tư Hùng.
Cậu bé bán bánh mì và con đường cách mạng
Mạc Thành To sinh năm 1943 tại ấp Phấn Thạnh, xã Thạnh Phú, huyện Cái Nước, tỉnh Cà Mau. Từ nhỏ, ông đã sớm giác ngộ cách mạng và tích cực tham gia các hoạt động yêu nước. Năm 1958, ông được kết nạp vào Đoàn Thanh niên Lao động Việt Nam. Đến năm 1959, khi cơ sở cách mạng bị lộ, ông cùng một số học sinh phải rời trường, trở về vùng giải phóng tiếp tục hoạt động.
Vốn từng học tập tại thị xã Cà Mau, Mạc Thành To thông thạo đường sá, nắm rõ nhiều địa điểm và hoạt động của đối phương. Nhận thấy khả năng quan sát, sự nhanh nhạy và lòng dũng cảm của người thanh niên trẻ, tháng 7 năm 1960, tổ chức điều động ông về Thị đội Cà Mau, phụ trách công tác quân báo.
Để hoạt động giữa lòng địch, ông khéo léo sử dụng những công việc đời thường làm vỏ bọc. Khi thì quảy cần xé bánh mì, lúc lại mang thùng cà rem đi qua các khu vực có quân địch đóng giữ. Dưới dáng vẻ của một người bán hàng bình thường, ông âm thầm quan sát, thu thập tin tức và xây dựng cơ sở cách mạng.
Công việc ấy đòi hỏi sự bình tĩnh, mưu trí và lòng dũng cảm. Chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể khiến người chiến sĩ bị phát hiện. Thế nhưng, bằng sự thông minh và khả năng nắm bắt địa bàn, Mạc Thành To đã nhiều lần hoàn thành những nhiệm vụ nguy hiểm, trở thành một trong những gương mặt tiêu biểu của lực lượng quân báo Cà Mau.
Những chiến công giữa lòng địch
Trong những năm tháng hoạt động, Mạc Thành To cùng đồng đội đã tổ chức nhiều trận đánh táo bạo, gây tổn thất cho lực lượng đối phương và góp phần bảo vệ phong trào cách mạng tại địa phương.
Một trong những chiến công tiêu biểu diễn ra vào ngày 10 tháng 8 năm 1965. Khi nhận được tin đối phương tổ chức hội nghị bình định tại hội trường tỉnh An Xuyên, lực lượng cách mạng đã giao cho Mạc Thành To cùng bộ phận quân báo nghiên cứu, xây dựng phương án tiến công.
Đây là địa điểm nằm giữa trung tâm đầu não của đối phương, được bảo vệ nghiêm ngặt. Việc tiếp cận mục tiêu đặt ra nhiều khó khăn, đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng và khả năng phối hợp chặt chẽ.
Với sự mưu trí và gan dạ, Mạc Thành To cùng đồng đội cải trang, bí mật tiếp cận địa điểm hội nghị và thực hiện nhiệm vụ. Trận đánh đã gây chấn động thị xã Cà Mau, làm gần 40 người thuộc phía đối phương bị tiêu diệt hoặc thương vong, trong đó có trưởng đoàn bình định tỉnh An Xuyên.
Chiến công này thể hiện khả năng tổ chức, tinh thần dũng cảm và sự linh hoạt của lực lượng quân báo, biệt động thành Cà Mau trong điều kiện hoạt động vô cùng nguy hiểm.
Theo báo cáo thành tích đề nghị tuyên dương Anh hùng, trong chưa đầy bảy năm hoạt động, Mạc Thành To cùng đồng đội đã xây dựng khoảng 100 cơ sở cách mạng ở nội ô thị xã Cà Mau; riêng ông đã tham gia hoặc độc lập tác chiến 131 trận lớn nhỏ. Những con số ấy ghi dấu một chặng đường chiến đấu bền bỉ của người chiến sĩ trẻ.
Người chiến sĩ ngã xuống khi tuổi đời còn rất trẻ
Ngày 28 tháng 3 năm 1967, trên đường trở về sau khi thực hiện nhiệm vụ xây dựng cơ sở cách mạng tại vùng ven thị xã Cà Mau, Mạc Thành To bị đối phương phát hiện và phục kích tại ấp Xóm Lớn, xã Lý Văn Lâm.
Trong cuộc chiến đấu ấy, ông đã anh dũng hy sinh khi mới 24 tuổi, để lại niềm tiếc thương sâu sắc cho đồng đội, gia đình và những người từng gắn bó với phong trào cách mạng địa phương.
Cuộc đời của Mạc Thành To khép lại giữa những năm tháng chiến tranh khốc liệt, nhưng những chiến công và tinh thần chiến đấu của ông vẫn được lưu truyền qua các thế hệ. Năm 2014, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, ghi nhận những đóng góp và sự hy sinh của ông cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.
Mãi sáng ngời tấm gương người chiến sĩ trẻ
Nhắc đến Mạc Thành To, người dân Cà Mau nhớ đến một chiến sĩ quân báo gan dạ, mưu trí, hoạt động ngay giữa lòng địch bằng những phương thức linh hoạt và đầy bản lĩnh. Từ một cậu bé bán bánh mì, bán cà rem trên đường phố, ông đã trở thành người chiến sĩ kiên cường, góp phần viết nên những trang sử hào hùng của quê hương.
Câu chuyện về ông giúp thế hệ trẻ hiểu rằng, trong chiến tranh, có những chiến công được làm nên không chỉ bởi sức mạnh mà còn bởi trí tuệ, lòng dũng cảm, tinh thần trách nhiệm và sự hy sinh thầm lặng.
Ngày nay, khi được sống trong hòa bình, mỗi đoàn viên, thanh niên càng cần trân trọng những giá trị mà các thế hệ đi trước đã đánh đổi bằng tuổi trẻ và xương máu. Học tập tấm gương Mạc Thành To chính là nuôi dưỡng lòng yêu nước, sống có lý tưởng, có trách nhiệm với cộng đồng và sẵn sàng đóng góp sức mình cho quê hương, đất nước.
Tên tuổi Mạc Thành To – người chiến sĩ biệt động thành Cà Mau – sẽ mãi là niềm tự hào của quê hương và là ngọn lửa truyền cảm hứng cho các thế hệ trẻ hôm nay.
