Mạc Thị Bưởi – Cán bộ kháng chiến hoạt động dũng cảm ở vùng địch hậu

Sinh trong gia đình nông dân nghèo, Mạc Thị Bưởi sớm giác ngộ cách mạng, tham gia Phụ nữ Cứu quốc thời Cách mạng tháng Tám 1945. Khi Pháp quay lại xâm lược, bà hoạt động du kích tại xã Nam Tân, kiên quyết ở lại vùng địch kiểm soát để duy trì cơ sở Việt Minh, vận động nhân dân chống sưu thuế và nộp phu, tổ chức ba tổ nữ du kích cùng 35 cơ sở kháng chiến.

Hoạt động tiêu biểu

Năm 1950, bà làm liên lạc trong trận đánh đồn Thanh Dung, nhiều lần vượt rào dây thép gai để truyền lệnh, góp phần vào thắng lợi của quân ta. Năm 1951, trên đường vận động tiếp tế cho Chiến dịch Trần Hưng Đạo, bà bị phục kích, bắt giữ và tra tấn dã man nhưng không khai báo, giữ trọn khí tiết đảng viên; hy sinh ở tuổi 24.

Ghi nhận và tưởng niệm

Ngày 31 tháng 8 năm 1955, bà được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và Huân chương Quân công hạng II. Để tưởng nhớ, năm 1956, Bưu chính Việt Nam phát hành bộ tem “Anh hùng Mạc Thị Bưởi”, do họa sĩ Bùi Trang Chước thiết kế – bộ tem quý giá trong lịch sử bưu chính nước ta. Nhiều tượng đài và đường phố mang tên bà ở Hải Dương, Hà Nội, TP Hồ Chí Minh và các địa phương khác.

Di sản tinh thần

Tấm gương hy sinh của Mạc Thị Bưởi trở thành biểu tượng cho ý chí kiên cường của phụ nữ Việt Nam trong kháng chiến. Hình ảnh bà được Chủ tịch Hồ Chí Minh ca ngợi trong thơ, và các thế hệ sau tôn vinh qua văn học, bảo tàng, di tích, thể hiện niềm tự hào về người nữ anh hùng “sống mãi với non sông”.